I OZ 521/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Starosty Sanockiego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie z dnia 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 851/14 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Starosty Sanockiego na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez gminę własności nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w warszawie odmówił Staroście Sanockiemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez gminę własności nieruchomości. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, iż ww. decyzja Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej została doręczona Staroście Sanockiemu 17 grudnia 2013 r. Termin do wniesienia skargi upłynął zatem w dniu 16 stycznia 2014 r. Na powyższą decyzję Starosta Sanocki w dniu 30 stycznia 2014 r. (data stempla pocztowego) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej złożenia. W uzasadnieniu wniosku Starosta Sanocki wskazał, iż skarga na powyższą decyzję pierwotnie nadana została w dniu 15 stycznia 2014 r. Jednakże z uwagi na podanie nieaktualnego adresu organu (tj. ul. Batorego 5 w Warszawie), korespondencja zawierająca przedmiotową skargę została zwrócona do skarżącego z adnotacją "adresat wyprowadził się". Zwrot ww. przesyłki do skarżącego nastąpił w dniu 27 stycznia 2014 r., a zatem 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został zachowany. Strona podniosła również, iż z treści zaskarżonej decyzji nie wynikała zmiana siedziby organu. Tymczasem to na organie, tj. na Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, spoczywał obowiązek wskazania właściwego adresu, na który miała być przesłana ewentualna skarga. Powyższe powinno zostać określone w decyzji (w jej nagłówku bądź pouczeniu o możliwości złożenia skargi). W tej sytuacji nadanie skargi w dniu 30 stycznia 2014 r. z przekroczeniem 30-dniowego terminu do jej złożenia, wynika całkowicie z przyczyn niezawinionych przez skarżącego. Sąd I instancji stwierdził, iż bez wątpienia strona skarżąca dochowała 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, licząc od dnia 24 stycznia 2014 r. (a nie jak podaje Starosta Sanocki od 27 stycznia 2014 r.), czyli od daty zwrotu pierwotnie nadanej skargi z adnotacją "adresat wyprowadził się" (vide: dołączona do akt sądowych historia przesyłki nr 00659007731309996536, zawierającej skargę nadaną 15 stycznia 2014 r. w UP Sanok 1 i odebraną z placówki pocztowej – 24 stycznia 2014 r.). Konieczne stało się zatem rozważenie, czy argumenty strony uprawdopodobniają, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżącego. Skarżący co prawda wskazał, iż skarga została nadana w urzędzie pocztowym w terminie do jej wniesienia, jednakże została ona zwrócona przez Pocztę Polską z adnotacją "adresat wyprowadził się". Z akt sprawy wynika też, iż organ nie powiadomił żadnej ze stron postępowania o zmianie swojej siedziby. W ocenie Sądu I instancji powyższa argumentacja nie jest jednak wystarczająca do uwzględnienia wniosku. Sąd I instancji stwierdził, że z akt administracyjnych sprawy bezsprzecznie wynika, iż informacja o nowej siedzibie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej widniała na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, na którym też potwierdzony został własnoręcznym podpisem oraz pieczęcią skarżącego odbiór decyzji. Z dużą dozą prawdopodobieństwa stwierdzić należy, że na kopertach skierowanych do stron postępowania, a zawierających zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2013 r. widniała również pieczątka Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z jej nowym adresem. Skarżący natomiast, pomimo wezwania Sądu z dnia 18 marca 2014 r., nie nadesłał koperty, w której otrzymał zaskarżoną decyzję, podnosząc, iż ta nie zachowała się. Sąd I instancji wskazał, iż z urzędu Sądowi wiadomym jest, iż Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa ma swoją siedzibę pod nowym adresem przy ul. Królewskiej 27 w Warszawie od połowy października 2012 r. Zmiana adresu nie nastąpiła zatem w bliskim przedziale czasowym przed wydaniem decyzji z dnia [...] grudnia 2013 r. Odnosząc się do argumentu strony odnośnie obowiązku umieszczenia adresu organu w zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że nie znajduje on potwierdzenia w treści art. 107 § 1 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071, dalej jako "k.p.a."). Oznaczenie organu, jako jeden z elementów decyzji administracyjnej, nie pociąga za sobą automatycznie konieczności zawarcia adresu organu. Oznaczenie organu służy bowiem do oceny, czy zostały zachowane przepisy regulujące właściwość rzeczową, miejscową oraz instancyjną, a w przypadku Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, której siedzibą jest miasto stołeczne Warszawa, brak adresu w nagłówku decyzji nie uniemożliwia powyższej oceny. Ponadto pouczenie zawarte w zaskarżonej decyzji również odpowiada wymogom w/w art. 107 § 1 k.p.a. Zawiera bowiem informacje odnośnie: 1. możliwości złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, 2. terminu jej złożenia, 3. trybu wniesienia – za pośrednictwem Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. W świetle powyższego, w ocenie Sądu I instancji nie można uznać przedstawionych przez skarżącego okoliczności, jako niedających się usunąć przeszkód uniemożliwiających wniesienie skargi w terminie. Wynikły one bowiem z zaniedbania skarżącego. W ocenie Sądu I instancji, Starosta Sanocki nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jego winy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 i 87 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: "p.p.s.a."), Sąd I instancji postanowił jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Starosta Sanocki wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, iż punkt kancelaryjny Starostwa nie skanuje zwrotnych potwierdzeń kierowanych do Starostwa przesyłek. bo nie ma takiego obowiązku. Zdaniem skarżącego niepodanie przez organ adresu w decyzji spowodowało, iż Starosta został wprowadzony w błąd i działał w przekonaniu, iż adres Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej nie uległ zmianie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonywujący przytoczy okoliczności, które uprawdopodobniają brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Brak winy należy rozumieć jako dopełnienie przez stronę obowiązku dołożenia należytej staranności wymaganej przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie przesłanki braku winy strony należy przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji zasadnie przyjął, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła, że do uchybienia terminu w zakresie wniesienia skargi doszło bez jej winy. Strona brak swojej winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności upatruje w tym, że sporządzając skargę nie wiedziała o zmianie danych adresowych Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. W konsekwencji skarżąca nadała skargę w terminie, lecz na nieaktualny adres organu. Odnosząc się do tak uzasadnionego wniosku o przywrócenie terminu należy przede wszystkim wskazać, że jak słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji, zmiana siedziby organu nastąpiła już w połowie października 2012 r., a ponadto aktualny adres siedziby Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej znajdował się w korespondencji kierowanej do strony skarżącej. Skarżący organ odnosząc się do powyższej okoliczności stwierdził jedynie, iż koperta zawierająca zaskarżoną decyzję zagubiła się, co w ocenie Naczelnego Sadu Administracyjnego świadczy o braku staranności, wymaganej od strony dbającej należycie o własne interesy. W takich okolicznościach sprawy błędne zaadresowanie koperty ze skargą świadczy o braku należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych, a zatem nie stanowi usprawiedliwionej przesłanki do przywrócenia terminu. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż Sąd I instancji trafnie ocenił, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w przekroczeniu terminu, a zatem nie ma podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia skargi na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.