II FZ 344/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-05-15

Skład orzekający: Bogusław Dauter

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego jest zasadne w przypadku powołania się na opiekę nad chorą osobą i obowiązki służbowe jako przyczyny uchybienia terminu?
Ratio decidendi
Przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia wymaga uprawdopodobnienia braku winy strony w uchybieniu terminu, co wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności. W sytuacji, gdy strona mogła usunąć przeszkodę przy użyciu największego wysiłku, brak jest podstaw do przywrócenia terminu. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że przeszkoda istniała do momentu złożenia wniosku, ani dlaczego nie mógł dokonać czynności procesowej w terminie, wobec czego zażalenie zostało oddalone.
Stan faktyczny
M. J. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z 28 czerwca 2011 r. dotyczącą umorzenia zaległości podatkowej. Następnie wniósł zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, jednak przekroczył termin na jego wniesienie. Jako przyczynę uchybienia terminu wskazał konieczność opieki nad schorowanym ojcem oraz obowiązki służbowe w dniach poprzedzających termin.
Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 listopada 2011 r. w sprawie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Lu 534/11 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi M. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 28 czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z 14 listopada 2011 r., I SA/Lu 534/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z 28 czerwca 2011 r. w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej. W uzasadnieniu postanowienia sąd zaznaczył, że jako przyczynę uchybienia terminu skarżący wskazał konieczność sprawowania opieki nad schorowanym ojcem i podkreślił, że skarżący inicjując postępowanie sadowe musiał liczyć się z koniecznością podejmowania dodatkowych czynności z tym związanych, a zatem powinien dołożyć starań, aby uwzględnić to przy organizowaniu opieki nad chorym. W ocenie sądu pierwszej instancji nie zaistniały okoliczności uzasadniające brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego. W zażaleniu strona zaskarżyła w całości powyższe postanowienie i wniosła o jego uchylenie argumentując, że opieka na chorą osobą najbliższą w połączeniu z pracą i dodatkowymi obowiązkami służbowymi były okolicznościami niezależnymi od strony, uniemożliwiającymi dokonanie czynności procesowej w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270., dalej: "P.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Ponadto art. 87 § 2 P.p.s.a. wskazuje, że w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności (por. wyrok NSA z 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Mon. Praw. 2003/8/340). W orzecznictwie podkreśla się, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002/23/1059). Ocena braku winy dokonywana przez sąd powinna uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Skarżący podniósł, że przeszkodę w terminowym dokonaniu czynności stanowiły opieka na osobą chorą oraz okoliczność, iż w dniach 21-23 września 2011 r. wykonywał pracę w ramach targów, natomiast 24 września przydzielono mu dodatkowe zadanie służbowe dotyczące przygotowania planu marketingowego, który miał zostać przedstawiony przez stronę w dniach 5-7 października 2011 r. W dniu 29 września 2011 r. strona wniosła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia i zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie wykazał należytej staranności w sprawie gdyż nie wyjaśnił przyczyn, dla których ustanie przeszkody uniemożliwiającej terminowe dokonanie czynności procesowej nastąpiło w dniu 29 września 2011 r. skoro w tym okresie wciąż pracował nad dodatkowymi zadaniami służbowymi, na które się powołuje. Jeśli pomimo powyższych okoliczności skarżący był w stanie tak zorganizować opiekę nad osobą chorą i swoją pracę by w tym okresie sporządzić i wnieść pisma procesowe, to należy zauważyć, że nie wykazał dlaczego nie mógł dokonać tych czynności 2 dni wcześniej, tj. w terminie. Mając powyższe na uwadze zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podniesione w zażaleniu zarzuty, względem zaskarżonego orzeczenia, nie zasługują na uwzględnienie. Słusznie bowiem sąd pierwszej instancji uznał, że przedstawiona przez stronę argumentacja nie może stanowić pozytywnej przesłanki, pozwalającej na przywrócenie terminu. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o przepis art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło