I OZ 42/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt II SO/Bd 52/12 oddalające wniosek A. S. o wymierzenie Staroście B. grzywny za nieprzekazanie w terminie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy skargi na czynność Starosty B. w przedmiocie wpisu do ewidencji gruntów i budynków postanawia: oddalić zażalenie. A. S. w dniu 16 kwietnia 2012 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosek o wymierzenie grzywny Staroście B. z uwagi na przekazanie do Sądu jego skargi z dnia 10 lutego 2012r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270). Skarżący wskazał, że trzydziestodniowy termin określony w powołanym przepisie powinien być liczony od dnia nadania skargi w urzędzie pocztowym, co zostało dokonane w dniu 10 lutego 2012 r. Skarżący wskazał, że – jego zdaniem – wobec tego termin do przekazania skargi upływał w dniu 11 marca 2012 r., zaś skarga została faktycznie wniesiona w dniu 12 marca 2012 r. W odpowiedzi na wniosek Starosta B. wniósł o jego oddalenie, nie zgadzając się z taką interpretacją art. 54 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt II SO/Bd 52/12 oddalił wniosek o wymierzenie organowi grzywny wskazując, że organ dochował terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 powołanej ustawy. Sąd stwierdził, że mimo odmiennego sformułowania zawartego w art. 53 § 1 i art. 54 § 2 powołanej ustawy, czyli zwrotu: "skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie" i "organ, o którym mowa w art. 54 § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia", nie jest zasadne ani zgodne z intencją ustawodawcy różnicowanie początku biegu terminu dla skarżącego i organu. Zdaniem Sądu nie tylko względem skarżącego bieg terminu rozpoczyna się od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie, lecz również odnośnie organu, początek terminu następuje z chwilą wniesienia skargi – rozumianej jako wniesienie skargi do organu, a nie jako wniesienie jej do placówki nadawczej. W ocenie Sądu słowo "wniesienie" nie powinno być przedmiotem różnic interpretacyjnych i należy je rozumieć, jako czynność dokonaną – zatem zakończoną, jako wniesienie skargi do organu potwierdzone w biurze podawczym tego organu, a nie jako czynność dopiero wszczętą, a jeszcze niezakończoną. Sąd zwrócił także uwagę, iż w sytuacji, gdyby skarga wpłynęła do organu po dłuższym upływie czasu, skutkowałoby to skróceniem czasu wyznaczonego organowi na udzielenie odpowiedzi na skargę, stawiając w uprzywilejowanej pozycji skarżącego. Wobec tego Sąd pierwszej instancji uznał, że jeżeli przedmiotowa skarga została wniesiona do organu w dniu 13 lutego 2012 r., to trzydziestodniowy termin, do jej przekazania sądowi wraz z odpowiedzią na skargę upłynął w dniu 14 marca 2012r. Zatem skoro przekazanie skargi do sądu nastąpiło w dniu 12 marca 2012 r., to – zdaniem Sądu – nastąpiło to z zachowaniem stosownego terminu. Na to postanowienie A. S. złożył obszerne zażalenie, zarzucając Sądowi naruszenie art. 54 § 2 i art. 141 § 4 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. W obszernym uzasadnieniu, żalący się podtrzymał stanowisko wyrażone we wniosku o wymierzenie grzywny. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 powołanej ustawy, skarżący podniósł, że Sąd pierwszej instancji w sposób nierzetelny przedstawił stan faktyczny sprawy, jak również nie dostrzegł, że organ przekazał mu niekompletne akta, co również uzasadniało wymierzenie mu grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy. Skarżący zarzucił również Sądowi pierwszej instancji, iż wydane przez niego postanowienie tylko nieznacznie różni się od orzeczenia z uzasadnieniem wydanego w sprawie o sygn. akt II SO/Bd 52/12, co narusza zawarty w art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej nakaz samodzielnego rozstrzygania przez sędziego wszystkich zagadnień faktycznych i prawnych, związanych z rozpoznawaną sprawą. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 54 § 1 i 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, organ zobligowany jest przekazać skargę wniesioną za jego pośrednictwem do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. Natomiast stosownie do art. 55 § 1 wskazanej ustawy, w razie nieprzekazania przez organ skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w przepisanym terminie, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Grzywna jest wymierzana przez sąd w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Wobec tego stwierdzić należy, że wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: stwierdzenia uchybienia przez organ trzydziestodniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę oraz złożenia stosownego wniosku przez stronę. W niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją, gdyż nie zostały spełnione przesłanki określone w powołanych wyżej przepisach. Jak bowiem wynika z akt niniejszej sprawy, organ przekazał Sądowi skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w terminie zakreślonym do dokonania tej czynności. Wskazać w tym miejscu należy, że termin, o którym mowa w art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoczyna bieg od daty faktycznego wniesienia skargi do organu, a nie od daty jej oddania w polskim urzędzie pocztowym – jak twierdzi skarżący. Należy bowiem podkreślić, że art. 83 § 3 powołanej ustawy rozstrzyga o dacie wniesienia pisma do sądu, w przypadku dokonywania tej czynności za pośrednictwem polskiego urzędu pocztowego, co oznacza, że dotyczy wyłącznie oceny zachowania terminu przez podmiot kierujący w opisany w tym przepisie sposób pismo do sądu. Natomiast art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczy terminu przekazania skargi wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy przez organ, do którego skarga została wniesiona. Gdyby zatem ustawodawca chciał utożsamiać moment wniesienia skargi, o którym mowa w art. 83 § 3 powołanej ustawy z momentem wskazanym w art. 54 § 2 tejże ustawy, to użyłby w tych przepisach tożsamego zwrotu, to jest "wniesienia skargi do sądu" lub też – na co trafnie wskazał Sąd pierwszej instancji – w art. 54 § 2 ustawy użyłby sformułowania "od daty nadania skargi". Podkreślić ponadto wypada, że intencją ustawodawcy formułującego art. 54 § 2 powołanej ustawy było stworzenie organowi, za pośrednictwem którego skarga została wniesiona do sądu administracyjnego, realnej możliwości ustosunkowania się do zarzutów skargi i przygotowania akt administracyjnych sprawy, umożliwiając w ten sposób dokonanie kontroli sądowoadministracyjnej wydanego przez siebie rozstrzygnięcia. Uzależnienie zatem terminu, w którym organ ten zobowiązany byłyby wykonać powyższe czynności, od zachowania operatora pocztowego stwarzałoby wyłącznie pozory udzielonej organowi w tym zakresie możliwości zajęcia w sprawie stanowiska. Zatem wobec powyższego oraz wobec okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że trzydziestodniowy termin do przekazania przez Starostę B. skargi – z uwagi na jej wpłynięcie do tego organu w dniu 13 lutego 2012 r. – upływał z dniem 14 marca 2012 r. Wobec tego uznać należy, że organ nadając skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w dniu 12 marca 2012 r., dokonał tej czynności w terminie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego za niezasadne należy także uznać pozostałe zarzuty zażalenia. Sąd pierwszej instancji co prawda nie odniósł się do podniesionego przez stronę na przykład zarzutu przekazania niekompletnych akt, jednakże naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik postępowania w sprawie o wymierzenie grzywny. Prawdą jest, że organ jest zobligowany do przekazania sądowi kompletnych akt administracyjnych, jednakże ewentualne braki w tym zakresie mogą zostać stwierdzone na etapie merytorycznego badania wniesionej skargi. Za nieuzasadniony należy także uznać zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, gdyż takie samo sformułowanie uzasadnień postanowień wydanych na gruncie identycznych stanów faktycznych, nie przesądza o braku wydania przez Sąd samodzielnego rozstrzygnięcia, lecz stanowi wyraz prezentowania identycznego w tym zakresie poglądu. W świetle powyższego stwierdzić także należy, że nie został naruszony art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił, jak w sentencji.