I OZ 824/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-26

Skład orzekający: Izabella Kulig – Maciszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez stronę, a nie przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 P.p.s.a. pomimo ustanowienia pełnomocnika z urzędu, który nie podjął żadnych czynności w sprawie?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna, jako środek odwoławczy o specyficznych wymogach formalnych, musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 175 § 1 P.p.s.a. Niespełnienie tego wymogu, czyli osobiste sporządzenie skargi kasacyjnej przez stronę nieuprawnioną, skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 178 P.p.s.a. Fakt ustanowienia pełnomocnika z urzędu, który nie podjął żadnych czynności, nie stanowi podstawy do uznania odrzucenia skargi kasacyjnej za przedwczesne, a może być co najwyżej przesłanką do przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Gliwicach odrzucił skargę kasacyjną J. H. od wyroku oddalającego jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, ponieważ skarga została sporządzona osobiście przez J. H., a nie przez profesjonalnego pełnomocnika. Pełnomocnik J. H. wniósł zażalenie, argumentując, że odrzucenie skargi było przedwczesne, ponieważ pełnomocnik ustanowiony z urzędu dowiedział się o sprawie dopiero po terminie i nie miał możliwości sporządzenia skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig – Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 września 2010 r. sygn. akt IV SA/Gl 436/09 odrzucające skargę kasacyjną J. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 stycznia 2010 r. sygn. akt IV SA/Gl 436/09 oddalającego skargę J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 6 września 2010 r. sygn. akt IV SA/Gl 436/09 odrzucił skargę kasacyjną J. H. od wyroku tego Sądu z dnia 19 stycznia 2010 r., którym oddalono jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] kwietnia 2009 r. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji, mając na uwadze treść art. 175 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej P.p.s.a., zgodnie z którym skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, stwierdził, iż skarżący osobiście sporządził skargę kasacyjną, zatem należało ją odrzucić jako niedopuszczalną – stosownie do treści art. 178 P.p.s.a. W zażaleniu na powyższe postanowienie, pełnomocnik J. H., wniósł o jego uchylenie oraz o przyznanie nieuregulowanych kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. W uzasadnieniu podniesiono, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę kasacyjną z uwagi na niepodjęcie działań przez pełnomocnika wyznaczonego z urzędu, w związku z czym nie została spełniona przesłanka z art. 175 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnik wskazał, iż zawiadomienie o ustanowieniu go pełnomocnikiem odebrał dopiero w dniu 17 sierpnia 2010 r., z którego wynikało, że sprawa nie dotyczy skargi kasacyjnej lecz skargi na decyzję SKO. Próby kontaktu ze skarżącym były utrudnione, bowiem na kierowaną korespondencję odpowiadał jedynie telefonicznie i do tej pory nie przekazał pełnomocnictwa. Z tego też względu pełnomocnik nie miał pojęcia o konieczności sporządzenia skargi kasacyjnej, zatem nie podejmował żadnych czynności w tym zakresie, zaś o tym fakcie dowiedział się z postanowienia z dnia 6 września 2010 r. o odrzuceniu skargi i w związku z tym uważa, że odrzucenie skargi było przedwczesne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Przede wszystkim należy wskazać, iż Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym postępowaniu orzeka co do zgodności z przepisami prawa postanowienia sądu administracyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zatem za całkowicie chybione należy uznać stwierdzenie pełnomocnika skarżącego jakoby odrzucenie skargi było przedwczesne, bowiem odrzucono skargę kasacyjną a nie skargę. Badając prawidłowość zaskarżonego postanowienia Sądu I instancji należy wskazać, iż skargę kasacyjną jako sformalizowany środek odwoławczy musi sporządzić adwokat, radca prawny, względnie inna uprawniona osoba, stosownie do treści art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej P.p.s.a, bowiem od wskazanych podmiotów oczekuje się znajomości przepisów oraz należytej staranności w sprostaniu ścisłym wymogom formalnym i merytorycznym stawianym skardze kasacyjnej, co ma uchronić stronę przed ryzykiem jej odrzucenia z powodu niezachowania tych wymogów. Niespełnienie tego warunku powoduje konieczność odrzucenia skargi kasacyjnej, bowiem zgodnie z treścią art. 178 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż skarżący J. H. nie należał do kategorii osób wymienionych w art. 175 P.p.s.a., uprawnionych do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji oddalającego jego skargę, który wraz ze stosownym pouczeniem odebrał w dniu 23 marca 2010 r. (zwrotnie poświadczenie odbioru k. 31 akt), zatem niedotrzymanie obowiązku tzw. przymusu radcowsko – adwokackiego, stosownie do treści art. 178 P.p.s.a., skutkowało odrzuceniem skargi kasacyjnej – co też słusznie Wojewódzki Sąd uczynił. Należy również wskazać, iż nie można zaakceptować stwierdzenia jakoby Sąd odrzucił skargę kasacyjną z powodu niepodjęcia czynności przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika, bowiem rzeczywistą podstawą odrzucenia skargi kasacyjnej był wyżej powołany fakt osobistego sporządzenia jej przez osobę do tego nieuprawnioną tj. skarżącego J. H. Natomiast w stanie faktycznym sprawy zostało jedynie stwierdzone, iż pismem z dnia 11 sierpnia 2010 r. Okręgowa Rada Adwokacka w K. poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata R. S., który do dnia dzisiejszego nie podjął żadnej czynności w sprawie. To zaś nie oznacza, iż fakt ten stanowił podstawę odrzucenia skargi kasacyjnej. Również pozostałe podniesione w zażaleniu okoliczności tj. trudności w kontaktach ze skarżącym i uzyskaniu pełnomocnictwa oraz okoliczności niesporządzenia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika nie mają znaczenia dla oceny zaskarżonego postanowienia w tym postępowaniu. Co najwyżej mogą one stanowić ewentualną przesłankę do przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia, jako okoliczności wyłączające winę w uchybieniu terminu. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia i jednocześnie wskazuje, że wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 - 261 P.p.s.a. Stosownie zaś do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), pełnomocnik skarżącego powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło