I OZ 1060/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-09-10

Skład orzekający: Bożena Popowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania świadczeń rodzinnych i uznająca je za nienależnie pobrane może być wstrzymana w wykonaniu na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a.?
Ratio decidendi
Decyzja odmawiająca przyznania świadczeń rodzinnych i uznająca je za nienależnie pobrane nie posiada cech wykonalności, ponieważ nie nakłada na stronę obowiązku ani nie przyznaje uprawnienia. W związku z tym, jej wykonanie nie może spowodować niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co wyklucza możliwość jej wstrzymania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Nawet jeśli uzasadnienie sądu pierwszej instancji było częściowo błędne, jego rozstrzygnięcie o odmowie wstrzymania wykonania było zgodne z prawem.
Stan faktyczny
J. Z. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania świadczeń rodzinnych i uznającą je za nienależnie pobrane. Wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania, uznając wniosek za nieuzasadniony. J. Z. wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. i błędne ustalenia faktyczne dotyczące jego sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Popowska po rozpoznaniu w dniu 10 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 427/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczeń rodzinnych i uznania ich za świadczenia nienależnie pobrane postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu wniosku J. Z., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczeń rodzinnych i uznania ich za świadczenia nienależnie pobrane. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] nie został przez skarżącego uzasadniony. Tymczasem, jak podkreślił Sąd, to na skarżącym spoczywa obowiązek powołania okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Powyższe nie pozwoliło Sądowi na obiektywną ocenę, czy w rozpoznawanej sprawie faktycznie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.). W zażaleniu na powyższe postanowienie J. Z. zarzucił naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a., przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wskazane przez skarżącego okoliczności nie powodują spełnienia przesłanek, o których mowa w powołanym przepisie. Strona zarzuciła również błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że sytuacja osobista i majątkowa skarżącego nie uzasadnia wstrzymania wykonania aktu do czasu prawomocnego zakończenia sprawy. W uzasadnieniu skarżący szczegółowo przedstawił sytuację materialną rodziny. Wskazał, że nie jest w stanie poczynić żadnych oszczędności w celu zwrotu wypłaconego świadczenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 1 P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (§ 3). W rozpoznawanej sprawie niemożność uwzględnienia wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wynikała nie tylko z faktu nieuprawdopodobnienia przez stronę w uzasadnieniu wniosku istnienia okoliczności, do których nawiązuje art. 61 § 3 P.p.s.a., ale także z charakteru prawnego decyzji, której rozpoznawany wniosek dotyczył. Rozważając zasadność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji podnieść należy, że wstrzymaniu podlegają tylko takie akty i czynności organów, które nadają się do wykonania, a więc akty zobowiązujące, ustalające dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, akty, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz akty, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Co do zasady, z przymiotu wykonalności nie korzystają wszelkie akty administracyjne odmowne. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...], którą: w pkt 1 - odmówiono J. Z. przyznania świadczeń rodzinnych, a w pkt 2 – świadczenia te uznano za nienależnie pobrane. Decyzja ta nie ma cech wykonalności, gdyż nie nakazuje stronie wykonania jakiegokolwiek obowiązku, ani nie przyznaje jakiegokolwiek uprawnienia. W konsekwencji, rozstrzygnięcia zawarte w przedmiotowej decyzji nie skutkują dla skarżącego niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Takie skutki powstać mogą dopiero w wyniku wydania odrębnej decyzji, orzekającej o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Z opisanych wyżej względów, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 czerwca 2015 r., pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, należało uznać za zgodne z prawem. W tej sytuacji, wobec braku podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło