I OZ 18/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 listopada 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 1970/12 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi T. G. na działanie Prezydenta miasta stołecznego Warszawy postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt IV SA/Wa 1970/12 odmówił T. G. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na działanie Prezydenta miasta stołecznego Warszawy. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że T. G. wniósł do tegoż sądu skargę na działanie Prezydenta m.st. Warszawy polegające na "ukryciu przestępstw i matactw" poszczególnych jednostek organizacyjnych miasta stołecznego Warszawy. Następnie skarżący złożył wniosek na urzędowym formularzu o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. WSA w Warszawie podał, że zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – dalej powoływana jako P.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Jednakże stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Wniesiona w przedmiotowej sprawie skarga stanowi w istocie skargę na działanie organu administracji w rozumieniu art. 227 K.p.a. Tymczasem w sprawach tego rodzaju, sądy administracyjne nie są właściwe. Skargi zawarte w Dziale VIII K.p.a. związane są z krytyką wykonywania zadań przez właściwe organy lub ich pracowników. Skargi te nie podlegają zatem kontroli sądu administracyjnego ani na podstawie art. 3 P.p.s.a. ani też na podstawie przepisów ustaw szczególnych. W zażaleniu na powyższe postanowienie T. G. domagał się jego uchylenia. Podniósł, że postanowienie Sądu I instancji jest błędne, gdyż nie zostało rozpatrzone jego oświadczenie majątkowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Skarga jest oczywiście bezzasadna wtedy, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi zatem w przypadku, gdy nie może być ona uwzględniona w świetle jasnych i bezwzględnie wiążących przepisów prawa administracyjnego i w dodatku niepodlegających różnej wykładni (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2003 r., sygn. akt I SA 745/02). Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573). Zakres kognicji sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd administracyjny sprawuje kontrolę nad działalnością administracji publicznej w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z kolei, zgodnie z art. 58 § 1 pkt. 1 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że przedmiotem rozpoznawanej skargi jest działanie Prezydenta m.st. Warszawy polegające na "ukryciu przestępstw i matactw" poszczególnych jednostek organizacyjnych miasta stołecznego Warszawy. Skarga T. G. nie mieści się zatem we właściwości sądu administracyjnego zakreślonej w art. 3 § 2 P.p.s.a. Jak trafnie wywiódł Sąd I instancji, wniesiona w tej sprawie skarga stanowi w istocie skargę na działanie organu administracji w rozumieniu art. 227 K.p.a, a w tego rodzaju sprawach sądy administracyjne nie są właściwe. Z tego względu złożony w tej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy, na podstawie art. 247 P.p.s.a., podlegał oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.