I OZ 310/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.Sz. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Lu 31/10 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J.Sz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej postanawia oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 10 marca 2010 r. odmówił J.Sz. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd wskazał, że we wniosku o przywrócenie terminu do dokonania w/w czynności skarżący podał, iż nie wiedział, że uzasadnienie sporządzane jest na wniosek, a ponadto, jest osobą samotną i od 1999 r. leczy się na silną depresję. W ocenie Sądu pierwszej instancji nieznajomość przepisów prawa nie jest okolicznością, która wskazuje na brak winy w uchybieniu terminu. Okolicznością taką nie jest także choroba skarżącego, gdyż nie przedstawił on żadnych zaświadczeń, z których wynikałoby, że jego stan zdrowia uniemożliwiał mu nadanie pisma w ustawowym terminie. Sąd dodał także, iż wprawdzie skarżący jest osobą samotną, ale opiekę nad nim pełni Centrum Pomocy Rodzinie w Z., zatem mógł on skorzystać z pomocy pracowników socjalnych w sytuacji, gdy sam nie był w stanie nadać przesyłki w placówce pocztowej. Sąd zauważył także, że w pouczeniu zawartym w zawiadomieniu o wyznaczeniu rozprawy znajduje się informacja, iż uzasadnienie wyroku jest doręczane na wniosek strony. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku J.Sz. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, iż cierpi na przewlekłą depresję oraz na zaburzenia pamięci. Ponownie wskazał, iż myślał, że Sąd prześle mu wyrok do domu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W judykaturze już od dawna przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W orzecznictwie można wskazać następujące przykłady okoliczności faktycznych, które mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu: nieoddanie przesyłki adresatowi przez domownika, obalenie domniemania doręczenia adresatowi pisma, nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, nieprawidłowe doręczenie pisma sądowego. Nie uzasadniają natomiast przywrócenia uchybionego terminu: zwolnienie lekarskie od pracy, przebywanie na urlopie w okresie awizowania przesyłki, niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa. W przedmiotowej sprawie jako przyczynę uchybienia terminu do uiszczenia wpisu od skargi podano chorobę skarżącego. Jednakże z przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego w żaden sposób nie wynika, iż jego stan zdrowia nie pozwala na samodzielne prowadzenie swoich spraw. Wskazane w karcie szpitalnej z dnia [...] września 2007 r. łagodne zaburzenia procesów poznawczych nie uniemożliwia bowiem obrony swoich praw w tym postępowaniu, co obrazuje złożone w tej sprawie zażalenie. Ponadto, Sąd prawidłowo pouczył skarżącego o sposobie i terminie wniesienia środka odwoławczego oraz o konieczności złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku, co wynika w sposób nie budzący wątpliwości z treści pouczenia zawartego w zawiadomieniu o rozprawie. W tej sytuacji skarżący przy dochowaniu należytej staranności mógł złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Ponadto, nawet w przypadku wątpliwości co do treści w/w pouczenia i sposobu uzyskania uzasadnienia wyroku, przy dochowaniu należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw skarżący mógł się zwrócić do Sądu o wyjaśnienie tych wątpliwości. Skoro jednak skarżący w niniejszej sprawie takiej staranności nie wykazał, przeto brak jest podstaw do stwierdzenia, iż uchybił on terminowi do złożenia w/w wniosku bez własnej winy, a tym samym, prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 10 marca 2010 r. odmówił przywrócenia tego terminu. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.