II FSK 633/20

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-07-24

Skład orzekający: Tomasz Kolanowski, Grażyna Nasierowska, Sylwester Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo stwierdził nieważność uchwały rady gminy w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, opierając swoje rozstrzygnięcie na ogólnikowym uzasadnieniu i wadliwej wykładni przepisów prawa materialnego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że uzasadnienie tego wyroku było wadliwe w zakresie naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., ponieważ nieprecyzyjnie wskazało podstawę prawną rozstrzygnięcia i uniemożliwiło kontrolę instancyjną. Ponadto, WSA błędnie stwierdził nieważność uchwały, opierając się na nieuzasadnionych zarzutach dotyczących braku czytelności przepisów oraz kwestii wejścia w życie uchwały i zwolnień z opłat, podczas gdy przepisy te mogły być interpretowane, a kwestie intertemporalne i wejścia w życie uchwały powinny być rozpatrywane w świetle obowiązujących przepisów.
Stan faktyczny
Rada Miejska w Łomży podjęła uchwałę w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżąca zaskarżyła uchwałę, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym braku uzasadnienia uchwały oraz nieuwzględnienie kryteriów ustalania opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku stwierdził nieważność uchwały. Rada Miejska wniosła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Kolanowski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Nasierowska, Sędzia WSA del. Sylwester Golec, Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2020 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Rady Miejskiej w Łomży od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2019 r. sygn. akt I SA/Bk 549/19 w sprawie ze skargi K. Z. na uchwałę Rady Miejskiej w Łomży z dnia 14 sierpnia 2019 r. nr 123/XIII/19 w przedmiocie skargi na uchwałę rady miejskiej w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku, 2) zasądza od K. Z. na rzecz Rady Miejskiej w Łomży kwotę 510 (pięćset dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Przedmiotem skargi kasacyjnej jest wyrok WSA w Białymstoku z 18 grudnia 2019 r. stwierdzający nieważność uchwały Rady Miejskiej Łomży z dnia 14 sierpnia 2019 r. w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty. Sąd pierwszej instancji przedstawiając stan faktyczny sprawy wskazał, że na sesji nadzwyczajnej w dniu 14 sierpnia 2019 r. Rada Miejska Łomży podjęła uchwałę Nr 123/XIII/19 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty. Pismem z 11 września 2019 r. Skarżąca zaskarżyła przedmiotową uchwałę zarzucając jej mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 131 ust. 1 w związku z § 143 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 roku w sprawie zasad techniki prawodawczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 283 ze zm., dalej zwanego: "rozporządzeniem"), poprzez niezawarcie w zaskarżonej uchwale uzasadnienia, art. 6k ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2018 r., poz. 1454 ze zm., dalej zwanej: u.u.c.p.g.) poprzez nieuwzględnienie kryteriów określania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, wskazanych w art. 6k ust. 2 ustawy lub co najmniej poprzez brak wykazania uwzględnienia tych kryteriów z uwagi na brak uzasadnienia zaskarżonej uchwały, § 6, § 145 ust. 1-2 rozporządzenia, poprzez redakcję § 1 ust. 2-4 skarżonej uchwały w sposób niezrozumiały dla adresatów. Mając powyższe na uwadze Skarżąca wniosła: na zasadzie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) - o stwierdzenie nieważności skarżonej uchwały w całości, na zasadzie art. 61 § 2 pkt 3 i art. 61 § 3 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania skarżonej uchwały, na zasadzie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał skargę za uzasadnioną. W przedmiotowej sprawie organ, wydając zaskarżoną uchwałę, naruszył wskazane w skardze przepisy rozporządzenia, a także art. 6k ust. 4a u.u.p.c.g. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu rada gminy, w drodze uchwały, zwalnia w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi kompostujących bioodpady stanowiące odpady komunalne w kompostowniku przydomowym, proporcjonalnie do zmniejszenia kosztów gospodarowania odpadami komunalnymi z gospodarstw domowych. Sąd pragnie zaznaczyć, iż zapis tego przepisu nie pozostawia wątpliwości. Organ uchwałą ma zwolnić obligatoryjnie z części opłaty. Ustawodawca nie pozostawia tu wyboru. W skarżonej uchwale zapisu tego jednak zabrakło. Odnośnie zarzutów naruszenia przepisów rozporządzenia w sprawie zasad techniki prawodawczej, Sąd stwierdził, że zasługują one w części na uwzględnienie. Zgodnie z § 6 w zw. z § 143 rozporządzenia przepisy uchwały redaguje się tak, aby dokładnie i w sposób zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy. Zaskarżona uchwała niewątpliwie kryterium tego nie spełnia. Przede wszystkim wskazał, że z jej treści wynika, iż gmina przyjęła dwie kategorie opłat za gospodarowanie odpadami: ogólną i selektywną, dodatkowo jeszcze dzieląc je na zabudowę wielorodzinną, jednorodzinną i gospodarstwa jednoosobowe w zabudowie jedno i wielorodzinnej. Już ta konstrukcja narusza brzmienie art. 6j ustawy. Przede wszystkim ustawa nie zawiera możliwości wyboru kategorii opłat za wyjątkiem dwóch. Ustawa stanowi bowiem wprost, iż opłata ustalana jest za gospodarowanie odpadami z podziałem na odbiór selektywny i nieselektywny. Nie ma zatem żadnych podstaw prawnych aby wprowadzać kategorię ogólną, która dopiero po dogłębnej analizie uchwały wskazuje, iż chodzi o gospodarowanie nieselektywne. Brak czytelności tego zapisu powoduje, iż nie wiadomo w istocie, jakie stawki stosować. Ponadto uchwała wprowadza dwie wysokości stawek uzależniając je od roku ich obowiązywania – inne w 2019 i inne w 2020 roku. Pomijając już błędy redakcyjne uchwały – po podpunktach 2 znalazły się ppkt 1a i 2a – a także pomijając rok 2020, co do którego nie ma wątpliwości, że datą wejścia w życie stawek za gospodarowanie odpadami jest 1 stycznia, należy stwierdzić, iż uchwała nie zawiera daty wejścia w życie przepisów w roku 2019, odnosząc się jednocześnie do jej wejścia w życie. Paragraf 7 uchwały zawiera bowiem wyłącznie informacje o podleganiu publikacji w dzienniku urzędowym, lecz społeczeństwo lokalne wcale nie musi wiedzieć, że jest to jej termin wejścia w życie. Informacja o konkretnej dacie wejścia w życie (nawet w formie np. w 14 dni od dnia publikacji lub z dniem publikacji) powinna znaleźć się wprost w uchwale, a nie stanowić domniemania. Poza tym, co ściśle jest związane z wejściem uchwały w życie, nie zawiera ona przepisów przejściowych, zawierających wskazówki jaką stawkę stosować należy za miesiąc w którym uchwała ta w życie weszła, co może stanowić chaos w obliczaniu i wpłacaniu prawidłowych opłat za gospodarowanie odpadami. Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia § 131 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że do projektu uchwały dołącza się uzasadnienie. Sąd wskazuje bowiem, iż uzasadnienie takie, co prawda dosyć krótkie, lecz było. Rozporządzenie nie nakłada obowiązku uzasadniania uchwały rady gminy, a tylko projektu takiej uchwały. Biorąc pod uwagę ilość i istotę naruszeń wskazanych w uchwale rady gminy, brak jej czytelności, niezgodność z art. 6j i art. 6k ust. 4a u.u.p.c.g., Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność uchwały. W skardze kasacyjnej Miasto Łomża zarzuciło naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1) niewłaściwym zastosowaniu art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6j i art. 6k ust. 4a u.p.c.g. poprzez stwierdzenie przez sąd nieważności zaskarżonej Uchwały Rady Miejskiej w Łomży z dnia 14 sierpnia 2019 r. nr 123/XIII/19 w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty w całości, mimo że nie występowało istotne naruszenie prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności uchwały, z pominięciem ewentualnych skutków prawnych wyeliminowania z obrotu prawnego całej uchwały; 2) niewłaściwym zastosowaniu art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art.141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. ze względu na wadliwość w zakresie wyjaśnienia podstawy prawnej do wyrokowania oraz nie wypełnienie przez Sąd obowiązku zbadania legitymacji Skarżącej do zaskarżenia uchwały, tj. kwestii wykazania przez stronę skarżącą interesu prawnego do zaskarżenia Uchwały Rady Miejskiej Łomży z dnia 14 sierpnia 2019 r. nr 123/XIII/19 w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że skarżącej przysługiwała legitymacja skargowa oparta na przesłance interesu prawnego uchwałą w całości zakwestionowanej w pkt I zaskarżonego wyroku. Ponadto organ zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez: 1) błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r., poz. 506 ze zm., dalej: u.s.g.) poprzez niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w wadliwej subsumcji polegającej na niezgodności pomiędzy ustalonym stanem faktycznym, jego hipotezą i nieuzasadnionym przyjęciu, że skarżąca posiada legitymację do zaskarżenia uchwały Rady Miejskiej Łomży z dnia 14 sierpnia 2019 r. nr 123/XIII/19 w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty, w celu stwierdzenia jej nieważności, podczas gdy uchwała w tej części nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia skarżącej; 2) niewłaściwe zastosowanie art. 6k ust. 4 u.u.c.p.g. w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1579) poprzez przyjęcie, iż w zaskarżonej uchwale zabrakło zapisu dotyczącego zwolnienia z części opłaty właścicieli nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi kompostujących bioodpady stanowiące odpady komunalne w kompostowniku, podczas gdy przepis art. 6k ust 4a u.c.p.g. został dodany art. 1 pkt 13 lit. e ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. zmieniającą m.in. ustawę z dniem 6 września 2019 r., a zaskarżona uchwała została podjęta w dniu 14 sierpnia 2019 r., czyli przed dniem wejścia w życie niniejszego przepisu, a rady gmin mają obowiązek dostosowania z mocy prawa uchwał wydanych przed wejściem w życie ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy; 3) błędną wykładnię art. 6j u.u.c.p.g. w zw. z § 6 w zw. z § 143 rozporządzenia poprzez niewłaściwe przyjęcie, że zaskarżona uchwała nie została zredagowana tak, aby dokładnie i w sposób zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy oraz wadliwe uznanie, że nie ma podstaw prawnych, aby wprowadzić kategorię ogólną – gospodarowanie nieselektywne a także, że uchwała nie zawiera daty wejścia w życie przepisów w 2019 r. Miasto Łomża wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku, względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi. Wniosło także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od strony przeciwnej według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Skarżąca wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. W sytuacji, gdy w skardze kasacyjnej sformułowano zarówno zarzuty naruszenia prawa procesowego, jak i naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności rozpoznaje zarzuty odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania. Za uzasadniony należało uznać zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Przypomnieć należy, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2009 r., II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Ponadto zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem judykatury, podnoszone w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez Sąd pierwszej instancji może zostać uwzględnione przez Naczelny Sąd Administracyjny, jeżeli zawarta w uzasadnieniu relacja jest niepełna, niejasna, niespójna lub zawierająca innego rodzaju wadę, która nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej (por. wyroki NSA z dnia 13 stycznia 2012 r., I FSK 1696/11; z dnia 16 sierpnia 2012 r., II GSK 285/12; z dnia 19 grudnia 2013 r., II GSK 2321/13, wszystkie powołane orzeczenia dostępne są w bazie CBOIS). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14, funkcja uzasadnienia orzeczenia wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. W orzecznictwie konsekwentnie sygnalizuje się również, że nie jest możliwa kontrola nie tylko orzeczenia, które nie zawiera określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a. elementów, np. przedstawienia stanu sprawy, czy też wskazania i wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, lecz również orzeczenia, którego uzasadnienie wprawdzie zawiera te elementy, sformułowane jest jednak w sposób lakoniczny, niejasny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy stanowiącego podstawę kontrolowanego orzeczenia sądu i poznanie motywów, jakimi kierował się Sąd podejmując rozstrzygnięcie o określonej treści (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 oraz (przykładowo) wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r., II OSK 1620/10). Zdaniem składu orzekającego uzasadnienie zaskarżonego wyroku uniemożliwia jego kontrolę przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd pierwszej instancji uznał bowiem, że organ wydając przedmiotową uchwałę naruszył wskazane w skardze przepisy rozporządzenia, a także art. 6k ust. 4a u.u.p.c.g. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że uchwała narusza § 6 w zw. z § 143 rozporządzenia, zgodnie z którymi przepisy uchwały redaguje się tak, aby dokładnie i w sposób zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy. W tym zakresie Sąd uznał, że brak jest podstaw prawnych aby wprowadzać kategorię ogólną, która dopiero po dogłębnej analizie uchwały wskazuje, iż chodzi o gospodarowanie nieselektywne. Brak czytelności tego zapisu powoduje, iż nie wiadomo w istocie, jakie stawki stosować. Ponadto uchwała wprowadza dwie wysokości stawek, uzależniając je od roku ich obowiązywania – inne w 2019 i inne w 2020 roku. Sąd pierwszej instancji wskazał również, że uchwała nie zawiera daty wejścia w życie przepisów w roku 2019, odnosząc się jednocześnie do jej wejścia w życie. Paragraf 7 uchwały zawiera bowiem wyłącznie informacje o podleganiu publikacji w dzienniku urzędowym, lecz społeczeństwo lokalne wcale nie musi wiedzieć, że jest to jej termin wejścia w życie. Informacja o konkretnej dacie wejścia w życie (nawet w formie np. w 14 dni od dnia publikacji lub z dniem publikacji) powinna znaleźć się wprost w uchwale a nie stanowić domniemania. Poza tym, co ściśle jest związane z wejściem uchwały w życie, nie zawiera ona przepisów przejściowych zawierających wskazówki, jaką stawkę stosować należy za miesiąc, w którym uchwała ta w życie weszła, co może stanowić chaos w obliczaniu i wpłacaniu prawidłowych opłat za gospodarowanie odpadami. Brak czytelności uchwały oraz niezgodność z art. 6j i art. 6k ust. 4a u.u.p.c.g. spowodował stwierdzenie jej nieważności przez Sąd pierwszej instancji. Autor skargi kasacyjnej zasadnie wskazał, że tak ogólne sformułowanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia uniemożliwiła odniesienie się do niej i to zarówno w skardze kasacyjnej, jak i uniemożliwia kontrolę tego rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie z art. 6j u.u.p.c.g.: 1. W przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn: 1) liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, lub 2) ilości zużytej wody z danej nieruchomości, lub 3) powierzchni lokalu mieszkalnego - oraz stawki opłaty ustalonej na podstawie art. 6k ust. 1. 2. W przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, rada gminy może uchwalić jedną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego. 2a. Rada gminy może zróżnicować stawki opłaty w zależności od powierzchni lokalu mieszkalnego, liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomość, odbierania odpadów z terenów wiejskich lub miejskich, a także od rodzaju zabudowy. Rada gminy może stosować łącznie różne kryteria różnicujące stawki opłaty. 2b. Związek międzygminny może dodatkowo stosować kryteria różnicujące stawki opłaty odrębnie dla gmin wchodzących w skład tego związku, jeżeli jest to uzasadnione kosztami odbierania i gospodarowania odpadami komunalnymi w poszczególnych gminach lub warunkami miejscowymi. 3. W przypadku nieruchomości, na której nie zamieszkują mieszkańcy, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn zadeklarowanej liczby pojemników lub worków, przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości, oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 2. 3a. W przypadku nieruchomości, o której mowa w ust. 3, na której są świadczone usługi hotelarskie w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 238 oraz z 2020 r. poz. 374 i 568), dopuszcza się, aby opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowiła iloczyn ilości zużytej wody z danej nieruchomości oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 1. 3b. W przypadku nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, rada gminy uchwala ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie wyższą niż 10% przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzanego na 1 osobę ogółem - za rok od nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe. 3d. Do rodzinnego ogrodu działkowego w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2176 oraz z 2020 r. poz. 471) stosuje się przepis ust. 3. 3e. W przypadku wyboru przez radę gminy metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w ust. 1 pkt 2, rada gminy w uchwale, o której mowa w art. 6k ust. 1, określa zasady ustalania ilości zużytej wody na potrzeby ustalania wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. 4. W przypadku nieruchomości, która w części stanowi nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 1, a w części nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 2, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi sumę opłat obliczonych zgodnie z ust. 1-3. 4a. W przypadku prowadzenia w części lokalu mieszkalnego obsługi biurowej działalności gospodarczej opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi uiszcza się w ramach opłaty dotyczącej nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1. 5. W przypadku nieruchomości, o których mowa w ust. 4, rada gminy może podjąć uchwałę stanowiącą akt prawa miejscowego, na mocy której ustali sposób obliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie tych nieruchomości zgodnie z ust. 1, 2 lub 3, z tym że w przypadku ustalenia sposobu obliczania opłaty zgodnie z ust. 1 pkt 3 dla części nieruchomości, na której jest prowadzona działalność, uwzględnia się powierzchnię użytkową lokalu. Z cytowanego art. 6j u.u.p.c.g. wynika, że zawiera on kilkanaście jednostek redakcyjnych, przy czym Sąd pierwszej instancji w swoim uzasadnieniu nie wskazał, który konkretnie przepis został przez organ naruszony. Przywołał ogólnie art. 6j u.u.c.p.g. w kontekście braku czytelności uchwały. Tak sporządzone uzasadnienie powoduje, że w tym zakresie nie jest możliwe dokonanie kontroli instancyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Podstawa prawna rozstrzygnięcia nie została bowiem precyzyjnie wskazana przez Sąd pierwszej instancji, co przesądza o zasadności naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Za uzasadnione należało także uznać zarzuty odnoszące się do naruszenia przepisów rozporządzenia. W sytuacji, gdy z zapisów tej uchwały da się wyprowadzić normy prawne w wyniku procesu zastosowania metod wykładni prawa, nie można twierdzić, że zawiera ona wady powodujące konieczność stwierdzenia jej nieważności, nawet wówczas, gdy, jak to określił Sąd pierwszej instancji, jej przepisy są "nieczytelne". Dopiero wówczas, gdy w procesie wykładni przepisów uchwały niemożliwe byłoby odkodowanie normy prawnej w niej zawartej, powinnością Sądu pierwszej instancji byłoby stwierdzenie jej nieważności. W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji wskazał natomiast, że "dopiero po dogłębnej analizie uchwały wskazuje, iż chodzi o gospodarowanie nieselektywne." Sąd pierwszej instancji przyznał zatem, że możliwe było wyinterpretowanie normy prawnej z treści uchwały. Uzasadniony jest również zarzut odnoszący się do twierdzenia Sądu o wadliwości uchwały z uwagi na brak regulacji odnoszących się do wejścia w życie jej przepisów. Rozstrzygnięcie kwestii intertemporalnych przez ustawodawcę, względnie uchwałodawcę, jak ma to miejsce w rozpatrywanej sprawie, lub w przypadku braku takiego rozstrzygnięcia w procesie stosowania prawa, polegać może na przyjęciu jednej z trzech zasad: po pierwsze - zasady bezpośredniego działania nowego prawa (nowe prawo od momentu wejścia w życie reguluje wszystkie zdarzenia na przyszłość, a może także regulować wszelkie zdarzenia z przeszłości); po drugie - zasady dalszego obowiązywania dawnego prawa, zgodnie z którą prawo to, mimo wejścia w życie nowych regulacji, ma zastosowanie do zdarzeń, które wystąpiły w przeszłości; po trzecie - zasady wyboru prawa, zgodnie z którą wybór reżimu prawnego mającego zastosowanie do zdarzeń sprzed wejścia w życie nowego prawa pozostawia się zainteresowanym podmiotom (wyrok TK z 31 stycznia 2005 r., P 9/04, OTK 2005, nr 1/A, poz. 9, odsyłający w uzasadnieniu do J. Mikołajewicza: Prawo intertemporalne. Zagadnienia teoretycznoprawne, P. 2000, s. 62). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się zaś, że w sytuacjach, kiedy podmiot stanowiący prawo nie wypowiada się wyraźnie w kwestii przepisów przejściowych należy przyjąć, że nowe prawo ma zastosowanie do zdarzeń prawnych powstałych po jego wejściu w życie, jak również do zdarzeń, które miały miejsce wcześniej, lecz trwają dalej - po wejściu w życie nowej ustawy (por. uchwała 7 sędziów NSA z 10 kwietnia 2006 r., I OPS 1/06, ONSAiWSA 2006, nr 3 poz. 71). Zasadę powyższą należało zatem odnieść do uchwały znajdującej zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. W odniesieniu natomiast do wejścia w życie przedmiotowej uchwały, rację ma organ wskazując w skardze kasacyjnej na obowiązującą w tej materii ustawę z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. 2019 poz. 1461 ze zm., dalej u.o.a.n.). Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.o.a.n. akty normatywne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych, wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Brak wskazania w uchwale terminu jej wejścia w życie oznacza, że uchwała ta wchodzi w życie po pływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia. Uzasadniony jest także zarzut naruszenia art. 6k ust. 4 u.u.c.p.g. w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy o zmieniającej. Przepis art. 6k ust 4a u.c.p.g. został dodany art. 1 pkt 13 lit. e ustawy zmieniającej, a zaskarżona uchwała została podjęta w dniu 14 sierpnia 2019 r., czyli przed dniem wejścia w życie niniejszego przepisu, a rady gmin mają obowiązek dostosowania z mocy prawa uchwał wydanych przed wejściem w życie ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Nie jest natomiast uzasadniony zarzut niewłaściwego zastosowania art. 101 ust. 1 u.s.g. poprzez niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w wadliwej subsumcji polegającej na niezgodności pomiędzy ustalonym stanem faktycznym, jego hipotezą i nieuzasadnionym przyjęciu, że skarżąca posiada legitymację do zaskarżenia uchwały. Po pierwsze nie jest kwestionowany fakt przynależności skarżącej do wspólnoty samorządowej, której dotyczy analizowana uchwała, po drugie jej przedmiot dotyczy opłat, do których uiszczania zobowiązani są członkowie tejże wspólnoty. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku. Sąd ten przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględni argumentację przedstawioną w powyższym uzasadnieniu. W szczególności, o ile podtrzyma stanowisko w zakresie naruszenia przez organ art. 6j u.u.c.p.g., skonkretyzuje je oraz należycie uzasadni. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło