I OZ 1876/17
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-01-26
Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydziału uchylające zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, które nie było już skuteczne, jest dopuszczalne, mimo że nie ciąży na stronie obowiązek uiszczenia opłaty?Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydziału uchylające zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego jest dopuszczalne, nawet jeśli nie ciąży już na stronie obowiązek uiszczenia opłaty. Dopuszczalność środka zaskarżenia wynika z art. 227 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 198 P.p.s.a., a odmowa jego rozpoznania naruszałaby konstytucyjną zasadę prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III WSA w Krakowie z dnia 6 września 2017 r., które uchyliło zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz zarządzenie sędziego sprawozdawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 19 września 2017 r. odrzucił to zażalenie, uznając je za niedopuszczalne. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie skarżącego na postanowienie WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 września 2017 r.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 września 2017 r., sygn. akt III SAB/Kr 75/17 o odrzuceniu zażalenia w spawie ze skargi K. J. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w K. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Przewodniczący Wydziału III zarządzeniem z dnia 6 września 2017 r. na zasadzie art. 195 § 2 w zw. z art. 198 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369, dalej: P.p.s.a.), w związku z postanowieniami Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 sierpnia 2017 r. sygn. akt I OZ 1177/17 oraz z dnia 25 sierpnia 2017 r. sygn. akt: I OZ 1226/17, I OZ 1227/17, I OZ 1228/17 i I OZ 1229/17, w których stwierdzono, że każda sprawa sądowoadministracyjna mająca źródło roszczenia dotyczące stosunków pracy i stosunków służbowych kwalifikuje się do ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych po stronie skarżącej, uchylił zarządzenie z dnia 7 czerwca 2017 r. o wezwaniu skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego oraz zarządzenie sędziego sprawozdawcy z dnia 24 sierpnia 2017 r. o nadaniu biegu zażaleniu skarżącego w przedmiocie wezwania skarżącego do uiszczenia wpisu i zmienił symbol sprawy na 6192.
Odpis ww. zarządzenia doręczono skarżącemu wraz informacją, że na powyższe zarządzenie nie przysługuje środek zaskarżenia.
Pismem z dnia 12 września 2017 r. skarżący złożył zażalenie na ww. zarządzenie z dnia 6 września 2017 r.
Postanowieniem z dnia 19 września 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., odrzucił zażalenie K. J. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III z dnia 6 września 2017 r., uznając, iż wniesiony środek zaskarżenia był niedopuszczalny. Sąd I instancji podkreślił, że w art. 194 § 1 P.p.s.a. nie przewidziano możliwości wniesienia zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego na ww. zarządzenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 195 § 2 P.p.s.a. jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. W myśl art. 198 P.p.s.a. powyższy przepis stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Stosownie zaś do art. 227 § 1 P.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.
Z wzajemnej relacji ww. przepisów wynika, iż środek zaskarżenia służy stronie jedynie wtedy, gdy wskutek zmiany zarządzenia przewodniczącego dalej ciąży na niej obowiązek uiszczenia stosownej opłaty. Nie jest natomiast możliwe kwestionowanie przez stronę zarządzenia z mocy, którego uchylono zobowiązanie do ponoszenia kosztów sądowych. Zarządzenie to nie mieści się bowiem w przedmiocie kosztów sądowych, tj. kosztów związanych ze wszczęciem, prowadzeniem i zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego w danej sprawie.
W rozpoznawanej sprawie wskutek wydania zarządzenia z dnia 6 września 2017 r. nie doszło jednak do uchylenia zobowiązania do ponoszenia kosztów sądowych. Zarządzeniem tym Przewodniczący Wydziału III WSA w Krakowie uchylił bowiem nieistniejące zarządzenie z dnia 7 czerwca 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Obowiązek uiszczenia wpisu sądowego w niniejszej sprawie został natomiast nałożony na skarżącego zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III WSA w Krakowie z dnia 10 lipca 2017 r., sygn. akt III SAB/Kr 75/17 i to tego zarządzenia dotyczyło zażalenie skarżącego z dnia 19 lipca 2017 r., które stanowiło podstawę działania Sądu I instancji w trybie tzw. autokontroli. W świetle treści zarządzenia z dnia 6 września 2017 r. nie sposób więc uznać, że wniesiony środek zaskarżenia wywołał skutek w postaci uwolnienia strony od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, który jak wskazano już wyżej został nałożony zarządzeniem z dnia 10 lipca 2017 r. W tych warunkach, pozbawienie skarżącego możliwości zaskarżenia zarządzenia z dnia 6 września 2017 r., stałoby w sprzeczności zarówno z treścią art. 227 § 1 P.p.s.a., jak i z konstytucyjną zasadą "prawa do sądu", rozumianą również jako prawo do odpowiednio ukształtowanej procedury sądowej (art. 45 ust.1 Konstytucji RP). Dlatego też zaskarżone postanowienie z 19 września 2017 r., którym Sąd pierwszej instancji stwierdził niedopuszczalność zażalenia skarżącego na zarządzenie autokontrolne z dnia 6 września 2017 r., należało uchylić.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło