II FZ 469/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-08-31

Skład orzekający: Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny miał prawo zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 PPSA, gdy istniały wątpliwości co do zgodności przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z Konstytucją RP, a sprawy w tym zakresie toczyły się przed Trybunałem Konstytucyjnym?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny miał prawo zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 PPSA. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zidentyfikował, że rozstrzygnięcie sprawy zależało od oceny zgodności przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z Konstytucją RP, a wątpliwości te były przedmiotem postępowań przed Trybunałem Konstytucyjnym. Możliwość późniejszego wznowienia postępowania nie stanowi przeszkody do jego zawieszenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zażalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o zawieszeniu postępowania w sprawie podatku od nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyników postępowań przed Trybunałem Konstytucyjnym, dotyczących zgodności przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z Konstytucją RP. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zarzuciło naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 PPSA, argumentując, że sąd nie może odmówić zastosowania przepisu z powodu jego potencjalnej niezgodności z Konstytucją, a strona ma możliwość wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Aleksandra Wrzesińska- Nowacka po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Gl 425/11 w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 6 kwietnia 2011r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 18 lipca 2011 r., I SA/Gl 425/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 6 kwietnia 2011 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd wskazał, że podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły m.in. art. 1 a ust. 1 pkt 2 oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r., Nr 95 , poz. 613, dalej u.p.o.l. ) . Zarzut naruszenia tych przepisów podniesiono również w skardze na tę decyzję. Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2009r. w sprawie o sygn. I SA/Gl 110/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach skierował do Trybunału Konstytucyjnego pytanie prawne o zgodność art. 1 a ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 ust.1 u.p.o.l. z art. 217 w zw. z art. 84 i art. 2 Konstytucji RP. Sąd zwrócił także uwagę, że przed Trybunałem Konstytucyjnym zawisła sprawa ze skargi konstytucyjnej P. S.A. ( sygn.akt SK 21/07) o zbadanie zgodności art. 1a ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. z art. 64 ust. 1 i ust. 3, art. 20, art. 22, art. 45 ust. 1 oraz art. 78 Konstytucji RP oraz zgodności art. 4 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 5 u.p.o.l. z art. 64 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym wszczętego pytaniem prawnym i skargą konstytucyjną. Z tych względów na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) zawiesił postępowanie w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zażaleniu na to postanowienie zarzuciło naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wniosło w związku z tym o uchylenie zaskarżonego orzeczenia. Wskazało, że powołany przepis ma zastosowanie w sytuacji, gdy sąd orzekający nie może samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego. W tym przypadku między rozstrzygnięciem Trybunału Konstytucyjnego a możliwością rozpoznania sprawy nie zachodzi konieczny związek. W przypadku stwierdzenia niekonstytucyjności przepisów stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia interesy strony są zabezpieczone poprzez możliwość wznowienia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wyjaśnił zresztą, w jaki sposób rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od rozpoznania sprawy przez Trybunał Konstytucyjny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Do rozstrzygania o zgodności ustaw z Konstytucją RP powołany jest, zgodnie z art. 188 pkt 1 Konstytucji RP, Trybunał Konstytucyjny. Każdy sąd ma prawo zadać mu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, jeżeli od odpowiedzi na pytanie zależy rozstrzygnięcie sprawy. Winien tak uczynić, gdy ma wątpliwości co do zgodności przepisu ustawy, jaki ma mieć zastosowanie w sprawie, z normą konstytucyjną. Uznaje się bowiem ( choć wyrażane są także poglądy przeciwne), ze sąd administracyjny nie jest władny odmówić zastosowania przepisu ustawy z uwagi na jego niezgodność z Konstytucją ( por.wyrok NSA z dnia 27 marca 2008r., I FSK 442/07, opubl. w Lex pod nr 465759). Nie ma potrzeby kierowania pytania prawnego przez sąd orzekający w danej sprawie, jeżeli wątpliwości co do zgodności tego samego przepisu ustawy z normami Konstytucji zostały już podniesione w pytaniu prawnym wcześniej skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego. W takim przypadku, gdy sąd orzekający również ma podobne wątpliwości, a ich rozstrzygnięcie pozostaje w bezpośrednim związku z rozpoznaniem sprawy , ma on prawo zawiesić postępowanie. Możliwość późniejszego wznowienia postępowania sądowego z uwagi na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego nie może bowiem stanowić negatywnej przesłanki do zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd w tym składzie podziela w tym zakresie pogląd, wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 15 grudnia 2010r., I GZ 410/10 ( opubl. w Lex pod nr 653782). Sąd pierwszej instancji wskazał na tożsamość podstaw prawnych decyzji i przepisów wskazanych w pytaniu prawnym i skardze konstytucyjnej. Wprawdzie istotnie nie wyjaśnił wyraźnie, na czym polega zależność między rozpoznaniem sprawy przez Trybunał Konstytucyjny a rozstrzygnięciem sprawy niniejszej, jednakże podkreślenie ( poprzez wskazanie zarzutów skargi), że w tej sprawie ocenić należy prawidłowość zastosowania przepisów u.p.o.l., których zgodność z Konstytucją budzi wątpliwość, pozwala domniemywać, że również Sąd pierwszej instancji orzekający w tej sprawie ma wątpliwość co do ich zgodności z Konstytucją. Miał on zatem prawo zawiesić postępowanie do czasu rozstrzygnięcia o ich zgodności z ustawą zasadniczą przez powołany do tego organ, stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z tych względów zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło