II FSK 2115/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-09-13
Skład orzekający: Tomasz Kolanowski, Bogusław Dauter, Andrzej Jagiełło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania jest uzasadniony, jeśli strona nie przedstawiła konkretnych okoliczności budzących wątpliwości co do bezstronności sędziego, a jedynie ogólne zarzuty lub niekorzystne dla niej rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie przedstawiła konkretnych okoliczności faktycznych, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Samo reprezentowanie przez sędziego poglądu prawnego niekorzystnego dla strony lub wydawanie rozstrzygnięć niezgodnych z jej oczekiwaniami nie stanowi podstawy do wyłączenia. Strona żądająca wyłączenia, pomimo złożenia przez sędziów oświadczeń o braku podstaw do wyłączenia, musi udowodnić okoliczności podważające wiarygodność tych oświadczeń.Stan faktyczny
Strona skarżąca (R.T.) złożyła wniosek o wyłączenie wszystkich członków składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego, poddając w wątpliwość ich bezstronność. Sędziowie, których dotyczył wniosek, złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia. Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za 2009 r. i skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Tomasz Kolanowski, Sędziowie Bogusław Dauter, Andrzej Jagiełło (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 13 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej R.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2014 r. sygn. akt III SA/WA 1793/13 w zakresie wniosku o wyłączenie: sędziego NSA Aleksandry Wrzesińskiej - Nowackiej, sędziego NSA Krzysztofa Winiarskiego, sędziego NSA Małgorzaty Wolf - Kalamali; w sprawie ze skargi M.T. , R.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. postanawia: oddalić wniosek
II FSK 2115/14
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 6 września 2013 roku, złożonym ustnie do protokołu rozprawy w Naczelnym Sądzie Administracyjnym w sprawie o sygnaturze akt II FSK 2115/14, w sprawie ze skargi kasacyjnej R.T. (skarżący) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2014 roku, sygn. akt III SA/Wa 1793/13, R.T. wystąpił o wyłączenie wszystkich członków składu sędziowskiego, to jest sędziego NSA Aleksandry Wrzesińskiej-Nowackiej, sędziego NSA Krzysztofa Winiarskiego oraz sędziego NSA Małgorzaty Wolf-Kalamali, poddając w wątpliwość ich bezstronność w orzekaniu w sprawie. Każdy z sędziów, których wniosek o wyłączenie z orzekania w rozpoznawanej sprawie dotyczy, złożył oświadczenie, iż nie zachodzą wobec niego żadne okoliczności określone w art. 18 § 1 lub w art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j., Dz. U. z 2016 roku, poz. 718) dalej p.p.s.a (karta 70-72). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli wcześniej, wskazanych w ustawie związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 p.p.s.a.), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości, co do bezstronności sędziego (art.19 p.p.s.a.). Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi faktycznie wystąpić, tzn. nie może mieć charakteru potencjalnego. Ponadto wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji przez stronę w jej wniosku oraz odniesieniem jej do ewentualnego braku bezstronności w konkretnej sprawie. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Okoliczność, że sędzia reprezentuje pogląd prawny niekorzystny dla strony, że wydaje odmienne z jej oczekiwaniami rozstrzygnięcia nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego i taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 19 kwietnia 2016 r., II OZ 368/16, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunkiem koniecznym wyłączenia sędziego określonym w art. 19 p.p.s.a. jest uprawdopodobnienie, iż pomiędzy sędzią (sędziami) objętym wnioskiem, a stroną skarżącą lub innymi uczestnikami postępowania zachodzą takie stosunki, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. SK 53/04, publ. OTK-A 2005, nr 11, poz. 134). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w analizowanej sprawie, nie zachodzi żadna z przesłanek wyłączenia w odniesieniu do sędziów objętych wnioskiem skarżącego. Każdy z sędziów, których wniosek o wyłączenie dotyczy, złożył wyjaśnienie w rozumieniu art. 22 § 2 p.p.s.a., w którym oświadczył, iż nie zachodzą wobec niego żadne okoliczności określone w art. 18 § 1 lub w art.19 p.p.s.a. Prawdziwość tych oświadczeń nie budzi żadnych wątpliwości. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego przez niego oświadczenia. Jeżeli zatem strona żąda wyłączenia członków składu orzekającego pomimo złożenia przez każdego sędziów, którego dotyczy wniosek oświadczenia, iż nie zachodzą wobec niego żadne okoliczności określone w art. 18 § 1 lub w art. 19 p.p.s.a., obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność złożonych w sprawie powyższych oświadczeń. Skarżący jednak takich okoliczności w rozpoznawanym wniosku nie wskazał. O ich istnieniu nie stanowi również fakt oddalenia na rozprawie wniosków skarżącego przez Sąd w wymienionym wyżej składzie, to jest wniosku o wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej "Czy polskie przepisy podatkowe pozostają w zgodzie z traktatową zasadą równego traktowania obywateli w identycznej sytuacji faktycznej? Czy ukształtowana praktyka stosowania prawa w tym zakresie nie narusza zasady równości obywateli?" oraz wniosku o skierowanie pytania do Trybunału Konstytucyjnego w przedmiocie zbadania zgodności stosowania art. 5 ust. 1 pkt 2 litera a i e ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm.,) z art. 32 ust. 1 Konstytucji (karta 69). Ze podanych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 § 1 i § 2 w zw. z art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło