II FZ 132/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, , , po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2013 r. sygn. akt III SA/Wa 323/12 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie ze skargi A. B. na postanowienie Minister Finansów z dnia 27 października 2011 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne Postanawia Oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 323/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A. B. (dalej jako: "Podatnik", "Strona") przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że Podatnik złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Finansów z dnia 27 października 2011 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. W piśmie z 11 października 2012 r. Strona zawarła wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. G. od orzekania w niniejszej sprawie, Powyższy wniosek został oddalony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 30 października 2012 r., które zostało skutecznie doręczone Podatnikowi w dniu 8 listopada 2012 r. W piśmie z dnia 16 listopada 2012 r. Strona zawarła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 30 października 2012 r., a także zażalenie na to postanowienie. Podatnik, uzasadniając swój wniosek wyjaśnił, że jest on zasadny z uwagi na fakt ciężkiej choroby Podatnika, jego 41 stopniowej gorączki, schorzeń onkologicznych tj. polipy jelita cienkiego i grubego. Strona podniosła, że dopiero w dniu 16 listopada 2012 r. zaczęła normalnie funkcjonować. Pismem z dnia 22 listopada 2012 r. Strona została wezwana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do udokumentowania okoliczności, które uniemożliwiły jej wniesienie zażalenia w terminie (np. zwolnienie lekarskie, zaświadczenie o stanie zdrowia, zaświadczenie o pobycie w szpitalu, z których wynikać będzie rzeczywista niemożność podejmowania czynności procesowych przez Podatnika), a także do wyjaśnienia czy choroba Strony uniemożliwiła skorzystanie z pomocy osoby trzeciej np. żony, w celu dochowania terminu do wniesienia zażalenia, w terminie 7 dni od doręczenia tego wezwania. W piśmie z dnia 3 grudnia 2012 r. Strona podała, że składa do akt sprawy dokumenty na potwierdzenie jej ciężkiej choroby tj. skierowanie do szpitala na dwie operacje, zaświadczenie o wielu chorobach: kardiologicznych, urologicznych, neurologicznych, onkologicznych, bólach kręgosłupa i stawu barkowego lewego, które, w jej ocenie, były powodem niemożności podejmowania czynności procesowych. Podatnik wyjaśnił również, że w okresie biegu terminu do wniesienia zażalenia jego małżonka także była chora, a córka jest po przeszczepie szpiku kostnego. Podatnik zauważył, że z uwagi na powyższe okoliczności zasadny jest wniosek, że był on pozbawiony pomocy innej osoby przy dochowaniu terminu do wniesienia zażalenia. Do powyższego pisma Podatnik dołączył wynik próby wysiłkowej z dnia 14 września 2012 r. Natomiast nie załączył żadnych dokumentów, o jakie był wzywany w piśmie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że wniosek Podatnika o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia został złożony po upływie siedmiodniowego terminu określonego w art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. z 2012 r., poz. 270; ze zm. zwana dalej: p.p.s.a.). Ponadto na podstawie art. 86 § 1Sąd uznał, że Podatnik nie uprawdopodobnił braku swej winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Strona dnia 15 stycznia 2013 r. wniosła zażalenie od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie art. 86 p.p.s.a. mające wpływ na wynik sprawy poprzez uznanie, że Podatnik nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Poza tym Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przywrócenie Podatnikowi terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 323/12, jak również o zwolnienie Podatnika od kosztów postępowania zażaleniowego, mając na uwadze jego trudną sytuację materialną i osobistą, a także korzystanie przez niego ze zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu lub odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Natomiast w myśl art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie do § 2 powołanego przepisu, w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Z kolei art. 87 § 4 p.p.s.a. stanowi, że równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Zdaniem Sądu konieczną i podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy po stronie dokonującego czy też zamierzającego dokonać określoną czynność procesową. Według poglądu doktryny "kryterium braku winy" jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem Strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W przypadku gdy Strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, przywrócenie nie jest dopuszczalne (B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz 2003, UNIMEX Oficyna Wydawnicza, wyd. 1). O braku winy można mówić jedynie, gdy wnioskodawca nie był w stanie przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu, nawet przy użyciu wysiłku w danych warunkach największego. Okolicznościami faktycznymi, uzasadniającymi brak winy w uchybieniu terminu przez Stronę są m. in. Przerwa w komunikacji, nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą , powódź, pożar. W ocenie Sądu Podatnik w przedmiotowej sprawie nie uprawdopodobnił braku swej winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Ponadto mimo właściwego pouczenia zawartego w piśmie z dnia 30 października 2012 r., złożył on zażalenie na to postanowienie z jednodniowym uchybieniem terminu do jego złożenia. W sprawie wiadomym jest, że do pisma z dnia 3 grudnia 2012 r. Podatnik nie załączył odpowiednich dokumentów, a jedynie wynik próby siłowej z dnia 14 września 2012 r., z którego, zdaniem Sądu nie wynika, że Podatnik w okresie od 8 do 15 listopada 2012 r. nie mógł dokonywać czynności procesowych. Sąd nie kwestionuje stanu zdrowia Strony, jednakże należy podkreślić, że na Podatniku ciążył obowiązek wykazania, że choroba uniemożliwiała mu dokonania czynności procesowych. Według Sądu Podatnik obowiązku tego nie wypełnił. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Strony na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.