I OZ 37/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-01-31

Skład orzekający: Irena Kamińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej powinien zostać uwzględniony, gdy skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia niebezpieczeństwa znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie aktu lub czynności administracji publicznej, jeżeli skarżący uprawdopodobni wystąpienie niebezpieczeństwa znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku świadczeń pieniężnych, możliwość zwrotu kwot w przypadku uwzględnienia skargi wyklucza nieodwracalność skutków. Obowiązek wykazania tych przesłanek spoczywa na skarżącym, a sąd nie jest zobowiązany do badania ich z urzędu.
Stan faktyczny
Instytut złożył skargę na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy nakazującą wypłatę zaległego wynagrodzenia i ekwiwalentu za urlop. Instytut złożył również wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie może zagrozić istnieniu jednostki. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że skarżący nie wykazał przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Instytut wniósł zażalenie na to postanowienie, podnosząc brak wnikliwej analizy ryzyka. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Instytutu [...] z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 listopada 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 1424/07 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Instytutu [...] z siedzibą w W. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu inspektora pracy postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 listopada 2007 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji Okręgowego Inspektora Pracy w W. z dnia [...] w przedmiocie utrzymania w mocy nakazu inspektora pracy odnoszącego się do zobowiązania pracodawcy do wypłaty zaległego wynagrodzenia za pracę i ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że wstrzymanie aktu lub czynności administracji publicznej wiąże się z wykazaniem przez wnioskującego wystąpienia, na skutek wykonania przedmiotowego aktu, chociażby jednej z przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wstrzymanie wykonania kwestionowanego rozstrzygnięcia może nastąpić w sytuacji, w której sąd dojdzie do przekonania, że wykonanie decyzji mogłoby rodzić niebezpieczeństwo znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo, o którym mowa w tych przesłankach powinno być rozumiane jako szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu I instancji, brak było podstaw do wstrzymania wykonania decyzji Okręgowego Inspektora Pracy w W. Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że podnoszony przez skarżącego zarzut zagrożenia istnienia jednostki, jaką jest skarżący, ze względu na trudności finansowe spowodowane wypłacaniem świadczenia nie jest bezpośrednim skutkiem wykonania decyzji z dnia [...], ponieważ stosownie do treści art. 7 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 1985 r. o jednostkach badawczo – rozwojowych (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 33, poz. 388 ze zm.) jednostka badawczo – rozwojowa może być likwidowana jeżeli minister sprawujący nadzór nad jednostką uzna to za uzasadnione merytorycznie, organizacyjnie lub finansowo. Na tym etapie, jak wyjaśniał Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie można jednoznacznie stwierdzić, że wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzi do utraty braku płynności finansowej jednostki, a w konsekwencji do zlikwidowania jednostki przez ministra sprawującego nad nią nadzór. Zażalenie na to postanowienie wniósł skarżący. W uzasadnieniu zażalenia podniósł brak wnikliwej weryfikacji po stronie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skali niebezpieczeństwa, jakie może za sobą pociągać wykonanie kwestionowanej decyzji. W ocenie skarżącego w złożonym wniosku zostało wykazane, że wykonanie tej decyzji spowoduje realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w sytuacji finansowej Instytutu. W świetle tej okoliczności, zdaniem skarżącego, skutki wykonania decyzji spowodują w istocie niemożliwą do odwrócenia szkodę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd może - na wniosek skarżącego - wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania określonego aktu lub czynności, jest postrzegana jako tymczasowa ochrona osoby, która wniosek taki składa przed ewentualnymi skutkami kontrolowanego przed sądem aktu lub czynności. Objęcie skarżącego tzw. ochroną tymczasową nie jest działaniem podejmowanym przez sąd z urzędu. Nie jest również działaniem obligatoryjnym podejmowanym przez sąd po złożeniu wniosku w tym przedmiocie. Uwzględnienie wniosku i wstrzymanie wykonania aktu lub czynności organu administracji publicznej jest uzależnione od działań podjętych przez podmiot domagający się przyznania mu tego rodzaju ochrony. W niniejszej sprawie, należało podzielić stanowisko zaprezentowane przez Sąd I instancji, iż okoliczności związane z powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, nie zostały przez skarżący Instytut wykazane. Trzeba zauważyć, że pozytywne rozpatrzenie tego rodzaju wniosku jest w ścisły sposób powiązane z faktem ich uprawdopodobnienia przez skarżącego. To na nim spoczywa ten obowiązek, zaś Sąd nie jest zobowiązany do badania tej kwestii z urzędu. We wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, nie wystarczy tylko podnieść, że wykonanie kontrolowanego aktu lub czynności administracji publicznej, narazi skarżącego na znaczną szkodę bądź na powstanie skutków trudnych do odwrócenia, ale trzeba także taki zarzut w należyty sposób uzasadnić, wraz z przedstawieniem w razie potrzeby, odpowiednich dokumentów źródłowych. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał, iż na skutek ewentualnego wykonania kontrolowanego aktu, zaistnieją przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a., a tym samym fakt wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie został przez skarżącego uprawdopodobniony. Z powołanego przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika obowiązek wnikliwego uzasadnienia tego rodzaju wniosku, aby rozpoznający go sąd przekonać o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ma podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Przede wszystkim zwrócić uwagę należy, że okoliczności, na które powołuje się skarżący nie doprowadzą do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania skutków trudnych do odwrócenia. Mając do czynienia ze świadczeniem pieniężnym, stwierdzić należy, że sprawa o takim charakterze nie wywołuje stanu nieodwracalnego, ponieważ w przypadku uwzględniania skargi istnieje możliwość zwrotu określonych kwot. Wypłacenie na tym etapie zaległego wynagrodzenia za pracę i ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy, nie wydaje się również świadczyć o ewentualnym zlikwidowaniu czy też zagrożeniu bytu skarżącej jednostki w świetle art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 25 lipca 1985 r. o jednostkach badawczo – rozwojowych (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 33, poz. 388). W świetle powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił argumentacji zaprezentowanej w zażaleniu i uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny przeprowadził wnikliwą analizę złożonego w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, nie zapominając tym samym, że wniosek ten nie może zastąpić właściwej kontroli dokonywanej przez sąd administracyjny. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło