I OZ 417/21
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2021-11-05
Skład orzekający: Sędzia NSA Zygmunt Zgierski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odrzuceniu zażalenia z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego jest prawidłowe, jeśli strona złożyła zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia tego wpisu, a po oddaleniu tego zażalenia nie została ponownie wezwana do uiszczenia wpisu?Ratio decidendi
Postanowienie o odrzuceniu zażalenia z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego jest przedwczesne, jeśli strona złożyła zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu, a po oddaleniu tego zażalenia nie została ponownie wezwana do wykonania pierwotnego zarządzenia o uiszczeniu wpisu. Prawo do złożenia zażalenia na zarządzenie w przedmiocie kosztów przerywa bieg terminu do uiszczenia wpisu, a po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie zażalenia, strona musi zostać ponownie wezwana do uiszczenia wpisu.Stan faktyczny
Z.R. wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie umarzające postępowanie sądowe. Sąd wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od zażalenia, pod rygorem odrzucenia. Skarżący złożył zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił to zażalenie. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił pierwotne zażalenie z powodu nieuiszczenia wpisu, nie wzywając ponownie skarżącego do jego uiszczenia. NSA rozpoznał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 sierpnia 2021 r., sygn. akt III SA/Lu 1031/20 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi Z.R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2020 r., [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania.
Pismem z [...] grudnia 2020 r. Z.R. wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 9 grudnia 2020 r. umarzające postępowanie sądowe w sprawie ze skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] października 2020 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.
W wykonaniu zarządzenia z 28 grudnia 2020 r. skarżącego wezwano do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie doręczone zostało skarżącemu 18 stycznia 2021 r.
Pismem z dnia 19 stycznia 2021 r. skarżący wniósł zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia z 22 grudnia 2020 r. Postanowieniem z 17 czerwca 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na powyższe zarządzenie.
Postanowieniem z 11 sierpnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił zażalenie z 22 grudnia 2020 r. z uwagi na nieuiszczenie wymaganego wpisu sądowego.
Na powyższe postanowienie skarżący wywiódł zażalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 230 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: ppsa, od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, w tym zażaleń, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Jednocześnie stosownie do treści art. 220 § 1 ppsa sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że w myśl art. 220 § 3 ppsa skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.
Analiza powyższych przepisów wskazuje, że wydanie postanowienia o odrzuceniu pism wskazanych enumeratywnie w art. 220 § 2 ppsa wymaga wezwania osoby wnoszącej takie pismo do uiszczenia wymaganego wpisu. Dopiero upływ tego terminu i nieuiszczenie wpisu umożliwia odrzucenie wniesionego pisma. Zaznaczyć przy tym należy, że autorowi pisma, w przypadku skierowania do niego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, przysługuje na podstawie art. 243 ppsa prawo do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, w tym również w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, bądź na podstawie art. 227 § 1 ppsa prawo złożenia zażalenia na zarządzenie w przedmiocie kosztów. Skorzystanie z któregokolwiek z tych środków powoduje, że termin uiszczenia wpisu ulega przerwaniu do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy lub zażalenia na zarządzenie w przedmiocie kosztów. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powoduje to, że po zakończeniu postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy bądź zażalenia na zarządzenie w przedmiocie kosztów autor pisma, od którego powinien zostać uiszczony wpis sądowy, musi zostać wezwany do wykonania prawomocnego już zarządzenia do uiszczenia wpisu w terminie siedmiu dni od daty doręczenia pod rygorem odrzucenia tego pisma. Tylko w takim przypadku autor pisma ma możliwość uiszczenia wpisu w wyznaczonym terminie i żądania rozpoznania tego pisma.
W rozpoznawanej sprawie skarżący zarządzeniem z 28 grudnia 2020 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z 22 grudnia 2020 r. W terminie do uiszczenia wpisu złożył on pismo określone jako sprzeciw, które zostało prawidłowo potraktowane jako zażalenie na zarządzenie w przedmiocie kosztów. Zażalenie to zostało rozpoznane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z 17 czerwca 2021 r. oddalił zażalenie. W sytuacji takiej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zobowiązany był wezwać skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z 28 grudnia 2020 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu, czego nie dokonał. W sytuacji takiej postanowienie z 11 sierpnia 2021 r. o odrzuceniu zażalenia z powodu nieuzupełnienia jego braku fiskalnego należało uznać za przedwczesne.
W świetle powyższych wywodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 w zw. z art. 197 § 2 ppsa orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło