I OZ 832/18

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-09-26

Skład orzekający: Sędzia NSA Jolanta Sikorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odrzucające zażalenie na postanowienie tego samego sądu utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy jest dopuszczalne do rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które odrzuca zażalenie na postanowienie tego sądu utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, nie jest dopuszczalne do rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wynika to z przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które nie przewidują możliwości zaskarżenia takiego orzeczenia zażaleniem do NSA, a jedynie sprzeciw do WSA od postanowienia referendarza.
Stan faktyczny
H. S. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2018 r., które utrzymało w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. WSA w Warszawie postanowieniem z dnia 25 czerwca 2018 r. odrzucił to zażalenie, uznając je za niedopuszczalne na podstawie art. 260 p.p.s.a., ponieważ WSA rozpoznał sprzeciw od orzeczenia referendarza jako sąd drugiej instancji. H. S. wniósł zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia, podnosząc naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie H. S.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 26 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 139/18 o odrzuceniu zażalenia H. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 139/18 w sprawie ze skargi H. S. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie H. S. na postanowienie tego Sądu z dnia 19 kwietnia 2018 r., utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 3 kwietnia 2018 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", brak jest możliwości skutecznego wniesienia zażalenia na postanowienie z 19 kwietnia 2018 r., bowiem wojewódzki sąd administracyjny rozpoznał sprzeciw od orzeczenia referendarza sądowego jako sąd drugiej instancji. Zatem zażalenie skarżącego podlegało odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł H. S., podnosząc, że zaskarżone postanowienie zostało wydane na posiedzeniu niejawnym, co jest sprzeczne z art. 45 ust.1 Konstytucji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy, które zostało przez ten Sąd odrzucone jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem są sprawy wymienione w punktach 1 – 10 tego artykułu, wśród których nie ma orzeczeń związanych z prawem pomocy. Stosownie do art. 258 p.p.s.a. czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy (§ 1). Do czynności tych należy m.in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu i odmowie przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 259 § 1 p.p.s.a. od postanowienia referendarza stronie przysługuje sprzeciw do właściwego sądu administracyjnego, który orzeka jako sąd drugiej instancji na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 2 i 3 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że od takiego postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie przysługuje żaden środek odwoławczy do Naczelnego Sądu Administracyjnego, ponieważ ani ww. art. 194 § 1, ani żaden inny przepis szczególny ustawy nie przewiduje możliwości zaskarżenia przedmiotowego orzeczenia zażaleniem do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Prawidłowo zatem Sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie skarżącego z uwagi na jego niedopuszczalność. Na marginesie wskazać należy, że zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest jawność postępowania, zaś rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym jest możliwe tylko wówczas, gdy stanowi tak przepis szczególny. Takim przepisem jest art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., w myśl którego wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło