II FZ 488/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej Wydziale II zażalenia T. H. i A. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 września 2008 r. , sygn. akt I SA/Sz 450/08 w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi T. H. i A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 27 grudnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie zmiany, po wznowieniu postępowania, wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2003-2007 postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 8 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (sygn. akt I SA/Sz 450/08) oddalił wniosek T. i A. H. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 27 grudnia 2007 r., Nr [...] w przedmiocie zmiany, po wznowieniu postępowania, wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2003 – 2007. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Sąd podał, że w dniu 17 lipca 2008 r. skarżący wnieśli skargę na wskazaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia podnosząc, że przedmiotowa decyzja dotyczyła odwołania wniesionego przez małżonków L., natomiast odwołanie skarżących od tej decyzji pozostało nie rozpatrzone. W decyzji tej wyraźnie napisano, że została ona wydana w wyniku odwołania innych współwłaścicieli, podnoszących inne zarzuty niż skarżący. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że odwołanie T. i A. H. od decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia 12 października 2007 r. nie zostało rozpatrzone, gdyż mimo trzykrotnych wezwań nie został uzupełniony brak formalny przez podpisanie odwołania. Wniosło o odrzucenie skargi. Sąd, przywołując treść art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powołanej dalej jako p.p.s.a.), wskazał, że podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Przedstawione we wniosku oraz wynikające z akt sprawy okoliczności nie stanowią o braku winy skarżących w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, nie zaistniały bowiem żadne przeszkody uniemożliwiające jej wniesienie w terminie. Skarżący otrzymali decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 27 grudnia 2007 r. w dniu 31 grudnia 2007 r. Zawierała ona prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie zaskarżenia i nie było żadnych przeszkód, by podatnicy wnieśli skargę w przewidzianym terminie. Okoliczność, iż decyzja była wynikiem rozpoznania odwołania tylko małżonków L. nie miała znaczenia, bowiem decyzja dotyczyła solidarnego zobowiązania podatkowego wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, a więc także skarżących, mogła więc być przez nich zaskarżona do sądu. W zażaleniu na przedstawione powyżej postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie T. i A. H. wnieśli o jego uchylenie, ewentualnie o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania z jednoczesnym uwzględnieniem na rzecz skarżących kosztów postępowania zażaleniowego jako części kosztów całego postępowania. Żalący się zakwestionowali stanowisko Sądu I instancji, zgodnie z którym bez znaczenia dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi pozostaje fakt, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego była wynikiem rozpoznania jedynie odwołania małżonków L. Podkreślili, iż także oni wnieśli odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia 12 października 2007 r. i do chwili obecnej odwołanie to nie rozstało rozpatrzone. Skarżący nie zostali też powiadomieni o pozostawieniu ich odwołania bez rozpoznania. Podnieśli, że mieli pełne prawo oczekiwać, że organ podatkowy II instancji rozpatrzy również ich odwołanie i wyda odrębną decyzję. W ocenie skarżących wyłączną winę za uchybienie terminu do wniesienia skargi ponoszą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. i Burmistrz Miasta W. Powyższe czyni uzasadnionym wniosek skarżących o przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Na wstępie należy przypomnieć, iż instytucja przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności procesowej (w tym wniesienia skargi) ma określony cel -jest nim ochrona strony postępowania sądowoadministracyjnego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu tj. bezskutecznością czynności dokonanej po terminie (skutek taki przewiduje art. 85 p.p.s.a). Przesłankami przywrócenia terminu przez sąd jest brak winy strony w uchybieniu, spowodowanie ujemnych skutków dla strony w zakresie postępowania sądowego, złożenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i jednoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie czynności uchybionej ( art. 86 § 1 i 2, art. 87 § 1 i 4 p.p.s.a.). Przy ocenie braku winy należy uwzględnić obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W kontekście cytowanego przepisu podzielić należy ocenę Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, iż w sprawie nie wystąpiła żadna przeszkoda, która uniemożliwiałaby żalącym terminowe wniesienia skargi od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 grudnia 2007 r. Za przeszkodę usprawiedliwiającą uchybienie terminu nie można bowiem uznać wyjaśnień, iż skarżący oczekiwali na rozpoznanie przez organ odwoławczy "ich odwołania" i z tego względu nie zaskarżyli wskazanej decyzji wydanej po rozpatrzeniu przez Kolegium odwołania małżonków L. Decyzja organu odwoławczego wskazywała bowiem w sposób jednoznaczny, kto jest jej adresatem ( wskazano w niej skarżących), jaki jest przedmiot rozstrzygnięcia ( podatek od nieruchomości za określony okres, w odniesieniu do określonej nieruchomości ). Zawiera ona również prawidłowe pouczenie o terminie i trybie jej zaskarżenia do sądu administracyjnego. Została doręczona małżonkom H. w dniu 31 grudnia 2007 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy i czego strona nie kwestionuje. Tym samym zarzut, iż winę za uchybienie terminu do wniesienia skargi ponoszą organy podatkowe należy uznać za całkowicie niezasadny. Organ podatkowy doręczył bowiem decyzję w sposób prawem przewidziany, tj. za pośrednictwem poczty i w sposób wyczerpujący pouczył stronę o prawie do jej zaskarżenia. Małżonkowie H. nie wskazali, by w terminie 30 dni od daty doręczenia decyzji zaistniała przeszkoda (przeszkody), które uniemożliwiły im sporządzenie skargi i jej wniesienie w tym terminie. Za przeszkodę taką nie można uznać ich subiektywnego przekonania, iż decyzja nie dotyczy ich obowiązków, bowiem wydana została tylko w wyniku rozpoznania odwołania małżonków L. Zauważyć bowiem należy, iż utrzymywała ona w mocy decyzję, określającą zobowiązanie podatkowe zarówno małżonków L., jak i skarżących, współwłaściciele są bowiem solidarnie zobowiązani do zapłaty podatku. Wskazać też należy, iż skarżący, wskazując na przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie wnosząc skargę do sądu , nie mieli wątpliwości, że skarga taka im w tym przypadku przysługiwała. Nie uprawdopodobnili zaś, iż wiedzy takiej nie posiadali w dacie odbioru decyzji i nie wyjaśnili ( choćby w kontekście wykazania złożenia wniosku w terminie określonym w art. 87 § 1 p.p.s.a.), kiedy powzięli wiedzę o przysługującym im uprawnieniu. Ich wyjaśnienia są w tym zakresie wewnętrznie sprzeczne, zwłaszcza wobec faktu, iż według nich w dalszym ciągu nie rozpoznano ich odwołania ani nie poinformowano ich o pozostawieniu go bez rozpoznania. Zauważyć zaś należy, iż bezczynność organu zwalczać należy innymi środkami (służy temu instytucja ponaglenia, uregulowana w art. 141 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa -Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., a dalej ewentualnie skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu- art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). Instytucja przywrócenia terminów procesowych, jak wskazano wyżej ma bowiem inny cel, inne też przesłanki muszą być spełnione, aby wniosek o przywrócenie terminu mógł być uwzględniony. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie jako niemające usprawiedliwionych podstaw.