I OZ 576/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-08-03
Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Kacprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać merytorycznie sprawę o przyznanie emerytury rolniczej w drodze wyjątku, rozpoznając zażalenie na postanowienie WSA odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku oddalającego skargę na decyzję w tej sprawie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku, bada jedynie prawidłowość wydania tego postanowienia w kontekście przepisów prawa, a nie orzeka merytorycznie w sprawie, która była przedmiotem pierwotnego postępowania. W związku z tym NSA nie może przyznać emerytury ani skierować sprawy do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Skarżąca S. U. złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA oddalającego jej skargę na decyzję Prezesa KRUS odmawiającą przyznania emerytury rolniczej w drodze wyjątku. WSA odmówił sporządzenia uzasadnienia z powodu uchybienia 7-dniowego terminu. S. U. złożyła zażalenie, podnosząc argumenty merytoryczne dotyczące jej sytuacji życiowej i zdrowotnej oraz potrzebę uzyskania uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie S. U. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Kacprzak po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. U. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1976/09 odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1976/09 oddalającego skargę S. U. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] września 2009 r. [...] w przedmiocie odmowy przyznania emerytury rolniczej w drodze wyjątku p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1976/09 odmówił S. U. sporządzenia uzasadnienia wyroku tegoż Sądu z dnia 9 marca 2010 r., oddalającego jej skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie odmowy przyznania emerytury w drodze wyjątku.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż wyrok oddalający skargę w niniejszej sprawie zapadł w dniu 9 marca 2010 r. a wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia strona złożyła dopiero dnia 26 marca 2010 r. (sprecyzowanym w piśmie z dnia 17 kwietnia 2010 r.), a zatem z uchybieniem ustawowego 7 - dniowego terminu, określonego w art. 141 § 2 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a."), który ostatecznie upłynął w dniu 16 marca 2009 r., a o którym skarżąca została prawidłowo pouczona w zawiadomieniu o terminie rozprawy.
S. U. w zażaleniu na powyższe postanowienie wniosła o przyznanie emerytury podnosząc, iż jest osobą starszą, schorowaną i nie wykształconą, zaś składki na KRUS wpłacała jak ją było stać, bo wtedy dla niej były ważniejsze dzieci i zdrowie, natomiast KRUS korzystał z tych pieniędzy przez wiele lat. Uzasadnienie wyroku jest jej potrzebne, bowiem żądają go urzędnicy. Skarżąca nie wie dlaczego przepisy prawa i terminy są ważniejsze od człowieka w potrzebie i prosi o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionej podstawy.
Przede wszystkim należy zaznaczyć, iż w niniejszym postępowaniu Naczelny Sąd Administracyjny bada jedynie prawidłowość wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowienia o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku z przepisami prawa a nie orzeka merytorycznie w sprawie, zatem nie może przyznać skarżącej emerytury, jak również skierować w tym przedmiocie sprawy do ponownego rozpoznania.
Oceniając zatem zaskarżone postanowienie należy wskazać, iż zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Zatem w sytuacji niezłożenia bądź złożenia przez stronę wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę po upływie terminu, określonego w powołanym wcześniej przepisie, uzasadnienie orzeczenia nie zostanie sporządzone.
W niniejszej sprawie wyrok oddalający skargę S. U. został wydany w dniu 9 marca 2010 r. W sposób bezsprzeczny z akt sprawy wynika, iż skarżąca o terminie rozprawy była skutecznie zawiadomiona (k. 16 i 20 akt). W doręczonym jej zawiadomieniu o rozprawie zawarto kilka pouczeń, m.in. że: "Niestawiennictwo stron nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane na wniosek złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Złożenie wniosku po upływie tego terminu jest czynnością bezskuteczną".
Wobec powyższego należy uznać, iż termin ten nie został przez stronę dochowany, bowiem złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 9 marca 2010 r. nastąpiło dopiero w dniu 26 marca 2010 r., dodatkowo sprecyzowanym w piśmie z dnia 17 kwietnia 2010 r., czego strona w zażaleniu nie podważyła, a który to termin ostatecznie upływał w dniu 16 marca 2010 r.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż pozostałe okoliczności podniesione w zażaleniu, tj. podeszły wiek skarżącej, choroba, trudna sytuacja życiowa mogłyby być ewentualnie brane pod rozwagę jako przesłanki przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, do którego rozpatrzenia właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Należ również wskazać informacyjnie, iż stosownie do treści art. 86 § 1 zd. pierwsze oraz art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Reasumując, odmówienie sporządzenia uzasadnienia wyroku przez Sąd I instancji nastąpiło z przyczyn formalnych i w sposób zgodny z prawem, gdyż wniosek skarżącej, przy pełnej jej wiedzy o skutkach niedochowania terminu, wniesiono po upływie zakreślonego 7 – dniowego terminu.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło