I OZ 590/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 101/19 o odrzuceniu skargi R. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 14 lutego 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] lipca 2018 r., w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego. W uzasadnieniu wskazał, że z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że zaskarżona decyzja Kolegium została doręczona skarżącemu 1 sierpnia 2018 r. Termin wniesienia na nią skargi upłynął więc 31 sierpnia 2018 r. Z akt sądowych sprawy wynika, że skarga na ww. decyzję złożona została osobiście przez skarżącego 29 października 2018 r., a więc z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), "p.p.s.a.". W związku z powyższym Sąd ten skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, podnosząc, że faktycznie 1 sierpnia 2018 r. otrzymał ostateczną decyzję Kolegium z [...] lipca 2018 r., jednak 30 sierpnia 2018 r. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, żądając od Kolegium wznowienia postępowania. Zdaniem skarżącego, w związku z brakiem jakiekolwiek odpowiedzi organu, ostateczny termin wniesienia skargi do WSA w Warszawie przypadał na 29 października 2018 r. Wtedy bowiem upływał określony w art. 53 § 2 p.p.s.a. sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi po wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. W świetle art. 52 p.p.s.a skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). Jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa (§ 3 zdanie pierwsze). Stosownie do art. 53 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a ustawy (§ 1). Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę (§ 2). Zgodnie zaś z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji - Prezydent m.st. Warszawy, po rozpoznaniu wniosku R. N., odmówił wnioskodawcy świadczenia wychowawczego. W wyniku złożonego odwołania powyższą decyzję utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie. Kolegium orzekało w sprawie jako organ drugiej instancji i na decyzję z [...] lipca 2018 r. R. N. nie przysługiwał żaden środek zaskarżenia w administracyjnym toku postępowania – wyczerpał on środki zaskarżenia i przysługiwała mu jedynie skarga do sądu administracyjnego. W sprawie bezspornym jest, że skarżącemu prawidłowo doręczono decyzję organu drugiej instancji 1 sierpnia 2018 r. wraz z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia na nią skargi. Tego samego dnia rozpoczął się więc bieg trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Pismem z 30 sierpnia 2018 r. R. N. wezwał Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie do usunięcia naruszenia prawa, powołując się m.in. na art. 52 § 4 i art. 53 § 2 p.p.s.a. Pismem z tego samego dnia Kolegium zwróciło się do wnioskodawcy o wyjaśnienie, czy wezwanie to stanowi skargę, wskazując równocześnie, że z dniem wydania decyzji zakończyło się postępowanie w sprawie. W odpowiedzi R. N. wyjaśnił, że: "tytuł pisma, jego sentencja i uzasadnienie jednoznacznie wskazują charakter prawny dokumentu oraz żądania". Przedmiotową skargą złożoną osobiście 29 października 2018 r. R. N. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W świetle powołanych na wstępie przepisów oraz po analizie akt sprawy stwierdzić należy, że prawidłowo Sąd pierwszej instancji odrzucił przedmiotową skargę, jako wniesioną po terminie do jej wniesienia, o czym stanowi art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z pism skarżącego - wezwania do usunięcia naruszenia prawa z 29 sierpnia 2018 r. oraz przedmiotowego zażalenia – wynika, że skarżący, zamiast zastosować się do pouczenia organu drugiej instancji, postanowił skorzystać ze środka prawnego, który został zniesiony z dniem 1 czerwca 2017 r. w wyniku nowelizacji p.p.s.a. (zob. art. 9 pkt 2 i 3 oraz art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935). Na marginesie wskazać można, ze środek ten w poprzednim stanie prawnym i tak by nie przysługiwał stronie w okolicznościach niniejszej sprawy. Pozostałe okoliczności wskazywane przez skarżącego dotyczą już merytorycznej oceny skargi, co na tym etapie jest niedopuszczalne. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie było jedynie wniesienie skargi po terminie do jej wniesienia. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.