II FSK 767/21

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2021-12-21

Skład orzekający: Tomasz Kolanowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy fundacja, której celem statutowym jest ochrona podatników, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w charakterze uczestnika, jeśli sprawa dotyczy oceny rażącego naruszenia prawa przez decyzję organu podatkowego w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Fundacja, której statut przewiduje wspieranie działań na rzecz ochrony podatników i występowanie w ich sprawach w charakterze uczestnika postępowania, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu przed NSA jako uczestnik, jeśli przedmiot sprawy dotyczy zakresu jej statutowej działalności i realizuje interes społeczny. Dopuszczenie fundacji następuje na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 25 § 4 PPSA.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. od dochodu ze zbycia nieruchomości. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł skargę kasacyjną. Fundacja F. złożyła wniosek o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika, argumentując, że sprawa dotyczy ochrony praw podatników, co mieści się w jej statutowym zakresie działalności.
Rozstrzygnięcie
Dopuszczono F. z siedzibą w W. do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Kolanowski po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku F. z siedzibą w W. w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 17 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Ol 783/20 w sprawie ze skargi L. R., M. R. i J. S. na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 28 września 2020 r. nr [...] i [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. postanawia: dopuścić F. z siedzibą w W. do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika. Wyrokiem z 17 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Ol 783/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżone decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ. Pismem z 9 listopada 2021 r. F. z siedzibą w W. złożyła wniosek o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika. Uzasadniając swój wniosek F. argumentowała, że przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest ocena rażącego naruszenia prawa przez decyzję wydaną przez organ, a zatem sprawa dotyczy ochrony praw podatników, co mieści się w statutowym zakresie działalności F. Złożony przez F. wniosek zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wymaga podkreślenia, że stosownie do art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Zgodnie z powołanym art. 25 § 4 p.p.s.a., zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. O tym, że sprawa dotyczy zakresu statutowej działalności organizacji społecznej można mówić wówczas, gdy przedmiot postępowania wkracza w zakres działań organizacji społecznej, czy to ze względu na czynności postępowania, czy też ze względu na jego wynik. F., stosownie do art. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U. z 2018 r. poz. 1491), mogą być ustanowione dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w szczególności takich, jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami. Cele te określa ustalony przez fundatora statut (art. 5 ust. 1 u.o.f.). W statucie F. zostało przewidziane, że jej celem jest wspieranie działań na rzecz ochrony podatników, zaś sposobem realizacji tego celu jest między innymi wspieranie podatników dotkniętych niejasnością obowiązujących przepisów i ich stosowaniem oraz występowanie w sprawach podatników w charakterze uczestnika postępowania na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 25 § 4 p.p.s.a. Odnosząc powyższą argumentację do stanowiska F. wyrażonego we wniosku, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. Porównanie zakresu całokształtu działalności F. z przedmiotem rozstrzyganej sprawy wskazuje, że dotyczy ona wymienionego powyżej zakresu statutowej działalności F., a udział w tym postępowaniu realizuje interes społeczny. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło