I OZ 577/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-07-23

Skład orzekający: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w postępowaniu sądowym, jeśli jej skarga jest oczywiście bezzasadna?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie może być przyznane stronie, gdy jej skarga jest oczywiście bezzasadna. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. W przypadku przekazania podania przez organ administracji do organu właściwego, czynność ta nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, co czyni skargę na taką czynność oczywiście bezzasadną.
Stan faktyczny
Z. Ś. złożył skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 12 grudnia 2011 r., którym przekazano jego podanie z dnia 6 grudnia 2011 r. Dyrektorowi MOPS w Tarnowie celem rozpoznania zgodnie z właściwością. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił Z. Ś. przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną. Z. Ś. wniósł zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt III SA/Kr 519/13 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. Ś. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 12 grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił Z.Ś. przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. Ś. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 12 grudnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością. Sąd I instancji podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy nie może być przyznane stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, gdyż skarżący przedmiotem swojej skargi uczynił pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie o przekazaniu pisma skarżącego z dnia 6 grudnia 2011 r. Dyrektorowi MOPS w Tarnowie celem jego rozpoznania zgodnie z właściwością. W ocenie Sądu skarga złożona przez Z. Ś.była oczywiście bezzasadna, bowiem na organie, który przekazuje pismo strony zgodnie z właściwością nie spoczywa obowiązek wydania w tym przedmiocie rozstrzygnięcia, które mogłoby stać się przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Zażalenie na to postanowienie wniósł Z. . nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej ustawodawca uzależnił od dwóch przesłanek, spośród których pierwsza musi być spełniona a druga nie może wystąpić. Pierwszą z przesłanek reguluje art. 246 § 1 P.p.s.a., który uzależnia przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Druga z przesłanek została określona treścią art. 247 P.p.s.a. i ma charakter negatywny, co oznacza, że jej wystąpienie wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy chociażby spełniona została przesłanka przyznania prawa pomocy z art. 246 § 1 P.p.s.a. Stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Należy wyjaśnić, że o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o taką sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573). Potrzeba zastosowania art. 247 P.p.s.a. będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (zob. M. Niezgódka-Medek, Komentarz do art. 247 p.p.s.a. [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., LEX 2011, a także powołane tam orzecznictwo). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnym jest stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka o jakiej mowa w art. 247 ustawy P.p.s.a. W niniejszej sprawie Z. Ś. wystąpił ze skargą na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 12 grudnia 2011 r., którym przekazano Dyrektorowi MOPS w Tarnowie, celem rozpoznania zgodnie z właściwością, podanie strony z dnia 6 grudnia 2011 r. o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej. Przekazanie to nastąpiło na podstawie art. 65 § 1 Kpa, który stanowi, że jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie. Przekazanie podania organowi właściwemu nie wymaga wydania w tym przedmiocie decyzji administracyjnej, postanowienia czy też innego aktu z zakresu administracji publicznej. Następuje ono jedynie w formie czynności materialno-technicznej, o podjęciu której organ ma obowiązek zawiadomić wnoszącego podanie i która nie podlega zaskarżeniu. Słusznie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, iż przekazanie podania według właściwości nie jest czynnością, na którą przysługiwałaby skarga w myśl art. 3 § 2 P.p.s.a., a co za tym idzie nie może być uznane za żaden akt lub czynność podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zasadnym więc było stanowisko Sądu co do oczywistej bezzasadności skargi Z. Ś., a postanowienie odmawiające przyznania stronie prawa pomocy, z uwagi na tę przesłankę, odpowiada prawu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło