II FSK 1551/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Damiana M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 września 2005 r., sygn. akt I SA/Sz 263/05 odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi Damiana M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 22 lutego 2005 r., (...) w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej na okres od dnia 29 czerwca 2001 r. do dnia 31 grudnia 2001 r. postanawia: odrzucić zażalenie. Postanowieniem z dnia 16 września 2005 r. I SA/Sz 263/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie - powołując jako podstawę prawną regulację zawartą w art. 86 par. 1, art. 87 par. 1 i 3, art. 72 oraz art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.; w skrócie: p.p.s.a./ - odmówił Damianowi M. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 22 lutego 2005 r., (...), w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej na okres od dnia 29 czerwca 2001 r. do dnia 31 grudnia 2001 r. Uzasadniając podkreślono, że WSA w Szczecinie postanowieniem z dnia 15 czerwca 2005 r., I SA/Sz 263/05, odrzucił skargę strony skarżącej na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z uwagi na nieuiszczenie wpisu w kwocie 200 zł. W dniu 30 czerwca 2005 r. skarżący wystąpił do WSA z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Podniesiono w nim, że do dnia 24 czerwca 2005 r. skarżący nie wiedział, iż musi uiścić wpis, a ponadto w sprawie miało miejsce zastępcze doręczenie pisma wzywającego do uiszczenia wpisu, więc skarżący faktycznie nigdy tego pisma nie odebrał i nie mógł zapoznać się z jego treścią. Ponadto w okresie od dnia 26 kwietnia 2005 r. do dnia 10 maja 2005 r. przebywał w Hamburgu. Zdaniem WSA, w rozpoznawanej sprawie wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że bez swojej winy uchybił terminowi do uiszczenia należnego wpisu od skargi. Za taką okoliczność nie można uznać okoliczności, że skarżący w okresie od dnia 26 kwietnia 2005 r. do 10 maja 2005 r. przebywał za granicą, w związku z czym nie wiedział o przesyłkach wzywających go do zapłaty wpisu od skargi w kwocie 200 zł. Według Sądu, strona, która czasowo nie przebywa w stałym miejscu swojego pobytu, powinna o tym powiadomić sąd lub ustanowić pełnomocnika. Jeżeli tego nie zrobiła musi liczyć się z tym, że doręczenie korespondencji na dotychczasowy może nastąpić w sposób zastępczy na podstawie art. 72 lub art. 73 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie /błędnie nazwane skargą kasacyjną/ wniosła strona skarżąca /reprezentowana przez doradcę podatkowego/, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj.: /1/ art. 86 par. 1 p.p.s.a. w związku z art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. /Dz.U. nr 78 poz. 483 ze zm.; w skrócie: Konstytucja RP/, poprzez przyjęcie, że po stronie skarżącego nie wystąpił brak winy w uchybieniu terminowi; /2/ art. 65 par. 2 p.p.s.a. w związku z par. 9 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym /Dz.U. nr 62 poz. 697 ze zm.; w skrócie: rozporządzenie/, poprzez przyjęcie, że bieg terminu, któremu uchybiono rozpoczął się w dniu 6 maja 2005 r. Uzasadniając zażalenie podniesiono, że WSA błędnie przyjął, iż strona skarżąca ponosi winę w uchybieniu terminu, gdyż ustawodawca nie przewidział dla strony obowiązku ustanawiania pełnomocnika lub powiadamiania Sądu o nieobecności w miejscu zamieszkaniu. Podkreślono, że w rozpoznawanej sprawie przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi była awizowana jednokrotnie i jest to niezgodne z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 września 2002 r. SK 35/01, na mocy którego uznano tryb polegający na jednokrotnym awizowaniu przesyłek za niezgodny z art. 45 Konstytucji RP. Wobec zastosowania błędnego trybu doręczenia, uznano brak winy strony skarżącej w uchybieniu terminu i nieprawidłowe określenie terminu do dokonania czynności procesowej. Ponadto stwierdzono, że nie można mówić o uchybieniu temu terminowi, skoro termin został wyznaczony w sposób wadliwy. Zdaniem strony skarżącej, WSA przy wydawaniu zaskarżonego zażalenia naruszył art. 65 par. 2 p.p.s.a., gdyż wskazany przepis stanowi, że do doręczania pism w postępowaniu sądowym przez pocztę stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym, tj. przepisy rozporządzenia z dnia 17 czerwca 1999 r. Strona podniosła, że według wyroku Trybunału Konstytucyjnego instytucję doręczenia zastępczego można zaakceptować tylko mając na uwadze, że w systemie istnieje instytucja przywrócenia terminu. Odpowiadając na zażalenie, Dyrektor Izby Skarbowej w S. wnosił o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 par. 3 p.p.s.a. na postanowienie o przywróceniu terminu albo o odmowie jego przywrócenie przysługuje zażalenie. Stosownie zaś do art. 194 par. 2 p.p.s.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia. Z akt sądowych sprawy wynika, że strona skarżąca otrzymała odpis postanowienia z dnia 16 września 2005 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu wraz z pouczeniem w dniu 29 września 2005 r., zaś środek zaskarżenia /błędnie nazwany skargą kasacyjną/ na to postanowienie nadała w Urzędzie Pocztowym dnia 28 października 2005 r., więc po terminie ustawowym, który upłynął w dniu 6 października 2005 r. W myśl art. 178 w związku z art. 197 par. 1 i 2 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne, natomiast zgodnie z art. 180 p.p.s.a. w związku z art. 197 par. 1 i 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na posiedzeniu niejawnym odrzuci zażalenie, jeżeli uległoby ono odrzuceniu przez wojewódzki sąd administracyjny. Odnosząc się do argumentacji przedstawionej przez autora zażalenia dotyczącej błędnego doręczenia przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, tj. jednokrotnego awizowania tejże przesyłki, należy wskazać, że jest ona nieprawdziwa, bowiem z adnotacji umieszczonej na przesyłce wynika, iż była ona awizowana w dniu 29 kwietnia 2005 r. oraz w dniu 9 maja 2005 r., a więc dwukrotnie. Tym samym doręczono ją zgodnie z rozporządzeniem. Nie są również zasadne zawarte w uzasadnieniu zażalenia twierdzenia strony skarżącej, że wskutek takiego doręczenia przesyłki zostały naruszone art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, dotyczące prawa do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że strona skarżąca może złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 16 września 2005 r. odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, podnosząc, że WSA błędnie pouczył stronę skarżącą, iż od tegoż postanowienia przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdy tymczasem od tego postanowienia przysługiwał środek zaskarżenia w postaci zażalenia. WSA w Szczecinie, rozpatrując taki wniosek uwzględni zaś, że błędne pouczenie nie może szkodzić stronie, która takie pouczenie od Sądu uzyskała. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 178 i art. 180 w związku z art. 197 par. 1 i 2 p.p.s.a. ----------------------- 2