I OZ 451/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-06-18
Skład orzekający: Anna Łukaszewska - Macioch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione drogą elektroniczną, które nie zostało później opatrzone własnoręcznym podpisem, spełnia wymogi formalne pisma procesowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Zażalenie wniesione drogą elektroniczną, które nie zostało następnie opatrzone własnoręcznym podpisem, podlega odrzuceniu. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wymaga własnoręcznego podpisu dla skuteczności pisma procesowego, a przepisy dotyczące podpisu elektronicznego nie mają zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym.Stan faktyczny
Strona złożyła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie drogą elektroniczną. Sąd pierwszej instancji odrzucił to zażalenie, ponieważ zostało wniesione po terminie. Następnie, skarżący złożył kolejne zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia, również drogą elektroniczną. WSA wezwał skarżącego do uzupełnienia braku w postaci własnoręcznego podpisu pod zażaleniem, czego skarżący nie uczynił. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 marca 2010 r., sygn. akt II SO/Kr 21/09 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 stycznia 2010 r., sygn. akt II SO/Kr 21/09 o odrzuceniu sprzeciwu na zarządzenie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 września 2009 r., sygn. akt II SO/Kr 21/09 w sprawie z wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Komendantowi VII Komisariatu Policji w K. za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy postanawia: odrzucić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 12 marca 2010 r., sygn. akt II SO/Kr 21/09 odrzucił zażalenie P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 stycznia 2010 r., sygn. akt II SO/Kr 21/09 o odrzuceniu sprzeciwu na zarządzenie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 września 2009 r., sygn. akt II SO/Kr 21/09 w sprawie z wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Komendantowi VII Komisariatu Policji w K. za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 8 stycznia 2010 r. odrzucił sprzeciw P. B. od zarządzenia referendarza sądowego WSA w Krakowie z dnia 15 września 2009 r., którym pozostawiono bez rozpoznania wniosek P. B. o zwolnienie od kosztów sądowych. Odpis postanowienia z dnia 8 stycznia 2010 r. z pouczeniem o sposobie zaskarżenia został doręczony skarżącemu 21 stycznia 2010 r., co wynika z potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy.
Skarżący wysłał do Sądu zażalenie na ww. postanowienie o odrzuceniu sprzeciwu drogą elektroniczną w dniu 28 stycznia 2010 r., jednak, jak wynika z prezentaty umieszczonej na wydruku, zażalenie zostało dostarczone do Sądu w dniu 29 stycznia 2010 r.
Mając na uwadze fakt, że skarżący wniósł zażalenie po upływie terminu do jego wniesienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, postanowieniem z dnia 12 marca 2010 r., na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako "P.p.s.a.", odrzucił zażalenie.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący w dniu 1 kwietnia 2010 r. – za pośrednictwem poczty elektronicznej. Pismem z dnia 10 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał skarżącego do opatrzenia zażalenia własnoręcznym podpisem, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. W zakreślonym przez Sąd terminie skarżący nie uzupełnił ww. braku zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega odrzuceniu.
Zgodnie z treścią art. 46 § 1 w zw. z art. 194 § 3 P.p.s.a. koniecznym warunkiem pisma składanego przez stronę do sądu jest umieszczenie podpisu osoby, która to pismo wnosi. Podpis powinien być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4, które w tej sprawie nie występują.
Odtworzony mechanicznie na piśmie wzór podpisu nie czyni zadość wymogowi przewidzianemu w art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.).
Zażalenie skarżącego jest wydrukiem listu elektronicznego i nie zawiera oryginalnego własnoręcznego podpisu. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnienia wymagania wynikające z art. 46 par. 1 pkt. 4 P.p.s.a. (postanowienie NSA z dnia 24 lipca 2008 r., I OPP 25/08, ONSAiWSA 2009/2/20).
Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. Nr 130, poz. 1450 ze zm.) bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. W rozdziale IX cytowanej ustawy znajdują się przepisy zmieniające m.in. przepisy Kodeksu cywilnego art. 60, art. 78 § 1 i § 2 dopuszczające możliwość wyrażenia woli osoby w stosunkach cywilnoprawnych przez ujawnienie jej w postaci elektronicznej.
Również przepisy art. 1 pkt 6 oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 ze zm.) stanowią, że określa się zasady wymiany informacji drogą elektroniczną, w tym dokumentów elektronicznych, pomiędzy podmiotami publicznymi a podmiotami niebędącymi podmiotami publicznymi, a przepisów tej ustawy nie stosuje się do sądów administracyjnych. Ponadto w art. 36 pkt 3 i pkt 5 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. dokonano zmiany przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 57 § 5 pkt 1 i art. 63 § 3a dopuszczając możliwość wniesienia podania w formie dokumentu elektronicznego. Wskazane wyżej przepisy dotyczą zaś wyłącznie zakresu, jaki reguluje ta ustawa.
W przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma odpowiednika wyżej wskazanych przepisów Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania administracyjnego, a pojęcie podpisu elektronicznego w ogóle nie występuje. Jednocześnie jak podano wyżej, art. 2 ust. 3 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne wyłączył stosowanie przepisów tej ustawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W konsekwencji, dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną, konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji, na podstawie art. 178 w związku z art. 180 i art. 197 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło