II FSK 1946/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-10-29
Skład orzekający: Anna Dumas, Andrzej Jagiełło, Jan Grzęda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo zastosował środki egzekucyjne przerywające bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych, mimo zarzutów skarżącego o wadliwości doręczeń korespondencji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, iż organy podatkowe skutecznie zastosowały środki egzekucyjne przerywające bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych. Sąd uznał, że wcześniejsze prawomocne orzeczenie WSA w Warszawie dotyczące prawidłowości doręczeń wiąże w niniejszej sprawie, a zarzuty dotyczące wadliwości doręczeń nie mogły być ponownie badane. W konsekwencji, zobowiązania podatkowe nie uległy przedawnieniu, a brak było podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego.Stan faktyczny
Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie zobowiązań podatkowych i odsetek. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że zastosowane środki egzekucyjne (zajęcie rachunku bankowego, zajęcie wynagrodzenia) przerwały bieg przedawnienia. WSA w Warszawie oddalił skargę skarżącego, a następnie NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W kolejnym wyroku WSA oddalił skargę, a NSA w niniejszym orzeczeniu oddalił skargę kasacyjną skarżącego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Anna Dumas (sprawozdawca), Sędzia NSA Andrzej Jagiełło, Sędzia NSA (del.) Jan Grzęda, Protokolant Justyna Bluszko-Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 29 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 3018/14 w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę kasacyjną.
II FSK 1946/15
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 3018/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2011 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Z uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji wynika, że pismem z dnia 5 maja 2010 r. skarżący zwrócił się z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego za zaległości w podatkach za lata 2000-2001 oraz o uchylenie zajęcia wynagrodzenia za pracę ze względu na przedawnienie zobowiązania, wskazując, że spłacił całość zaległości podatkowej, a wnosi o umorzenie odsetek.
Postanowieniem z dnia 30 września 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] odmówił skarżącemu umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych za zaległości w podatku od towarów i usług za wrzesień 2000 r., luty, kwiecień, czerwiec i grudzień 2001 r. oraz styczeń i czerwiec 2002 r.
Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy ww. postanowienie, podnosząc, że zobowiązania podatkowe objęte tytułami egzekucyjnymi nie uległy przedawnieniu i nadal są wymagalne. Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że w dniu 15 grudnia 2004 r. organ egzekucyjny wystawił tytuły wykonawcze, którymi objął powyżej ww. zaległości z tytułu podatku od towarów i usług. W oparciu o te tytuły wykonawcze zawiadomieniem z dnia 21 grudnia 2004 r., doręczonym w dniu 27 grudnia 2004 r., dokonano zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego. Skierowana do skarżącego przesyłka zawierająca odpisy przedmiotowych tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego, po dwukrotnym awizowaniu przez pocztę, powróciła niepodjęta do organu egzekucyjnego w dniu 19 stycznia 2005 r. i została uznana za doręczoną w trybie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) – dalej "k.p.a." w dniu 7 stycznia 2005 r. Organ odwoławczy podkreślił, że w dniu 27 grudnia 2004 r., tj. w dacie wpływu zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego do banku, zastosowano środek egzekucyjny, o którym skarżący został powiadomiony, skutkujący przerwaniem biegu przedawnienia na kolejne 5 lat. Ponadto organ egzekucyjny zastosował kolejny środek egzekucyjny skutkujący przerywaniem biegu przedawnienia, tj. zawiadomieniem o zajęciu z dnia 24 listopada 2008 r. dokonał skutecznego zajęcia wynagrodzenia za pracę u pracodawcy zobowiązanego, do którego wpłynęło ono w dniu 27 listopada 2008 r., zaś skarżącemu zostało doręczone w sposób zastępczy, tj. w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 16 grudnia 2008 r. Tym samym pięcioletni termin przedawnienia przedmiotowych zaległości zaczął biec na nowo, od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano powyższy środek egzekucyjny tj. od dnia 28 listopada 2008 r. Z uwagi natomiast na wydaną w dniu 25 czerwca 2010 r. przez organ egzekucyjny decyzję rozkładającą przedmiotowe zaległości na 24 raty termin przedawnienia przedmiotowej zaległości uległ z kolei zawieszeniu na czas trwania układu ratalnego, tym samym termin przedawnia zaległości w przedmiotowej sprawie wydłużył się o ten czas.
Dyrektor Izby Skarbowej zauważył ponadto, że kwestia braku skutecznego doręczenia skarżącemu odpisów tytułów wykonawczych oraz zawiadomienia o zastosowanym środku egzekucyjnym w trybie art. 44 k.p.a. była przedmiotem wyroku WSA w Warszawie z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 1919/09, oddalającego skargę.
W skardze na ww. postanowienie skarżący podniósł, że prowadzone wobec niego postępowanie egzekucyjne jest bezzasadne i wniósł o jego umorzenie. Organom zarzucił przewlekłość oraz naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu, a tym samym konstytucyjnego prawa do obrony. Podkreślił, że wobec wadliwego doręczenia pisma o zajęciu konta bankowego jego zobowiązanie uległo przedawnieniu. W opinii skarżącego powyższa sytuacja naruszyła art. 122 i art. 123 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - dalej "O.p.".
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wyrokiem z dnia z dnia 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 1704/11, WSA w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie. W ocenie Sądu, zaległości podatkowe za wrzesień 2000 r., luty 2001 r., kwiecień 2001 r., czerwiec 2001 r., styczeń 2002 r. i czerwiec 2002 r. uległy przedawnieniu odpowiednio z dniem 31 grudnia 2005 r., 31 grudnia 2006 r. i 31 grudnia 2007 r., w sprawie nie doszło bowiem do zastosowania środka egzekucyjnego, gdyż skarżący nie został powiadomiony w sposób prawidłowy o tym fakcie. Nie uległy natomiast przedawnieniu zaległości podatkowe za grudzień 2001 r. i grudzień 2002 r., ponieważ odrębnym zawiadomieniem z dnia 27 czerwca 2005 r. zastosowano środek egzekucyjny, o którym skarżący został powiadomiony w sposób prawidłowy.
Wyrokiem z dnia 30 lipca 2014 r., sygn. akt II FSK 2043/12, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie. NSA zauważył, że dokonana przez WSA w Warszawie w prawomocnym wyroku w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 1919/09 ocena prawna skuteczności doręczenia skarżącemu przesyłki zawierającej odpisy tytułów wykonawczych oraz zawiadomienie z dnia 21 grudnia 2004 r. o zajęciu prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego, wyłącza możliwość ponownego badania tej kwestii w postępowaniu w sprawie skargi na postanowienie w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego; dokonując odmiennej oceny istotnego elementu stanu faktycznego Sąd pierwszej instancji naruszył przepis art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.").
W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji podniósł, że w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 1919/09 WSA w Warszawie wskazał, iż dokonane przez organ doręczenia skarżącemu odpisów tytułów wykonawczych oraz zawiadomień o zastosowanym środku egzekucyjnym - zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego, w trybie art. 44 k.p.a., jak i dokonane przez ten organ ustalenia, co do adresu skarżącego - były prawidłowe. Sąd stwierdził, że związany jest tymi ustaleniami i z tego powodu zarzuty skargi skarżącego w zakresie naruszenia art. 44 k.p.a., art. 122 i art. 123 O.p., odnoszące się do kwestii doręczenia korespondencji kierowanej do skarżącego, należało oddalić jako niezasadne. Kolejno Sąd podniósł – mając na uwadze pogląd zawarty w uchwale NSA o sygn. akt I FPS 6/12 stanowiący, iż zastosowanie środka egzekucyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 O.p. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r., gdy zawiadomienie podatnika o jego zastosowaniu nastąpi przed upływem terminu przedawnienia – że w sprawie nie doszło do przedawnienia zaległości podatkowych skarżącego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2000 r., luty, kwiecień, czerwiec i grudzień 2001 r. oraz styczeń i czerwiec 2002 r. i również w tym zakresie skarga była niezasadna.
Przytaczając ustalenia organów podatkowych, Sąd za prawidłowe i mające oparcie w przepisach prawa uznał ich stanowisko, zgodnie z którym w sprawie brak jest podstaw prawnych do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968, z późn. zm.) zwana dalej "u.p.e.a.". Nadto, Sąd podniósł, że w zaskarżonym postanowieniu wyjaśniono skarżącemu w sposób spójny, logiczny i z odwołaniem do właściwych przepisów prawa, dlaczego jego żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego nie może zostać uwzględnione. Zaskarżone postanowienie zawiera także wszystkie elementy składowe przewidziane w art. 217 § 1 i § 2 O.p., w tym wyczerpujące uzasadnienie.
W skardze kasacyjnej od ww. wyroku skarżący zaskarżył go w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz skarżącego niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego, zarzucając:
I. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik postępowania (art. 174 pkt. 2 p.p.s.a.), tj.:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez dokonanie przez Sąd pierwszej instancji błędnej oceny działań organu - Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie i niedostrzeżenie naruszenia przez organ przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego w sprawie, w szczególności niewyjaśnienie w sposób dostateczny kwestii prawidłowości doręczenia skarżącemu tytułów wykonawczych;
- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zgromadzenie w sprawie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w skutek czego doszło do błędnego ustalenia stanu faktycznego poprzez uznanie, że tytuły wykonawcze zostały prawidłowo doręczone skarżącemu w sposób zastępczy w trybie art. 44 k.p.a., podczas, gdy korespondencja nie była prawidłowo awizowana i nie została skierowana na prawidłowy adres, w szczególności pominięcie, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru brak było informacji listonosza o tym, gdzie pozostawiono awizo oraz zwrotne potwierdzenie odbioru nie zostało wypełnione w pozostałej części;
- art. 42 k.p.a., art. 43 k.p.a. i 44 k.p.a. poprzez uznanie, że doszło do prawidłowego doręczenia zastępczego tytułów wykonawczych mimo, że po pierwsze zostały one wysłane na adres inny niż wskazany organom przez skarżącego adres do korespondencji, a zatem doręczenie nie zostało wykonane prawidłowo, a po drugie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru brak było informacji listonosza o tym, gdzie pozostawiono awizo oraz zwrotne potwierdzenie odbioru nie zostało wypełnione w pozostałej części - na skutek błędnego uznania doręczenia tytułów wykonawczych za prawidłowe organ błędnie uznano, że należności nie uległy przedawnieniu i że bieg przedawnienia został prawidłowo przerwany;
- art. 8 k.p.a. poprzez całkowite zignorowanie woli skarżącego i kierowanie korespondencji, w tym tytułów wykonawczych, na adres inny niż dla doręczeń wskazany przez skarżącego, a tym samym rażące naruszenie zasady pogłębiania zaufania przewidzianej w art. 8 k.p.a., gdyż organ zobowiązany jest odpowiednio reagować na wolę i inicjatywę drugiej strony, tutaj co do wskazanego jako skutecznego sposobu kontaktowania się ze stroną poprzez wskazanie adresu dla doręczeń, a nie poprzestać na dokonaniu wykładni prawa, która uzasadnia, że wskazanie adresu dla doręczeń jest nieskuteczne, ponieważ świadczy o braku woli pobytu pod tymże adresem
2. art. 170 p.p.s.a i art 171 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że rozstrzygnięcie w przedmiocie prawidłowości doręczenia nie należy do sfery ustaleń faktycznych, ale stanowi zagadnienie prawne, a przez to w zakresie rozstrzygnięcia w przedmiocie prawidłowości doręczenia znajduje zastosowanie instytucja związania prawomocnym wyrokiem sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisem art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wskazanie i uzasadnienie podstaw kasacyjnych należy przy tym do koniecznych i istotnych cech skargi kasacyjnej (art. 176 tej ustawy). Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na naruszeniu przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).
Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 30 lipca 2014 r., sygn. akt II FSK 2043/12, którym uchylono wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazano temu Sądowi sprawę do ponownego rozpoznania. Stosownie do art. 190 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA.
Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie odmawiające skarżącemu umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez organ egzekucyjny za zaległości w podatku od towarów i usług. Spór dotyczy między skarżącym, a organem podatkowym dotyczy kwestii przedawnienia dochodzonych należności.
Jak wskazano w powyższym wyroku NSA o sygn. akt II FSK 2043/12 istotne znaczenie dla oceny, czy skarga skarżącego jest zasadna i czy nastąpiło przedawnienie zobowiązań podatkowych oraz, czy były podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego, ma ocena prawna zawarta w wyroku WSA w Warszawie w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 1919/09, dotycząca prawidłowości doręczenia zawiadomienia skarżącego o zastosowanym środku egzekucyjnym.
Wskazać należy przy tym, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Zgodnie zaś z art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko zawarte w wyroku NSA wyrażone w wyroku z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt I FSK 945/10, że prawomocność materialna, o której mowa w przywołanym przepisie, dotyczy skutków rozstrzygnięcia ze względu na treść zawartą w orzeczeniu sądowym. Ratio legis przepisu art. 170 p.p.s.a. polega na tym, że gwarantuje ona zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. Moc wiążąca określona w tym przepisie w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Skutkiem zaś zasady mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia jest to, że przesądzenie we wcześniejszym wyroku kwestii o charakterze prejudycjalnym oznacza, że w postępowaniu późniejszym ta kwestia nie może być już w ogóle badana. Zgodnie z przepisem art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Innymi słowy powaga rzeczy osądzonej to moc prawna prawomocnego orzeczenia co do istoty sprawy, wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, wykluczająca ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy. Prawomocne osądzenie sprawy oznacza, że była już ona przedmiotem rozpoznania przed sądem administracyjnym, które zakończyło się prawomocnym orzeczeniem, wywierającym ten skutek, że sprawa ta staje się sprawą osądzoną (res iudicata) i nie może być przedmiotem ponownego postępowania sądowego toczącego się w tej samej sprawie. W każdym zatem przypadku należy w pierwszej kolejności stwierdzić, czy zachodzi tożsamość sprawy osądzonej w zakresie tego, co stanowi przedmiot rozstrzygnięcia. Z powyższego wynika, że tożsamość sprawy nie zawsze jest tym zatem samym, co tożsamość przedmiotu rozstrzygnięcia. Tożsamość sprawy osądzonej ze sprawą, która została już osądzona, będzie bowiem istniała w sytuacji zgodności podmiotu i przedmiotu obu spraw oraz gdy w tym samym stanie faktycznym obu spraw występuje ten sam stosunek administracyjnoprawny. W tym miejscu należy także zauważyć, że wprawdzie powaga rzeczy osądzonej obejmuje sentencję orzeczenia, jednak biorąc pod uwagę, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, ta zaś wyrażona jest w uzasadnieniu, to na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 p.p.s.a. wskazują motywy wyroku. W związku z powyższym zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia art. 170 i 171 p.p.s.a. nie zasługują na uwzględnienie.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że wyrażone w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 lutego 2010r., sygn. akt III SA/Wa 1919/09 stanowisko WSA w Warszawie w kwestii prawidłowości doręczenia stronie przesyłki zawierającej odpisy tytułów wykonawczych oraz zawiadomienie z dnia 21 grudnia 2004 r. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w Banku P. S.A w W. wiąże Sąd orzekający w pierwszej instancji w niniejszej sprawie oraz Naczelny Sąd Administracyjny. Dla prawidłowego odczytania treści sentencji orzeczenia należy kierować się jego uzasadnieniem. Istotne jest bowiem to, co zadecydowało o takim, a nie innym rozstrzygnięciu. Decydujące znaczenie może mieć zatem wykładnia lub zastosowanie w zaistniałym stanie faktycznym przepisu prawa, jak i ocena tego stanu.
W wyroku WSA w Warszawie w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 1919/09, Sąd ten wskazał, że dokonane przez organ doręczenia skarżącemu odpisów tytułów wykonawczych oraz zawiadomień o zastosowanym środku egzekucyjnym - zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego, w trybie art. 44 k.p.a., jak i dokonane przez ten organ ustalenia, co do adresu skarżącego, były prawidłowe.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji orzekający w niniejszej sprawie jak również Naczelny Sąd Administracyjny związany jest powyższymi ustaleniami. Z tego powodu zarzuty skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia art. 44 k.p.a., art. 7 i art. 77 k.p.a. oraz art. 42 i art. 43 k.p.a. odnoszące się do kwestii doręczenia korespondencji kierowanej do skarżącego nie zasługują na uwzględnienie.
Z wytycznych zawartych w wyroku NSA o sygn. akt II FSK 2043/12 wynika ponadto, że w sprawie należy uwzględnić pogląd zawarty w uchwale składu siedmiu sędziów NSA o sygn. akt I FPS 6/12 stanowiący, iż zastosowanie środka egzekucyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 O.p. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r., gdy zawiadomienie podatnika o jego zastosowaniu nastąpi przed upływem terminu przedawnienia,
Zgodnie z art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Oznacza to, że zobowiązania podatkowe skarżącego w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy przedawniały się ostatecznie z dniem 31.12.2006 r., chyba że wystąpiły okoliczności przewidziane w art. 70 § 2-8 O.p., powodujące zawieszenie lub przerwanie biegu przedawnienia, skutkujące wydłużeniem terminu przedawnienia. Zgodnie z art. 70 § 4 O.p., bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zakończono postępowanie egzekucyjne. Środkiem egzekucyjnym, zgodnie z art. 1a pkt. 12 u.p.e.a. jest m. in. egzekucja z pieniędzy, z wynagrodzenia za pracę, renty, emerytury, rachunków bankowych, z papierów wartościowych, z weksla, z ruchomości. Na mocy art. 21 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 143, poz. 1199 ze zm.), powyższe zasady przerywania biegu przedawnienia znajdują zastosowanie do wszystkich zobowiązań, w tym również powstałych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd pierwszej instancji słusznie stwierdził, iż w sprawie nie doszło do przedawnienia zaległości podatkowych skarżącego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2000 r., luty, kwiecień, czerwiec i grudzień 2001 r. oraz styczeń i czerwiec 2002 r.
Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prawidłowo przyjął, że słusznie wskazują organy podatkowe, w oparciu o tytuły wykonawcze wystawione na skarżącego, zawiadomieniem doręczonym w dniu 27 grudnia 2004 r., dokonano zajęcia prawa majątkowego skarżącego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w Banku P. S.A. w W. W dniu 27 grudnia 2004 r. w sprawie zastosowano zatem środek egzekucyjny, o którym zobowiązany został powiadomiony, skutkujący przerwaniem biegu przedawnienia w tych sprawach na kolejne 5 lat – zgodnie z art. 70 § 4 O.p. Z kolei w dniu 27 listopada 2008 r. zawiadomieniem o zajęciu z dnia 24 listopada 2008 r. dokonano skutecznego zajęcia wynagrodzenia skarżącego za pracę u pracodawcy zobowiązanego D. [...] sp. z o.o. Tym samym pięcioletni termin przedawnienia przedmiotowych zaległości zaczął biec na nowo od dnia 28 listopada 2008 r. Z kolei z uwagi na wydaną przez wierzyciela w dniu 25 czerwca 2010 r. decyzją rozkładającą przedmiotowe zaległości na 24 raty, bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu na czas trwania układu ratalnego. Zatem w dacie wydania zaskarżonego postanowienia, tj. w dniu 11 kwietnia 2011 r. termin powyższy w dalszym ciągu biegł.
Tym samym za prawidłowe i mające oparcie w przepisach prawa należy uznać, iż w sprawie brak jest podstaw prawnych do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt. 2 u.p.e.a., stanowiącym, że postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło