II FZ 464/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Bogusław Dauter, , , po rozpoznaniu w dniu 21 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia I. E. P. Sp. z o. o. z siedzibą w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 1 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Po 204/11 w zakresie pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi I. E. P. Sp. z o. o. z siedzibą w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 10 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne postanawia odrzucić zażalenie II FZ 464/11 UZASADNIENIE Postanowieniem z 1 lipca 2011r., sygn. akt I SA/Po 204/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżącej spółce I. E. P. Sp. z o. o. z siedzibą w L. w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z 10 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Rozstrzygnięcie to zapadło w następującym, przyjętym przez sąd pierwszej instancji, stanie faktycznym: zarządzeniem przewodniczącego wydziału z 16 marca 2011 r. skarżąca spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na powyżej powołane postanowienie oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie wyciągu z KRS-u. W odpowiedzi na powyższe wezwanie spółka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację finansową. Pismem z 4 kwietnia 2011 r. strona została wezwana do wypełnienia wniosku na urzędowym formularzu o przyznanie prawa pomocy pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym przez sąd terminie przedmiotowy wniosek nie został złożony. Wobec powyższego, zarządzeniem z 13 maja 2011 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Na powyższe zarządzenie strona wniosła sprzeciw, powołując argument nie znajomości przepisów prawa i występowania w przedmiotowej sprawie bez fachowego pełnomocnika. W ocenie wnioskodawcy sąd nie wypełnił ciążącego na nim obowiązku należytego pouczenia strony działającej bez profesjonalnego pełnomocnika o przysługujących jej prawach i ciążących na niej obowiązkach. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił, zgodnie z dyspozycją art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a.) o pozostawieniu przedmiotowego wniosku bez rozpoznania, gdyż nie został on złożony na urzędowym formularzu. Powyższego braku strona, mimo wezwania, do którego dołączono formularz "PPPr" by uczynić zadość wymogom art. 252 § 2 p.p.s.a., nie uzupełniła. Ponadto spółka została prawidłowo pouczona o ujemnych konsekwencjach niewypełnienia urzędowego formularza. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła zażalenie, domagając się uchylenia orzeczenia w całości oraz zasądzenia na rzecz spółki kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych prawem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. Jak wynika z treści art. 194 § 3 p.p.s.a. zażalenie powinno czynić zadość wymogom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie. Z uwagi na fakt, iż postępowanie zażaleniowe ze swojej istoty cechuje większy liberalizm niż postępowanie wszczęte ze skargi kasacyjnej, to od autora zażalenia nie wymaga się wskazania podstaw, a tylko zwięzłego uzasadnienia zażalenia, a więc wskazania uchybień postępowania lub postanowienia, które zdaniem skarżącego uzasadniają wniesienie tego środka. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, złożone przez skarżącego zażalenie nie spełnia ustawowego wymogu sporządzenia zwięzłego uzasadnienia, czym w konsekwencji nie czyni zadość wymogom przewidzianym dla tego rodzaju pisma procesowego. Skarżący nie zawarł w zażaleniu żadnych konkretnych zarzutów naruszenia prawa przez sąd pierwszej instancji, ani nie wskazał uchybień zaskarżonego postanowienia uzasadniających żądanie jego zmiany lub uchylenia. W sposób ogólnikowy podniósł, że zachodzą przesłanki do rozpoznania przez sąd wniosku oraz że nie zgadza się z powołanym postanowieniem sądu. Aż tak ogólnikowo sformułowane uzasadnienie, zarówno zażalenia jak i jego zarzutów, nie może być uznane za wypełnienie dyspozycji art. 194 § 3 p.p.s.a. Konsekwencją tego jest brak możliwości dokonania prawidłowej kontroli zaskarżonego orzeczenia. W związku z powyższym należy przyjąć, że brak sporządzenia zwięzłego uzasadnienia zażalenia, wymaganego przepisami prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkuje jego odrzuceniem. Na marginesie należy wskazać, iż decyzja sądu pierwszej instancji, pozostawiająca wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym bez rozpoznania, była zgodna z dyspozycją art. 257 p.p.s.a. W orzecznictwie nie budzi już wątpliwości fakt, że złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w formie innej niż przewidują przepisy, stanowi jego brak formalny ( por. postanowienie NSA z 10 kwietnia 2006 r., I FZ 100/06 ). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 180 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji. Odnosząc się do wniosku w zakresie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, należy stwierdzić, że brak jest podstaw prawnych do orzekania o zwrocie kosztów postępowania między stronami w innych orzeczeniach, kończących postępowanie w danej instancji, niż wymienione w art. 209 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, tj. przepisy rozdziału 1 działu IV. Brak natomiast odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania pomiędzy stronami, które dawałoby podstawę do ich odpowiedniego stosowania w postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia.