I OZ 784/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 16 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 13 września 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 277/10 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 lipca 2012 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2010 r., Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 30 lipca 2012 r., odmówił R. S. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 19 kwietnia 2012 r. o odrzuceniu zażalenia, w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2010 r. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. W piśmie procesowym z dnia 16 sierpnia 2012 r., R. S. wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 30 lipca 2012 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, wskazując, że postanowienie z dnia 30 lipca 2012 r. zostało mu wysłane z kancelarii pełnomocnika w dniu 10 sierpnia 2012 r. Wskazywał ponadto, że ustanowiony z urzędu na jego rzecz pełnomocnik nie wywiązuje się z podstawowych obowiązków procesowych w stosunku do swego mocodawcy. Odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że skarżący – pomimo wynikającego z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jednolity w Dz. U. z 2012r., poz. 270) zwanej dalej "P.p.s.a." - nie uprawdopodobnił barku winy w uchybieniu terminu do dokonania tej czynności. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, z uwagi na okoliczność, że w przedmiotowej sprawie skarżącego reprezentuje ustanowiony na jego rzecz pełnomocnik, doręczeń wszystkich pism procesowych dokonuje się ze skutkiem prawnym temu pełnomocnikowi do czasu wypowiedzenia pełnomocnictwa. Jest to konsekwencja założenia, że osoba reprezentowana przez pełnomocnika działa w taki sposób, jakby sama dokonywała czynności procesowych, tyle że przy wykorzystaniu profesjonalnej pomocy. Skarżący może wprawdzie złożyć samodzielnie środek odwoławczy, lecz tylko w terminie, którego bieg wyznacza data doręczenia pełnomocnikowi kwestionowanego orzeczenia. W związku z powyższym – zdaniem Sądu – nie ma podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia w/w zażalenia. Niezadowolenie strony z prowadzenia jej sprawy przez pełnomocnika nie stanowi bowiem przesłanki określonej w art. 87 § 2 P.p.s.a., od której zaistnienia uzależnione jest uwzględnienie wniosku. R. S. w złożonym przez siebie zażaleniu, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 lipca 2012 r. W uzasadnieniu swego pisma żalący się podnosił, iż przysługuje mu uprawnienie do zaskarżenia wszystkich orzeczeń Sądu I instancji. Ponadto wniósł o skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego o zgodność art. 175 i art. 194 § 4 P.p.s.a. ze znajdującą się w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą zgodnie z którą skarżącemu przysługuje środek odwoławczy od "wszystkich orzeczeń sądu I instancji". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a. strona, która bez swojej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym, może złożyć wniosek o przywrócenie terminu. Z kolei we wniosku o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Skarżący upatrywał brak własnej winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 lipca 2012 r. w okoliczności, iż ustanowiony na jego rzecz pełnomocnik nie wywiązywał się ze swych obowiązków procesowych w stosunku do swego mocodawcy. Powyższe twierdzenie – nawet jeżeli odnajdowałoby swoje uzasadnienie - nie powoduje jednak, że wniosek strony należało uznać za usprawiedliwiony. Strona ponosi bowiem wszelkie skutki działań pełnomocnika, także negatywne skutki uchybień lub czynności wadliwie dokonanych. Istotą pracy profesjonalnego pełnomocnika jest rzetelne dbanie o interesy mocodawcy, między innymi poprzez wypełnianie w terminie wszystkich wymogów proceduralnych umożliwiających stronie pełny udział w postępowaniu. Pełnomocnik, reprezentujący stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Bez znaczenia zatem w kontekście przedmiotowego wniosku pozostaje, że ustanowiony przez skarżącego pełnomocnik nie wniósł w przepisanym terminie powyższego zażalenia. Sąd Wojewódzki zasadnie również zauważył, że ustanowienie na rzecz strony w ramach przyznanego prawa pomocy pełnomocnika obliguje Sąd do przesyłania pism procesowych temu pełnomocnikowi i nie rodzi obowiązku kierowania ich bezpośrednio do jego mocodawcy. Termin zaś do ewentualnego wniesienia zażalenia biegnie od dnia doręczenia korespondencji pełnomocnikowi. W takiej sytuacji, prawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, iż powyższa okoliczność nie mogła stanowić podstawy przywrócenia uchybionego terminu. Odnosząc się do wniosku skarżącego o skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego, należy wskazać, że w analizowanej sprawie kwestią problematyczną było postanowienie Sądu wydane w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, od którego strona miała możliwość odwołania się. Zatem nie można było w tym wypadku twierdzić, że stronie nie przysługiwał żaden środek odwoławczy od podjętego pierwotnie rozstrzygnięcia. Ograniczenie czasowe możliwości skorzystania z przysługującego stronie w tym zakresie uprawniania nie świadczy o naruszeniu przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji