I OZ 327/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-04-24
Skład orzekający: Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, stronie przysługuje prawo pomocy w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w przypadku oczywistej bezzasadności jej skargi, co wynika z art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona, np. gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia z powodu niewłaściwości sądu.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Prokuratora Generalnego w przedmiocie wzruszenia prawomocnego wyroku sądu powszechnego i jednocześnie wniósł o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego w tej sprawie. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bożena Popowska po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2014 r., sygn. akt IV SAB/Wa 235/13 odmawiające przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A. K. na bezczynność Prokuratora Generalnego w przedmiocie wzruszenia wyroku sądu powszechnego postanawia: oddalić zażalenie
Postanowieniem z dnia 3 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A. K. (dalej jako "skarżący") przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na bezczynność Prokuratora Generalnego w przedmiocie wzruszenia wyroku Sądu Rejonowego w Rawie Mazowieckiej II Wydział Karny sygn. akt II K 307/99.
W dniu [...] listopada 2013 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę bezczynność Prokuratora Generalnego w przedmiocie wzruszenia ww. wyroku sądu powszechnego, jednocześnie składając wniosek o udzielenie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wypełniony formularz PPF nadesłano w dniu [...] listopada 2013 r.
Postanowieniem z dnia 3 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn. akt IV SAB/Wa 235/13, odmówił przyznania prawa pomocy z żądanym zakresie motywując to oczywistą bezzasadnością skargi złożonej w niniejszej sprawie stosownie do art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.).
Sąd I instancji wskazał, że przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu była bezczynność Prokuratora Generalnego polegająca na niepodjęciu działań mających na celu wzruszenie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Rawie Mazowieckiej sygn. akt II K 307/99. Sąd stwierdził, że Prokurator Generalny nie był uprawniony ani zobowiązany do wydania w niniejszej sprawie któregoś z aktów ani dokonania czynności wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zaznaczył, że również kognicja Sądu w niniejszej sprawie nie wynika z innych przepisów prawa. Wskazał, że kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. W tej sytuacji skarżący nie mógł wnieść skutecznej skargi na bezczynność Prokuratora Generalnego. Ten stan natomiast wyczerpał znamiona oczywistej bezzasadności skargi i należało odmówić przyznania prawa pomocy skarżącemu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł skarżący domagając się jego zmiany i udzielenia prawa pomocy zgodnie z wnioskiem. Żądając ochrony swoich praw podstawowych przejawiających się we wzruszeniu prawomocnego wyroku, zaznaczył, że skarżonego postanowienia nie można uznać za słuszne, albowiem prowadziłoby to, jego zdaniem, do pozostawienia działań Prokuratora Generalnego bez jakiegokolwiek nadzoru sądowego. Taki stan narusza przepis art. 78 i 45 ust 1 Konstytucji RP.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 243 § 1 pkt 1 zd. 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednakże, zgodnie z art. 247 p.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.
Rozpoznając zażalenie skarżącego w pierwszej kolejności należy wskazać, że podstawą odmowy przyznania prawa pomocy była oczywista bezzasadność wniesionej skargi.
O oczywistej bezzasadności skargi z art. 247 p.p.s.a. można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573).
Z analizy akt sprawy wynika, że skarga A. K. dotyczy bezczynności Prokuratora Generalnego w przedmiocie wzruszenia prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Rawie Mazowieckiej sygn. akt II K 307/99.
Zakres kognicji sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd administracyjny sprawuje kontrolę nad działalnością administracji publicznej w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W świetle powołanego przepisu, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ulega najmniejszej wątpliwości, że skarga A. K. na bezczynność Prokuratora Generalnego nie podlega kognicji sądu administracyjnego.
Trafnie Sąd I instancji zauważył, że Prokurator Generalny nie był uprawniony ani zobowiązany do wydania w niniejszej sprawie któregoś z aktów ani dokonania czynności wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Sąd I instancji słusznie wskazał, że kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd Sądu I instancji, że w okolicznościach niniejszej sprawy, skarżący nie mógł wnieść skutecznej skargi na bezczynność Prokuratora Generalnego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niewłaściwość Sądu I instancji oznacza oczywistą bezzasadność skargi, o której mowa w art. 247 p.p.s.a., a w takiej sytuacji prawo pomocy nie przysługuje, a zatem należało odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy ze względu na oczywistą bezzasadność jego skargi.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło