I OZ 432/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-06-27

Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba posiadająca znaczne oszczędności i osiągająca wysokie dochody rodzinne może zostać uznana za niezdolną do poniesienia kosztów postępowania sądowego w stopniu uzasadniającym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ osoba posiadająca znaczne oszczędności (ponad 300 000 zł) oraz osiągająca wysokie dochody rodzinne (około 15 000 zł miesięcznie) nie jest w stanie wykazać niemożności poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu niezbędnym dla niej i jej rodziny. Instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób w skrajnie trudnej sytuacji materialnej, a nie dla osób dysponujących znacznym majątkiem.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił A. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ze względu na posiadane przez niego oszczędności w wysokości 300 000 zł oraz miesięczny dochód rodziny wynoszący około 15 000 zł. A. W. wniósł zażalenie, zarzucając sądowi I instancji błędną ocenę jego sytuacji materialnej i nieuwzględnienie jego indywidualnego stanu posiadania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 maja 2008 r. sygn. akt II SA/Ol 87/08 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił A. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący posiada oszczędności w wysokości 300 000 zł, nadto jego rodzina osiąga miesięczny dochód w wysokości około 15 000 zł. W ocenie Sądu wysokość zgromadzonych przez skarżącego środków wskazuje, że może on uiścić należne koszty sądowe, co nie będzie stanowiło uszczerbku w utrzymaniu jego rodziny. Zażalenie na to postanowienie wniósł A. W., reprezentowany przez Ł. W., domagając się jego zmiany lub uchylenia w całości i przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego zarzucił Sądowi, iż oceniając sytuację materialną strony brał pod uwagę łączne dochody uzyskiwane przez całą rodzinę i nie ustalił dokładnie stanu posiadania samego skarżącego. Analiza majątku strony wykazałaby, zdaniem pełnomocnika, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej jeśli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu niezbędnym dla niej i jej rodziny. Obowiązek wykazania okoliczności wskazujących na niemożność poniesienia kosztów spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie jej prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, iż instytucja przyznania prawa pomocy wprowadzona została do postępowania sądowoadministracyjnego celem umożliwienia obrony swoich praw przed sądem osobom o znikomych dochodach, lub dochodów tych pozbawionym i znajdującym się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej. Skarżący, co wynika z wniosku o przyznanie prawa pomocy, posiada znaczne oszczędności pieniężne (w kwocie przekraczającej 300 000 zł), a także jest właścicielem kilku pojazdów mechanicznych. Jego sytuacja wskazuje więc niewątpliwie, iż jest on w stanie ponieść pełne koszty postępowania w niniejszej sprawie. Ponadto zauważyć trzeba, iż wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu Sąd oceniając sytuację materialną strony bierze pod uwagę również dochody uzyskiwane przez członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie ze stroną. Niezasadnym jest zatem stanowisko wyrażone przez pełnomocnika strony, jakoby Sąd winien brać pod uwagę tylko dochody skarżącego, a ocena sytuacji majątkowej strony dokonana przez Sąd I instancji była w pełni zasadna i zgodna z obowiązującymi przepisami. Mając na uwadze powyższe i uznając zaskarżone postanowienie za odpowiadające prawu, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło