II FZ 208/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Jerzy Rypina, , , po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T.T. sp. z o.o. z siedzibą w C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 stycznia 2012 r. sygn. akt I SA/Kr 1787/11 w zakresie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi T.T. sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 23 sierpnia 2011 r. nr ... w przedmiocie nadpłaty w podatku od gier za maj 2010 r. postanawia oddalić zażalenie. Przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 stycznia 2012 r. (sygn. akt I SA/Kr 1787/11), w którym Sąd oddalił wniosek T. T. sp. z o.o. w C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 23 sierpnia 2011 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za miesiąc maj 2010 r. W uzasadnieniu orzeczenia podano, że spółka zajmuje się głównie działalnością związaną z grami losowymi i zakładami wzajemnymi. Kapitał zakładowy spółki wynosi 2.550.000 zł, zapasowy 876.137,95 zł, a wartość środków trwałych według bilansu na dzień 31 grudnia 2010 r. wynosiła 3.093.290,54 zł. Ostatni rok obrotowy spółka zamknęła stratą w wysokości – 508.189,96 zł przy przychodzie na poziomie 8.817.314,17 zł. Na dzień 31 grudnia 2010 r. spółka posiadała w kasie i na rachunkach kwotę 590 532,98 zł. Z salda rachunku bankowego w B. Banku S.A. z okresu od 19 października 2011 r. do 21 października 2011 r. wynika, że spółka posiada na tym rachunku kwotę 451,88 zł. Podano także, że kondycja spółki pogarsza się. W 2009 r. prowadziła ona działalność przy użyciu 332 automatów, w grudniu 2010 r. posiadała ich 106, a na koniec czerwca 2011 r. - 87. Zmniejszono również liczbę pracowników o 7 osób. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając wniosek spółki o zwolnienie od kosztów sądowych wskazał, że na powyższe wpływ miały następujące czynniki: prowadzenie działalności gospodarczej znacznych rozmiarów (o czym świadczy wielkość przychodów za 2010 r.), dodatnie saldo konta, wysoka wartość kapitału zakładowego spółki i dysponowanie środkami trwałymi wycenianymi na sumę ponad trzy miliony zł (grunty, urządzenia techniczne, maszyny, środki transportu oraz inne środki trwałe). Sąd orzekł, że dla przyznania prawa pomocy nie jest wystarczające wykazanie, iż rok 2010 został zamknięty stratą. Istotna jest bowiem analiza całościowej sytuacji finansowej, na którą po pierwsze składają się posiadany znaczny majątek, ale też ocena, że strata powstaje w wyniku nadwyżki kosztów uzyskania przychodów nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Sąd dodał, że powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej podmiotu. Spółka nie zgodziła się z postanowieniem Sądu i wniosła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie prawa procesowego tj. art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej: P.p.s.a. poprzez uznanie, że nie zostały spełnione przesłanki do zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych i odmowę udzielenia tego zwolnienia w jakiejkolwiek części. W uzasadnieniu wskazała, że posiadany majątek nie może zostać spieniężony, gdyż stanowią go w przeważającej części automaty do gier o niskich wygranych, które w wyniku wprowadzenia nowych przepisów mogą być eksploatowane jedynie do czasu wygaśnięcia udzielonej licencji. Natomiast sprzedaż majątku nieruchomego spółki miałoby charakter nieodwracalny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie spółki należało oddalić. Instytucja przyznania prawa pomocy osobie prawnej została uregulowana w art. 246 § 2 P.p.s.a. i zgodnie z nią prawo pomocy może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Należy zauważyć, iż regulacja zawarta w treści art. 246 § 2 cytowanej ustawy stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 tej ustawy, stosownie, do którego strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Przy tym, to do sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy, należy ocena czy takie okoliczności zachodzą. Należy podkreślić, że z treści art. 252 § 1 P.p.s.a. wynika, iż sąd rozpatrując wniosek strony o przyznanie prawa pomocy winien brać pod uwagę jej stan majątkowy i dochody. Pod pojęciem stanu majątkowego należy przy tym rozumieć nie tylko zasób gotówki znajdujący się w posiadaniu strony, lecz również środki finansowe ulokowane w majątku ruchomym i nieruchomym. Przechodząc zaś do rozpatrywanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się ze stanowiskiem spółki, że zaskarżone postanowienie narusza art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji dokonał rzetelnej analizy wniosku o przyznanie prawa pomocy i zawartego w nim oświadczenia o majątku i dochodach, a także dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy i doszedł do słusznego przekonania, że spółka nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Skarżąca w istocie nie wykazała, że boryka się z groźbą niewypłacalności - przedłożone dokumenty świadczą o prowadzeniu działalności na dużą skalę, z której uzyskiwane są znaczne przychody. Zasadnie Sąd uznał, że wykazanie w danym roku podatkowym starty nie musi oznaczać utraty płynności finansowej przez przedsiębiorcę. W rozpatrywanej sprawie spółka nie przedłożyła żadnych dowodów na ryzyko utraty płynności finansowej, a jej twierdzenia o trudnej sytuacji finansowej są gołosłowne. O możliwościach płatniczych spółki świadczy choćby fakt, że w dalszym ciągu prowadzi ona działalność gospodarczą. Ponadto, za nieuwzględnieniem wniosku przemawiało porównanie wysokości wpisu, jaki strona zobowiązana jest uiścić w przedmiotowej sprawie (a także pozostałych sprawach zawisłych przed WSA w Krakowie łącznie w wysokości ok. 8.000 zł) z przychodem netto spółki oraz poniesionymi kosztami działalności operacyjnej. Analiza możliwości płatniczych spółki doprowadziła Sąd pierwszej instancji do słusznej konstatacji, że nie istnieją przesłanki przemawiające za obciążeniem Skarbu Państwa kosztami prowadzonego przez spółkę postępowania sądowoadministracyjnego. Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie jako niezasadne w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił.