II FZ 299/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2017 r. zażalenia I. sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2017 r. sygn. akt III SA/Wa 554/15 w zakresie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi I. sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2017 r. sygn. akt III SA/Wa 554/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił I. sp. z o.o. z siedzibą w G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Sąd pierwszej instancji z uwagi na przepis art. 260 oraz art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a) odmówił przyznania skarżącej spółce prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie sądu pierwszej instancji, skarżąca ograniczyła się jedynie do podania wartości kapitału zakładowego i środków trwałych oraz wysokości poniesionej straty. Jednakże złożonych przez siebie oświadczeń nie potwierdziła żadnymi oświadczeniami, które uprawdopodobniłyby jej trudną sytuację majątkową. Pomimo skierowanego do niej wezwania skarżąca nie udokumentowała swojej sytuacji majątkowej. Żadnych dodatkowych informacji nie zawierał także sprzeciw wniesiony przez skarżącą, do którego nie dołączono też żadnych dokumentów. Wobec powyższego sąd pierwszej instancji nie miał zatem materiału dowodowego, na podstawie którego mógłby ocenić stan finansowy i możliwości płatnicze skarżącej. Złożone zaś przez nią oświadczenia nie są wystarczające, aby orzec o przyznaniu jej prawa pomocy. W zażaleniu skarżąca spółka zaskarżyła postanowienie sądu pierwszej instancji oraz wniosła o jego uchylenie i zwolnienie jej z kosztów sądowych Naczelny Sąd Administracyjny zważa, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podnieść należy, że wymogi formalne zażalenia sprowadzają się do obowiązku uczynienia zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto do: a) wskazania zaskarżonego postanowienia; b) zawarcia wniosku o zmianę lub uchylenie tego postanowienia; c) zawarcia zwięzłego uzasadnienia (art. 194 § 3). Wszystkie braki zażalenia, o ile uniemożliwiają mu nadanie prawidłowego biegu, mogą być uzupełnione w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 193 i art. 197 § 2 p.ps.a. (B. Gruszczyński [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami adminsitrayjnymi. Komentarz, wydanie 3, Warszawa 2009, Wolters Kluwer Polska, s. 580). Brak wniosku o zmianę lub uchylenie zaskarżonego postanowienia albo zarządzenia tylko wtedy wymaga uzupełnienia, jeżeli z treści zażalenia nie można się domyślić intencji jej autora. To samo dotyczy wymogu zwięzłego uzasadnienia. Przedmiotowe zażalenie nie zawiera żadnego, choćby zwięzłego, uzasadnienia. Poza ogólnym spostrzeżeniem, że jego autor podważa treść przedmiotowego postanowienia, nie sposób też jednoznacznie domyślić się intencji wnoszącego środek odwoławczy. Przedmiotowe zażalenie nie spełnia, więc wymogów formalnych określonych w art. 194 § 3 p.p.s.a. W świetle art. 243 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. postępowanie w przedmiocie prawa pomocy jest postępowaniem wnioskowym, podejmowanym na wniosek strony, w której interesie jest wypełnienie przesłanek jego przyznania. Zgodnie z tym przepisem prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Skoro natomiast w świetle art. 246 § 2 p.p.s.a. ciężar dowodu spoczywa na stronie, która wnosi o przyznanie prawa pomocy, to brak wykazania konkretnych okoliczności wiąże się z ryzykiem strony, że prawo pomocy nie będzie jej przyznane i to strona decyduje, czy dołoży starań i wykaże wymaganą przesłankę czy nie. Zasadnie zatem Sąd pierwszej instancji podkreślił, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został niczym poparty, udokumentowany. Słusznie wskazano, że jest tylko jaki jest kapitał zakładowy spółki i wielkość środków trwałych oraz wysokość poniesionej straty. Konsekwentnie spółka odmawia przedstawienia dokumentów, o jakie była wezwana. Skoro spółka nie przedstawiła w sposób rzetelny i pełny całokształtu swojej sytuacji majątkowej, to prawidłowo WSA uznał, że nie wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, wobec niestwierdzenia, aby sąd pierwszej instancji naruszył prawo zaskarżonym postanowieniem, w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.