I OZ 422/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig - Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C. N. i D. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 27 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Go 78/11 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi C. N. i D. N.o na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] października 2010 r., nr [...] 10 w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Go 78/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odmówił C. N. i D. N. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] października 2010 r. w przedmiocie zasiłku okresowego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, iż postanowieniem z dnia 8 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił jako wniesioną po terminie skargę C. N. i D. N. Skarżący złożyli wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W piśmie z dnia 18 kwietnia 2011 r. pełnomocnik skarżących wyjaśnił, iż niedotrzymanie terminu przez skarżących nastąpiło z powodu zaniedbania po stronie organu II instancji, polegającego na błędnym pouczeniu strony o przysługującym jej środku zaskarżenia, rodzaju i sposobie jego wniesienia od decyzji organu I instancji. O fakcie uchybienia terminu do złożenia skargi skarżący dowiedzieli się dopiero z postanowienia Sądu o odrzuceniu skargi. Sąd I instancji uznał, iż w sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, iż uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło w wyniku błędnego pouczenia udzielonego skarżącym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Sąd wskazał, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2010 r. zawierała zwięzłe, jasne i precyzyjne pouczenie o środku zaskarżenia. Tym samym Sąd uznał, iż brak winy skarżących w uchybieniu terminu do wniesienia skargi nie został uprawdopodobniony. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli C. i D. N., reprezentowani przez adwokata. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. polegające na nieprzywróceniu terminu do wniesienia skargi w sytuacji, gdy strona bez swojej winy nie dokonała tej czynności w terminie, którego przekroczenie spowodowane było mylnym , ustnym pouczeniem skarżących przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze co do terminu i trybu wniesienia środka zaskarżenia. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a.: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi powinien zatem powoływać się na okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności. Powszechnie przyjmuje się - jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego - obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z 14 stycznia 1972 roku, sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972/7-8/144). Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z dnia 6 października 1998 roku, sygn. akt II CKN 8/98, LEX nr 50679). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 1998 roku, (sygn. akt IV SA 1153/96, LEX nr 45637), brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Wprawdzie brak winy w uchybieniu terminowi zainteresowany winien uprawdopodobnić, a nie udowodnić, co świadczy o odformalizowaniu i uproszczeniu postępowania i co ma być udogodnieniem dla zainteresowanego, lecz jednocześnie uprawdopodobnienie winno dotyczyć takich okoliczności, które pozwalają na przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminu. Okoliczności przedstawione przez skarżących nie uprawdopodabniają braku ich winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi. Sąd I instancji trafnie wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnili, braku winy w uchybieniu terminu. Należy zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd, iż błędne, ustne pouczenie przez organ II instancji o przysługującym środku zaskarżenia, sposobie i trybie jego wniesienia nie stanowi przesłanki warunkującej przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Podkreślić należy, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2010 r. zawierała zwięzłe, jasne i precyzyjne pouczenie o środku zaskarżenia. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji zasadnie oddalił wniosek o przywrócenie uchybionego terminu uznając, iż skarżący nie uprawdopodobnili, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżących. Tym samym w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka ustanowiona w art. 86 § 1 p.p.s.a., warunkująca przywrócenie uchybionego terminu, a postanowienie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.