I OZ 438/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wiśniewska, , , po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt II SAB/Wa 4/11 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi M. C. o wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt I SAB/Wa 31/06 p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt II SAB/Wa 4/11 odmówił skarżącej M. C. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi o wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt I SAB/Wa 31/06. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że we wniosku skarżąca wskazała, iż źródłem utrzymania w gospodarstwie domowym prowadzonym wspólnie mężem i jej pełnoletnią córką, jest dochód córki w wysokości [...] zł oraz męża [...] zł, natomiast ona nie posiada żadnych dochodów, gdyż zawiesiła prowadzoną działalność gospodarczą. Powyższe oświadczenie skarżąca uzupełniła na wezwanie Sądu przez złożenie następujących dokumentów źródłowych, takich jak: wyciąg z rachunku bankowego córki – E. C. – za okres od [...].02.2011-[...].12.2010, ugodę zawartą w dniu [...] listopada 2010 r. z [...] Spółdzielnią Mieszkaniową dotyczącą spłaty zadłużenia z tytułu użytkowania lokalu, zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy w P. z dnia [...] marca 2009 r. stwierdzające brak rejestracji skarżącej w rejestrze osób bezrobotnych, fakturę za energię elektryczną za okres dwóch miesięcy [...].01.2011-[...].03.2011 oraz zestawienie opłat za użytkowanie zajmowanego lokalu mieszkalnego. Natomiast w dodatkowym oświadczeniu, załączonym w piśmie z dnia 27 marca 2011 r. skarżąca wyjaśniła, że jej córka posiada wyłącznie jedno konto, a poza nim dysponuje jeszcze kartą kredytową, która jest w istocie jej długiem wobec banku – wystawcy. W ocenie Sądu, jak wynika z treści złożonego do akt wyciągu z rachunku bankowego, córka skarżącej – E. C. – osiąga stały dochód z tytułu praktyk nauczycielskich. W miesiącu styczniu 2011 r. dochód ten wyniósł [...] zł netto, a w miesiącu lutym 2011 r. [...] zł netto, przy czym w tym ostatnim miesiącu dochód został uzupełniony o kwotę [...] zł netto. Ponadto rachunek E. C. zasilany jest wpłatami własnymi w wysokości od 100 do 400 zł (operacje z dnia [...],[...],[...] stycznia 2011 r. oraz [...] i [...] lutego 2011 r.). Z kolei, według przedstawionych dokumentów źródłowych, miesięczne wydatki w gospodarstwie domowym skarżącej kształtują się na poziomie 1000 zł. Zdaniem Sądu, miesięczny dochód w gospodarstwie domowym skarżącej, obejmującym trzy osoby, wynosi łącznie co najmniej [...] zł i pozwala na stwierdzenie, że dysponuje ona wystarczającymi środkami, aby ponieść pełne koszty sądowe, które na obecnym jego etapie ograniczają się do obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Tym samym koszt ten w zestawieniu z dochodami osiąganymi w gospodarstwie domowym wnioskodawczyni nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Nadto Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że środki pieniężne pochodzące z udzielonego jej córce kredytu w ramach wydanej karty kredytowej stanowią wyłącznie po jej stronie dług. Niewątpliwie kredyt taki w momencie powstania obowiązku jego spłaty stanowi dodatkowe zobowiązanie finansowe, niemniej jednak kredyt taki jest każdorazowo spłacany, a udostępnione z jego tytułu środki zwiększają zarazem możliwości płatnicze trzyosobowego gospodarstwa domowego skarżącej. Z uwagi na wysokość osiąganego dochodu w gospodarstwie domowym także i dalsze, potencjalne koszty sądowe w niniejszej sprawie nie spowodują uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącej i jej rodziny, a wysokość uzyskiwanych przez skarżącą środków będzie w dalszym ciągu stanowić wielokrotność tych kosztów. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie, domagając się jego zmiany przez przyznanie jej zwolnienia od kosztów sądowych. Zarzuciła błędne ustalenie stanu faktycznego co do jej sytuacji majątkowej, która w rzeczywistości nie pozwala na poniesienie przez nią kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia wszelkich istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej, która pozwoliłaby na ocenę spełnienia przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Podzielić należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skarżąca przy łącznym dochodzie jej rodziny w wysokości [...] zł jest w stanie ponieść, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, koszty sądowe, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi o wznowienie postępowania sądowego w kwocie 100 zł. Zarzucając w zażaleniu brak prawidłowych ustaleń poczynionych przez Sąd pierwszej instancji co do rzeczywistego stanu majątkowej jej i rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym, skarżąca nie wskazała na czym braki te mają polegać i jakich okoliczności faktycznych w swojej ocenie nie wziął pod uwagę Sąd pierwszej instancji. Poczynione przez ten Sąd ustalenia co do stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz członków rodziny pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, oparte zostały na oświadczeniu majątkowym skarżącej oraz przedłożonych dokumentach źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i rodzinnego. Dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena tego materiału nie budzi wątpliwości i tworzy ze sobą harmonijną całość pozwalającą na przyjęcie, że skarżąca jest w stanie ponieść koszty sądowe, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.