II FSK 2114/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Rypina, , , po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku U. C. i M. C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej U. C. i M. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 marca 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 1075/14 w sprawie ze skargi U. C. i M. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 24 lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. U. C. i M. C. wnieśli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 24 lipca 2014 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. w sprawie, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (sygn. akt I SA/Łd 1075/14) oddalił skargę małżonków na powyższą decyzję. Podatnicy wywiedli od wyroku Sądu pierwszej instancji skargę kasacyjną. We wniosku wyjaśnili, że sporną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej określił im wysokość zobowiązania w kwocie 35.222 zł. Wskazali, że ich sytuacja finansowa jest trudna. Realnym źródłem dochodu gospodarstwa domowego jest wynagrodzenie za pracę żony w kwocie ok. 2.997,83 zł oraz ok. 300 zł renty męża. Mają na utrzymaniu osiemnastoletnią córkę N.. Dochody zaś w całości zrównują się z wydatkami jakie ponoszą na utrzymanie rodziny (opłaty za energię elektryczną, wywóz śmieci, wodę, koszty ogrzewania, wyżywienia, leki, edukacja, dojazdy do szkoły córki, pracy itp.). Oświadczyli, że nie posiadają żadnego majątku nieruchomego, wartościowego majątku ruchomego, oszczędności, lokat bankowych i papierów wartościowych. Podatnicy poinformowali, że Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowił rozłożyć na 32 raty zapłatę zaległości zaległego podatku za lata 2007 i 2008 w łącznej kwocie 64.565 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 44.613 zł i opłatą prolongacyjną w wysokości 7.337 zł w ten sposób, że wysokość 31 rat ustalono na ok. 922 zł, natomiast wysokość 32 raty ustalono na kwotę 87.931 zł. Podnieśli ponadto, że został wystawiony wobec nich tytuł wykonawczy [...], w którym jako podstawę prawną dochodzonego obowiązku Dyrektor Izby Skarbowej wskazał sporną decyzję. Biorąc pod uwagę powyższe uznają, że wykonanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe poprzez np. zajęcie wynagrodzenia za prace podatniczki rodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i poważnej szkody, ze względu na brak możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny oraz finansowania leczenia strony. Sądzą, iż wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkód zarówno materialnych jak i niematerialnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Koniecznym jest na wstępie przypomnienie, że w myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej: p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Brzmienie przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. jest jasne i nie nasuwa w doktrynie wątpliwości. Wynika z niego jednoznacznie, że ubiegając się o przyznanie wnioskowanego prawa tj. wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, strona musi uprawdopodobnić, że w jej wypadku zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie i literaturze konsekwentnie podkreśla się, że uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji precyzyjnie przedstawiają swoją sytuację, podali informacje dotyczące środków finansowych jakimi dysponują oraz ponoszonych wydatków oraz wskazali na okoliczność wystawiania tytułu egzekucyjnego. Istotny jest przy tym fakt, że skarżący bardzo skrupulatnie udokumentowali prawdziwość twierdzeń zawartych we wniosku. Z urzędu wiadomym Sądowi jest, że podatnicy ubiegają się również o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie o sygn. akt II FSK 2115/15. Należy dodać, że wnioskodawcy zostali zwolnieni od kosztów sądowych zarówno w niniejszej sprawie jak i w sprawie o sygn. akt II FSK 2115/15. (sygn. akt Sądu pierwszej instancji I SA/Łd 1076/14). Mając na uwadze przedstawione przez stronę skarżącą we wniosku informacje o ich sytuacji finansowej, które rzetelnie zostały potwierdzone dokumentami źródłowymi, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wykonanie zaskarżonej decyzji, wobec konieczności wykonania także innej decyzji wydanej w analogicznej sprawie, a dotyczącej roku 2008, mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki dla rodziny podatników w postaci pozbawienia środków niezbędnych do utrzymania. Warto wspomnieć, że w literaturze przedmiotu podkreśla się, że przesłanki wstrzymania wykonania decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Zaznacza się przy tym, że skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie niejako potencjalne. Nie jest wymagane, żeby w jakimś mniejszym lub większym zakresie rzeczywiście wystąpiły. Przepis art. 61 § 3 zd. 1 in fine p.p.s.a. wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia ("zachodzi niebezpieczeństwo"), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i tytułu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy w sądzie administracyjnym (por. J. Borkowski, Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym, Monitor Prawniczy, 2006 r., nr 14, s. 677). Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.