I OZ 646/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 551/13 o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. M. na pismo Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w S. z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...] w przedmiocie skierowania na kursy i ich sfinansowania postanawia: oddalić zażalenie. A. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na pismo Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w S. z dnia [...] lutego 2013 r., o odmownym rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia [..] lutego 2013 r. w sprawie sfinansowania kosztów kursów: "Przewóz towarów niebezpiecznych (ADR)" oraz "Szkolenie okresowe w zakresie prawa jazdy kat. C, C+E, C1, C1+E/D, D+E, D1, D1+E". W piśmie tym organ poinformował zainteresowanego, że Powiatowy Urząd Pracy w S. może w ramach posiadanych środków skierować bezrobotnego na szkolenie, jeżeli wnioskujący uzasadni celowość szkolenia. Dodatkowo organ podał, iż aktualnie przyjmuje do realizacji wnioski o szkolenie indywidualne, z których wynika, że wysoce prawdopodobne jest uzyskanie zatrudnienia po skończeniu danego kursu. Z przytoczonych powodów organ rozpatrzył wniosek A. M. odmownie. Skarżący wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając postanowieniem z dnia 14 czerwca 2013 r. – na podstawie art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." - ww. wniosek, uznał, że prawo pomocy w niniejszym przypadku skarżącemu nie przysługuje bowiem wniesiona przez niego skarga jest oczywiście bezzasadna. W uzasadnieniu swego postanowienia Sąd Wojewódzki wskazywał, że niniejszym przypadku niedopuszczalność skargi wiązała się z zakreślonym przez stronę przedmiotem zaskarżenia, który miałby podlegać merytorycznej kontroli sądu administracyjnego w rozumieniu art. 3 § 2 P.p.s.a. oraz z faktem, że wszczęcie postępowania przed sądami administracyjnymi wymagało uprzedniego wyczerpania toku instancji w postępowaniu administracyjnym. Sąd Wojewódzki wskazywał, że treść zaskarżonego pisma stanowiła przykład załatwienia sprawy administracyjnej co do istoty przez organ pierwszej instancji, w celu realizacji normy prawa materialnego. Złożenie bowiem przez osobę posiadającą status bezrobotnego wniosku na podstawie art. 40 ust. 3 ustawy z 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy inicjowało indywidualną sprawą administracyjną, którą organ administracji publicznej ma obowiązek załatwić albo poprzez skierowanie na wskazane przez bezrobotnego szkolenie, albo poprzez wydanie decyzji o odmowie skierowania. Zarówno skierowanie jak i odmowa skierowania na wskazane przez bezrobotnego szkolenie rozstrzyga więc konkretną sprawę należącą do spraw z zakresu administracji publicznej i bez znaczenia jest przy tym fakt czy adresat tego prawa lub obowiązku otrzymuje świadczenie w formie materialnej. Skarżący – zadaniem Sądu Wojewódzkiego – w niniejszym przypadku nie wyczerpał jednak środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, który w świetle art. 52 § 1 P.p.s.a., był warunkiem dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. Powinien on był bowiem przed wniesieniem skargi w terminie 14 dni od dnia doręczenia aktu, skierować za pośrednictwem organu pierwszej instancji, odwołanie do wojewody, który w świetle art. 10 ust. 7 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jest organem wyższego stopnia w sprawie objętej przedmiotem skargi. Dopiero rozstrzygnięcie organu wyższego stopnia, wydane na skutek wniesienia odwołania, otwierałoby – w ocenie Sądu Wojewódzkiego - skarżącemu drogę do złożenia skargi do sądu administracyjnego w przedmiocie rozpoznania wniosku na podstawie art. 40 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Kontrola legalności pisma organu z dnia [...] lutego 2013 r. byłaby zaś dopuszczalna tylko w przypadku zaskarżenia decyzji organu wyższego stopnia, wydanej po rozpoznaniu odwołania. Niewykorzystanie przez stronę dostępnych środków zaskarżenia powodowało, iż złożona skarga, jako niedopuszczalna musi zostać odrzucona. Oczywista zaś bezzasadność złożonej przez niego skargi, wynikająca z niewyczerpania przez stronę środków zaskarżenia musiała skutkować odmową przyznania skarżącemu w niniejszej sprawie prawa pomocy. A. M. w złożonym na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zażaleniu, wnosząc o jego zmianę oraz o przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, podnosił szereg argumentów mających potwierdzić jego trudną sytuację materialną. Odniósł się także do meritum złożonej przez siebie skargi. Kwestionując zaś stanowisko Sądu Wojewódzkiego, stwierdził, iż w zaistniałej sytuacji, Sąd ten powinien zawiesić postępowanie i przekazać pismo Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy właściwemu organowi do rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi oczywista bezzasadność skargi, o której mowa w art. 247 P.p.s.a., a zatem prawo pomocy w tym przypadku nie przysługuje. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Zastosowanie przepisu art. 247 P.p.s.a. jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1-6 P.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573)., z czym mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Z akt sprawy wynika, że skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na pismo Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w S. z dnia [...] lutego 2013 r. od którego przysługiwało mu odwołanie do Wojewody, jako organu wyższego stopnia. W takiej sytuacji, niewyczerpanie przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia powodowało, iż wniesiona na ww. pismo skarga jest oczywiście bezzasadna bowiem, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Słusznie zatem Sąd I instancji odmówił przyznania prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi zgodnie z treścią art. 247 P.p.s.a. Bez znaczenia w niniejszym przypadku pozostają okoliczności dotyczące stanu majątkowego skarżącego. Odmowa przyznania prawa pomocy wydana na podstawie art. 247 P.p.s.a. zwalniała Sąd Wojewódzki od obowiązku dokonywania merytorycznej oceny tego rodzaju okoliczności. Wbrew stanowisku skarżącego Sąd Wojewódzki nie był również zobligowany zawiesić ww. postępowanie i przekazać pismo Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy właściwemu organowi do rozpoznania. W gestii Sądu I instancji nie leży bowiem zastępowanie strony w zakresie dokonywania w postępowaniu administracyjnym czynności zmierzających do realizacji przysługujących jej praw, lecz kontrola legalności wydanych w takim postępowaniu aktów lub czynności na skutek prawidłowo wniesionej skargi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji