II FSK 67/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Krzymień (sprawozdawca), Sędziowie NSA Stanisław Bogucki, Jan Rudowski, , Protokolant Magdalena Gródecka, po rozpoznaniu w dniu 7 października 2005 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Finansowej skargi kasacyjnej Marii L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 sierpnia 2004 r., sygn. akt I SA/Rz 166/04 w sprawie ze skargi Marii L. na decyzję Burmistrza Miasta J. z dnia 26 stycznia 1995 r., (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości za 1994 r. 1. oddala skargę kasacyjną 2. zasądza od Marii L. na rzecz Burmistrza Miasta J. kwotę 120 zł (słownie: sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2004 r., I SA/Rz 166/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę Marii L. na decyzję Burmistrza Miasta J. z dnia 26 stycznia 1995 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 1994 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna, gdyż Skarżąca nie wykorzystała wszystkich środków zaskarżenia, jakie przysługiwały jej w postępowaniu przez organem właściwym w sprawie. Zgodnie z art. 52 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ - zwanej dalej p.p.s.a. - skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, a od decyzji Burmistrza Miasta J. z dnia 26 stycznia 1995 r. przysługiwało Skarżącej odwołanie, o czym - jak wynika z akt administracyjnych sprawy - została prawidłowo pouczona. Od powyższego postanowienia Skarżąca wniosła skargę kasacyjną żądając jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do dalszego prowadzenia. Zdaniem Skarżącej zaskarżone orzeczenie narusza art. 3 par. 2 pkt 8 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie jego treści, ponieważ przepis ten dopuszcza możliwość zaskarżenia nie tylko wydanych decyzji, ale również bezczynności organu administracji. W uzasadnieniu powyższego zarzutu podniesiono, iż Skarżąca nie zaskarżyła do Sądu decyzji Burmistrza Miasta J. w przedmiocie wymiaru podatku, lecz bezczynność organu I instancji. Skarżąca bowiem w dniu 14 czerwca 2000 r. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją wymiarową, a do dnia sporządzenia niniejszej skargi kasacyjnej organ I instancji nie wydał rozstrzygnięcia w tym przedmiocie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniesiona skarga kasacyjna, ze względu na sposób w jaki została sformułowana, nie może być uwzględniona. Kwestią podstawową dla oceny zasadności skargi kasacyjnej jest konstatacja, iż skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym przysługującym od wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Istota funkcji sądów administracyjnych polega na sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem /art. 1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. nr 153 poz. 1269/. Cechą charakterystyczną kontroli kasacyjnej jest związanie Sądu II instancji /Naczelnego Sądu Administracyjnego/ granicami skargi kasacyjnej /art. 183 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej w skrócie p.p.s.a./. W związku z treścią art. 176 tej ustawy oznacza to związanie podstawami kasacyjnymi i wnioskami skargi kasacyjnej, zakres kontroli orzeczenia wydanego w I instancji wyznacza strona wnosząca ten środek odwoławczy. Utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego i przyjętym przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądem jest, aby podstawy kasacji spełniały wymogi jasności i precyzji tak, aby zakres kontroli kasacyjnej nie budził wątpliwości. Zarzuty wykraczając poza powołane podstawy skargi kasacyjnej nie mogą być przez Naczelny Sąd Administracyjny brane pod uwagę za wyjątkiem takich wad zaskarżonego orzeczenia i poprzedzającego go postępowania sądowego, które skutkują nieważnością tego orzeczenia /art. 183 par. 1 i par. 2 p.p.s.a./. Prawidłowe wskazanie podstaw kasacji jest elementem konstrukcyjnym skargi kasacyjnej, właściwym tylko dla niej, i nie ulegającym sanacji. Przepisy o skardze kasacyjnej są w wysokim stopniu sformalizowane. Dlatego też ustawodawca, mając na względzie ochronę strony przed ryzykiem niewłaściwego, nieprecyzyjnego sformułowania zarzutów skargi, uniemożliwiającym jej rozpoznanie, wprowadził tzw. przymus adwokacki. Mimo, że autorem skargi jest profesjonalny pełnomocnik będący adwokatem, sporządzona przez niego skarga kasacyjna, już tylko ze względu na sposób w jaki została sformułowana, nie może być przez Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniona. Zdaniem jej autora, zaskarżone postanowienie narusza art. 3 par. 2 pkt 8 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w określonych przypadkach. Cytowany przepis określa kompetencje sądu administracyjnego, a zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie nie stwierdza, że Sąd nie rozstrzyga skarg w powyższym zakresie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż Sąd I instancji naruszył ten przepis odmawiając rozpoznania wniesionej w dniu 2 lutego 2004 r. skargi, gdyż de facto skarga ta nie dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości. Zdaniem pełnomocnika Skarżącej, skarga ta stanowiła skargę na bezczynność organu administracji, którą Sąd - na podstawie art. 3 par. 2 pkt 8 p.p.s.a.- zobowiązany był rozpatrzeć. Tak sformułowany zarzut oznacza, iż Skarżąca domaga się - w oparciu o powołany artykuł ustawy - ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. odmiennego niż Sąd I instancji zakwalifikowania skargi z dnia 2 lutego 2004 r. jako skargi na bezczynność organu. W świetle art. 183 p.p.s.a. tak sformułowany zarzut nie może być podstawą uchylenia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 sierpnia 2004 r. Aby skutecznie podważyć ocenę zebranego materiału dowodowego należało zarzucić Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania regulujących jego obowiązki w tym zakresie, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. Mając powyższe na uwadze, na podstawie 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono w oparciu o art. 204 pkt 1 p.p.s.a.