II FPP 1/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 11 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów postępowania w sprawie ze skargi M. K. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu, sygn. akt I SA/Op 293/12 w przedmiocie zaliczenia zwrotu wydatków związanych z budownictwem na poczet zaległości podatkowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy. Pismem z 2 kwietnia 2013 r. M. K. wniosła skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu, I SA/Op 293/12 w przedmiocie prawa pomocy, w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z 13 lipca 2012 r. w przedmiocie zaliczenia zwrotu wydatków związanych z budownictwem na poczet zaległości podatkowych. Zarządzeniem z 5 kwietnia 2013 r. Przewodniczącego Wydziału II Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca została wezwana pod rygorem odrzucenia skargi do uzupełnienia braków formalnych przez nadesłanie odpisu skargi i uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł w terminie 7 dni. W wykonaniu zarządzenia skarżąca nadesłała odpis skargi i wniosła o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 19 sierpnia 2013 r. NSA oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z 30 czerwca 2012 r. skarżąca została wezwana pod rygorem odrzucenia skargi do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł w terminie 7 dni. Pismem z 5 września 2013 r. skarżąca ponownie wniosła o zwolnienie jej od uiszczenia wpisu od skargi na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu, I SA/Op 293/12. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została kompleksowo uregulowana w art. 243 - 263 P.p.s.a. Ustawodawca ukształtował w powołanych przepisach zarówno pozytywne jak i negatywne przesłanki przyznania prawa pomocy. Odmowa przyznania prawa pomocy może nastąpić w sytuacji, gdy nie są spełnione pozytywne przesłanki, bądź w sytuacji, w której co prawda pozytywne przesłanki są spełnione, ale jednocześnie stwierdza się zaistnienie przesłanki negatywnej. Pozytywne przesłanki względem osób fizycznych uregulowane zostały w art. 246 § 1 P.p.s.a. Negatywne przesłanki, wyłączające dopuszczalność przyznania prawa pomocy, sformułowane zostały w art. 246 § 3 P.p.s.a. oraz w art. 247 P.p.s.a. Art. 247 P.p.s.a. stanowi, że prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Okoliczność taka zachodzi, gdy bez potrzeby dokonania głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona (por. postanowienie NSA z 18 kwietnia 2008 r., I OZ 273/08, postanowienie NSA z 14 lutego 2012 r., II GZ 41/12, Tarno J. P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 572, Jagielska M., Jagielski J., Gołaszewski P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. Hauser R., Wierzbowski M., Warszawa 2011, s. 803). Tak więc zastosowanie przepisu art. 247 P.p.s.a. jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1-6 P.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573). Oznacza to, że w przypadku, gdyby nawet sytuacja materialna strony uzasadniała przyznanie prawa pomocy, to stwierdzenie przez sąd, iż w danej sprawie mamy do czynienia z "oczywistą bezzasadnością" skargi powoduje odmowę przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 22 marca 2005 r., II OZ 140/05, LEX 860051). Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że skarżąca, pomimo wezwania doręczonego 2 września 2013 r., nie uzupełniła braków fiskalnych skargi na przewlekłość postępowania w zakreślonym terminie. W konsekwencji wniesioną skargę należy uznać za oczywiście niezasadną, co wyczerpuje w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego negatywną przesłankę przyznania prawa pomocy zawartą w art. 247 P.p.s.a. Podkreślić jednak należy, że ocena bezzasadności skargi wyrażona w postanowieniu podjętym na podstawie art. 247 P.p.s.a. nie oznacza i nie może oznaczać merytorycznego rozpoznania skargi. Jest to ocena dokonana na etapie rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 247 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.