I OZ 578/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-15

Skład orzekający: Sędzia NSA Wiesław Morys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu, jeśli sporządził on jedną skargę kasacyjną obejmującą pięć połączonych spraw, a zarzuty skargi kasacyjnej nie spełniały wymogów ustawowych?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu, jeśli sporządził on jedną skargę kasacyjną obejmującą pięć połączonych spraw, a zarzuty skargi kasacyjnej nie spełniały wymogów ustawowych, co uzasadnia zastosowanie art. 250 § 2 P.p.s.a. W niniejszej sprawie obniżenie wynagrodzenia było uzasadnione wadliwością zarzutów skargi kasacyjnej, które uniemożliwiły sądowi kontrolę zaskarżonego wyroku.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przyznał adwokatowi A. Ż. kwotę 300,00 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie skargi kasacyjnej w pięciu połączonych sprawach, obniżając wynagrodzenie z uwagi na fakt sporządzenia tylko jednej skargi kasacyjnej. Adwokat A. Ż. złożył zażalenie, domagając się uchylenia lub zmiany postanowienia i przyznania pełnego wynagrodzenia za wszystkie sprawy, argumentując, że połączenie spraw nie pozbawia ich odrębności i poświęcił im wiele czasu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

1 2 POSTANOWIENIE Dnia 15 czerwca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Ż. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 1008/13 o przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skarg G. P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia oddalić zażalenie. 2 Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1008/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przyznał ze środków Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - adwokatowi A. Ż. wykonującemu zawód w Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] w Krakowie kwotę 300,00 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. W jego uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że adwokat A. Ż. jako pełnomocnik skarżącego reprezentował go w postępowaniu przed tym Sądem, za co przyznano mu już wynagrodzenie w kwocie 1.200,00 zł. Co się zaś tyczy kwestii przyznania pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia za sporządzenie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 października 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1008/13, wskazano, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. wszedł w życie przepis art. 250 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a., zgodnie z którym w uzasadnionych przypadkach sąd może obniżyć wynagrodzenie, o którym mowa w § 1 tego przepisu. Zdaniem Sądu I instancji, w niniejszej sprawie obniżenie wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącego jest uzasadnione, gdyż pomimo tego, że wskazanym wyrokiem zostało objętych pięć spraw skarżącego, jego pełnomocnik sporządził i wniósł tylko jedną skargę kasacyjną. W ocenie Sądu meriti okoliczność ta stanowi uzasadniony przypadek, o którym mowa w przytoczonym powyżej przepisie. Z tego powodu, uwzględniając nakład pracy pełnomocnika skarżącego, Sąd ten uznał za zasadne obniżenie mu pełnego wynagrodzenia za sporządzenie skargi kasacyjnej we wszystkich sprawach. Ponadto pełnomocnik skarżącego nie brał udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, a zatem wynagrodzenie za tę czynność mu nie przysługuje. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji tego postanowienia na podstawie art. 250 § 2 P.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ze zm.). Zaskarżył je zażaleniem A. Ż., wnosząc o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, lub 2. zmianę zaskarżonego postanowienia przez przyznanie ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - pełnomocnikowi skarżącego z urzędu adw. A. Ż. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wynagrodzenie podwyższone o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług za wszystkie sprawy (za każdą sprawę z osobna); 3. zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. W jego uzasadnieniu podniósł, iż połączenie spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia nie pozbawia ich odrębności oraz tego, że pozostają one samodzielnymi sprawami. Ponadto pełnomocnik poświęcił sprawom wiele trudu i czasu, wielokrotnie spotykał się ze skarżącym i omawiał przedmiotowe sprawy. Dlatego obniżenie wynagrodzenia do stawki za jedną sprawę uznał za nieuzasadnione. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Jak słusznie zauważył Sąd meriti, w dniu 15 sierpnia 2015 r. wszedł w życie przepis art. 250 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym w uzasadnionych przypadkach sąd może obniżyć to wynagrodzenie. Obowiązuje on również w sprawach będących w toku w tej dacie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie obniżenie wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącego jest uzasadnione. Jak wynika z akt sporządził on i wniósł tylko jedną skargę kasacyjną dotyczącą pięciu spraw. Wbrew jego twierdzeniu charakter spraw nie wymagał wielkiego nakładu pracy, a przynajmniej nie ma ono oparcia w dokonanych czynnościach procesowych. Sprawy o zasiłek celowy nie należą do spraw skomplikowanych – zarówno w sferze stanu faktycznego, jak i stanu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 432/15, kontrolującego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 października 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1008/13, wskazał że "zarzut naruszenia przepisów postępowania został ograniczony do powołania art. 7 i art. 77 k.p.a. i wbrew wymogowi określonemu w art.176 p.p.s.a. w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie został uzasadniony. Z uwagi na sposób sformułowania tego zarzutu przypomnieć należy, że wskazane jako naruszone przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego są stosowane przez organ administracji publicznej, a nie sąd administracyjny (...). Jako podstawę kasacyjną należy zatem wskazać przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w powiązaniu z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, których naruszenia sąd nie dostrzegł. W niniejszej sprawie zarzut skargi kasacyjnej został ograniczony wyłącznie do powołania wyżej wymienionych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, bez powiązania z odpowiednimi przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (...) Autor skargi kasacyjnej zobowiązany jest zatem uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego wyroku, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło, wyrok sądu administracyjnego pierwszej instancji byłby inny. Z punktu widzenia przedstawionych uwag stwierdzić należy, że postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia określonych w niej przepisów postępowania nie mógł odnieść skutku oczekiwanego przez jej autora." (s. 10-11 uzasadnienia). "Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 3 ust. 7 pkt 1, 2, 3, 5, 6 u.p.s. stwierdzić należy, że dokonanie przez Sąd drugiej instancji oceny zasadności tego zarzutu nie było możliwe, gdyż przepis ten powołanych jednostek redakcyjnych nie zawiera. Czyni to zarzut naruszenia tego przepisu chybionym. (...) To autor skargi kasacyjnej jest zobowiązany wyznaczyć zakres kontroli instancyjnej, poprzez precyzyjne wskazanie, które normy prawa mające zastosowanie w sprawie i w jaki sposób zostały naruszone." (s. 12 uzasadnienia). Wywody te nie mogą pozostać bez wpływu na ocenę jakościową działania pełnomocnika, a w konsekwencji na wysokość należnego mu wynagrodzenia. Wobec powyższego, uwzględniając nakład pracy adwokata A. Ż. we wszystkich sprawach skarżącego, niesprostanie wymogom ustawowym przy konstruowaniu zarzutu z drugiej podstawy kasacyjnej (art. 176 w zw. z art. 174 pkt 2 P.p.s.a.) i wadliwość jednego z zarzutów z pierwszej podstawy kasacyjnej (art. 176 w zw. z art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), uniemożliwiające rozpoznanie zarzutu naruszenia "art. 3 ust. 7 pkt 1, 2, 3, 5, 6 u.p.s.", należy uznać za zasadne przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia za sporządzenie jednej skargi kasacyjnej w pięciu połączonych, nieskomplikowanych sprawach, przy czym dwa z zarzutów skargi kasacyjnej nie spełniały wymogów ustawowych, i to w stopniu uniemożliwiającym Sądowi Kasacyjnemu kontrolę zaskarżonego wyroku w tej części. Wyczerpuje to przesłanki uzasadnionych przypadków, o których mowa w art. 250 § 2 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia. Odnosząc się do wniosku o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego od organu wskazać należy, iż z uwagi na wynik tego postępowania nie ma on oparcia prawnego. ----------------------- 3

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło