II FSK 1127/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-20
Skład orzekający: Jacek Brolik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zawieszenie postępowania kasacyjnego powinien zostać uwzględniony, gdy jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym dotyczącego zgodności z Konstytucją przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Wniosek o zawieszenie postępowania kasacyjnego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny nie zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. Sąd ma obowiązek rozpatrzyć sprawę bez nieuzasadnionej zwłoki, a w przypadku stwierdzenia przez Trybunał niekonstytucyjności przepisu, strona może złożyć wniosek o wznowienie postępowania.Stan faktyczny
M. H. złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Strona wniosła o zawieszenie postępowania kasacyjnego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny skargi konstytucyjnej dotyczącej przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zawieszenie postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik, , , po rozpoznaniu w dniu 20 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku o zawieszenie postępowania kasacyjnego w sprawie ze skargi kasacyjnej M. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn. akt I SA/Lu 195/09 w sprawie ze skargi M. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 12 grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia oddalić wniosek o zawieszenie postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 8 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 195/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę M. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 12 grudnia 2007 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2001 r.
Od powyższego orzeczenia strona wniosła skargę kasacyjną.
Pismem z dnia 22 sierpnia 2010 r. M. H., na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), wniósł o zawieszenie postępowania sądowego toczącego się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt II FSK 1127/10 do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny skargi konstytucyjnej (sygn. akt SK 18/09) dotyczącej stwierdzenia niezgodności z Konstytucją RP przepisów:
1. art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, odczytywanej w związku z ustępem 3 art. 64 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników poprzez ingerencję w ich prawo własności, wyrażające się w obciążeniu podatnika obowiązkiem zapłaty podatku w wysokości 75% ustalonego przez organ podatkowy dochodu, co w rzeczywistości skutkuje pozbawieniem podatnika niemalże całego niezgłoszonego do opodatkowania dochodu i wykazuje cechy zbliżone do konfiskaty mienia, naruszającej istotę prawa własności;
2. art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 46 Konstytucji RP w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że upoważniając organ podatkowy, do orzekania o faktycznym przepadku na rzecz Skarbu Państwa 75 % dochodów wypracowanych przez podatników, którzy nie ujawnili wszystkich źródeł przychodu, pod pozorem zryczałtowanego podatku dochodowego, narusza konstytucyjnie ustanowioną wyłączność sądu do orzekania o przepadku rzeczy oraz prawo do sądu;
3. art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych ze względu na zastosowanie środka o rzeczywistym charakterze sankcji polegającej na konfiskacie 75% mienia uzyskanego w sposób niewykazany legalnie pod pozorem "zryczałtowanego podatku dochodowego", z art. 2 oraz art. 42 ust. 1 Konstytucji RP, które nakazują ustawodawcy takie określanie czynu zabronionego (jego znamion), aby zarówno dla adresata normy o charakterze prawnokarnym, jak i organów stosujących prawo i dokonujących odkodowania treści regulacji w drodze wykładni danej normy, zakres jej zastosowania oraz rzeczywisty charakter nie budziły wątpliwości;
4. art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych ze względu na dopuszczenie stosowanie wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej określonej przez cytowaną ustawę jako "zryczałtowany podatek dochodowy od dochodów z nie ujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach" i odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo przestępstwo skarbowe na podstawie art. 54 Kodeksu karnego skarbowego, z art. 2 Konstytucji RP;
5. art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie środka, w postaci opodatkowania ujawnionych przez organ podatkowy dochodów w wysokości 75% dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, który to środek nie jest instrumentem koniecznym i nieodzownym do zrealizowania postulatu powszechnego opodatkowania podatkiem dochodowym wszystkich grup osób fizycznych, przyświecającego ustawodawcy przy konstruowaniu kwestionowanej w sprawie instytucji;
6. art. 20 ust. 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych rozumianego w ten sposób, że w postępowaniu w sprawie nieujawnionych źródeł przychodów obowiązek wykazania źródeł przychodów ciąży na podatniku, z uwagi na restrykcyjny i penalny charakter cytowanych przepisów, z wzorcem konstytucyjnym wynikającym z normy art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, statuującym zasadę domniemania niewinności osób poddanych represjom o charakterze quasi-karnym;
7. art. 20 ust. 3 oraz art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 68 § 4 Ordynacji podatkowej z art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników przez pozbawienie ich możliwości powoływania się na zarzut przedawnienia zobowiązań podatkowych z upływem pięcioletniego okresu od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, wskutek wydania przez organ podatkowy decyzji ustalającej podatek od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych i wydłużającej ustawowy bieg przedawnienia tychże zobowiązań do granic nieokreślonych jakimikolwiek ramami czasowymi;
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W judykaturze ( por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 listopada 2008 r. , II FPS 4/08, opubl. w ONSAiWSA z 2009 r., nr 4,poz. 62) podkreśla się, że przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy sąd orzekający nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie istnieje konieczny związek przyszłego rozstrzygnięcia TK w sprawie o sygn. SK 18/09 z możliwością rozpatrzenia skargi kasacyjnej M.H. w postępowaniu sądowoadministracyjnym w granicach zakreślonych dla NSA w art. 183 § 1 p.p.s.a.
Poza wynikającym z przepisów cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązkiem właściwego zabezpieczenia prawa strony do sądu wynikającego z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, Sąd ma także obowiązek, wynikający z tego samego przepisu, rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Nawet w przypadku przyjęcia do rozpoznania przez TK, złożonej przez inny niż strona skarżąca podmiot, skargi konstytucyjnej sąd ma obowiązek ustalić celowość ewentualnego zawieszenia postępowania w konkretnej sprawie.
W przypadku stwierdzenia przez TK niekonstytucyjności określonego przepisu strona może złożyć wniosek o wznowienie postępowania (art. 272 § 1 p.p.s.a.).
Wobec tego interes prawny strony jest należycie zabezpieczony.
Ze wskazanych przyczyn, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 131 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło