I OZ 56/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-02-19
Skład orzekający: Marek Stojanowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony na nieobowiązującym formularzu, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, pomimo późniejszego złożenia wniosku na obowiązującym formularzu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, podlega pozostawieniu bez rozpoznania. Niezłożenie wniosku na obowiązującym formularzu, nawet jeśli strona później złożyła wniosek na właściwym druku, skutkuje jego pozostawieniem bez rozpoznania.Stan faktyczny
P. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd wezwał go do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie wniosku na urzędowym formularzu. P. S. złożył wniosek na nieobowiązującym formularzu. Sąd ponownie wezwał go do złożenia wniosku na obowiązującym formularzu, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. P. S. ponownie złożył wniosek na nieobowiązującym formularzu. W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny pozostawił wniosek bez rozpoznania. P. S. złożył zażalenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. S. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 230/15 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. S. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o sprostowanie oczywistej omyłki w decyzji postanawia: oddalić zażalenie
P. S. w dniu 31 sierpnia 2015 r. nadesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismo z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Pismem z dnia 2 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu w terminie 7 dni. Sąd jednocześnie poinformował stronę, że niewykonanie w zakreślonym terminie wezwania skutkować będzie pozostawieniem jego wniosku bez rozpoznania. Wezwanie to wraz z dołączonym do niego formularzem wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało doręczone P. S. w dniu 11 września 2015 r.
W dniu 21 września 2015 r. do Sądu wpłynął nadany 18 września 2015 r. w placówce pocztowej przez wnioskodawcę wniosek o przyznanie prawa pomocy na nieobowiązującym już wówczas formularzu wniosku PPF.
W związku z powyższym, przy piśmie z dnia 30 września 2015 r. przesłano wnioskodawcy obowiązujący formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, celem jego wypełnienia, podpisania i odesłania do Sądu, informując, że na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 1257) zmianie uległ dotychczas obowiązujący formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF. Jednocześnie Sąd zobowiązał wnioskodawcę do złożenia nowego formularza w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Wezwanie to wraz z dołączonym obowiązującym formularzem wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało doręczone P. S. w dniu 9 października 2015 r.
W dniu 19 października 2015 r. do Sądu wpłynął nadesłany przez wnioskodawcę wniosek o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na nieobowiązującym formularzu PPF.
Zarządzeniem z dnia 27 października 2015 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił wniosek P. S. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Od powyższego zarządzenia P. S. wniósł w przypisanym terminie sprzeciw, w którym podniósł, że został błędnie pouczony w pismach sądowych i wniósł o uchylenie w całości zarządzenia i przyznanie prawa pomocy.
Zarządzeniem z dnia 10 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił wniosek P. S. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu powołał art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako "P.p.s.a."), w myśl którego wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Stosownie zaś do art. 257 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Sąd I instancji wskazał, że w rozpoznawanej sprawie – mimo stosownego wezwania – P. S. nie uzupełnił braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie nadesłał właściwego (obowiązującego) wypełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek należało pozostawić zatem bez rozpoznania. Prawidłowego wykonania wezwania Sądu nie stanowi nadesłany do Sądu w dniu 19 października 2015 r. formularz stanowiący załącznik do nieobowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. Powyższe rozporządzenie utraciło moc z dniem 15 sierpnia 2015 r., a przy wezwaniu z dnia 30 września 2015 r. przesłano wnioskodawcy obowiązujący urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, stanowiący załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. Mimo to P. S. nie nadesłał właściwego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zażalenie złożył P. S., stwierdzając że wniosek o przyznanie prawa pomocy uzasadnił w sposób właściwy, a braki formalne uzupełnił w wymaganym terminie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. W myśl art. 257 P.p.s.a. wniosek, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Z powołanych przepisów wynika, że sąd administracyjny rozpoznaje jedynie wnioski o przyznanie prawa pomocy złożone na stosownym druku. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują żadnych wyjątków od tej reguły. Z tego względu zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2015 r. uznać należy za prawidłowe, bez względu na przyczynę niezłożenia wniosku w stosownej formie.
Oceny zgodności z prawem powyższego zarządzenia nie mogą zmienić zarzuty sformułowane w zażaleniu. Podniesione w uzasadnieniu zażalenia argumenty nie znajdują bowiem usprawiedliwionych podstaw. Mają one charakter ogólny i nie podważają stanowiska Sądu I instancji zaprezentowanego w zarządzeniu o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pismem z dnia 30 października 2015 r. ponownie wezwał P. S. do wypełnienia, podpisania i odesłania do Sądu obowiązującego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jednocześnie zobowiązał wnioskodawcę do złożenia tego formularza w terminie 7 dnia pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania (art. 257 P.p.s.a.). P. S. wezwania tego jednak nie wykonał. W przepisanym terminie wnioskodawca nadesłał bowiem do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na nieobowiązującym formularzu PPF.
Wskazać jednocześnie należy, pozostawienie przedmiotowego wniosku bez rozpoznania nie wyklucza ponownego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Wniosek taki podlega merytorycznemu rozpoznaniu tylko wówczas, gdy zostanie złożony na wymaganym formularzu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło