I OZ 211/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1 września 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 306/16 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 czerwca 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 306/16 o utrzymaniu w mocy postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 306/16 wydanego w zakresie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 9 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia oddalić zażalenie. Z.S. przedmiotem skargi złożonej w dniu 19 lutego 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 9 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Jednocześnie w skardze zawarł wniosek o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Krakowie postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 306/16 umorzył postępowanie w części obejmującej żądanie skarżącego o zwolnienie go od kosztów sądowych oraz oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. Na skutek sprzeciwu skarżącego sprawę rozpoznawał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który postanowieniem z dnia 29 czerwca 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 306/16 utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie referendarza w mocy. Powyższe postanowienie z dnia 29 czerwca 2016 r. stało się przedmiotem zażalenia Z.S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 1 września 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 306/16 odrzucił zażalenie. W uzasadnieniu postanowienia podał, że zażalenie jest niedopuszczalne na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 716 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."). Wskazał, że zgodnie z treścią art. 194 § 1 P.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w art. 194 § 1 pkt 1–10. W świetle natomiast art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Postanowienie, o którym mowa w art. 260 § 1 P.p.s.a. nie zostało wymienione w żadnym z punktów określonych w art. 194 § 1 P.p.s.a. Również w żadnym innym przepisie cyt. ustawy nie przewiduje się wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienie. Stosownie bowiem do art. 260 § 2 P.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Taka kolejność zapadłych orzeczeń przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi kończy merytoryczne rozpoznawanie wniosków w przedmiocie przyznania prawa pomocy. W takim przypadku wojewódzki sąd administracyjny działa jako instancja kontrolująca orzeczenie referendarza sądowego. Orzeczenia tych sądów stają się prawomocne z chwilą ich wydania i nie przysługują od nich żadne środki odwoławcze, w tym także zażalenie (art. 168 § 1 P.p.s.a.). Nie jest to także przypadek, o którym stanowi art. 258 § 4 P.p.s.a. (oczywista bezzasadność skargi). Powyższe postanowienie z dnia 1 września 2016 r. stało się przedmiotem zażalenia Z.S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wyraził niezadowolenie z rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 260 § 1 i 2 P.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r. (postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte po tej dacie), rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w sprawie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność, zaś sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Zgodnie z treścią art. 194 § 1 P.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których rodzaje wymieniono w tym przepisie. Powyższy przepis nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie, którego przedmiotem jest prawo pomocy. Również pozostałe przepisy P.p.s.a., w tym przepisy działu V, nie przewidują możliwości zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego tego rodzaju rozstrzygnięć. W rozpoznawanej sprawie Z.S. wniósł zatem zażalenie na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, które nie podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W tej sytuacji zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 czerwca 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 306/16, jako niedopuszczalne, podlegało odrzuceniu, a zatem zaskarżone postanowienie z dnia 1 września 2016 r. odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.