II FZ 713/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G.Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 września 2011 r., sygn. akt III SA/Wa 1793/11 w zakresie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi G. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 29 kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 12 września 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sadowego od skargi wskazując, że skarżący nie uprawdopodobnił, że działając za pośrednictwem pełnomocnika, nie ponosi winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Sąd podkreślił, że udowodnienie faktu, że strona przebywała na urlopie, następnie zachorowała, nie daje podstaw do uznania, że pełnomocnik dochował należytej staranności w zakresie zapewnienia uiszczenia wpisu. Wskazano, że starania pełnomocnika w celu nawiązania kontaktu ze skarżącym nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione, a pełnomocnik nie poczynił ze stroną w okresie poprzedzającym jej wyjazd uzgodnień co do zabezpieczenia kwot umożliwiających dokonanie wpisu od skargi. W zażaleniu podniesiono, że Sąd nie wziął pod uwagę nagłej choroby skarżącego, koncentrując się na tym, że pełnomocnik nie poczynił ze stroną odpowiednich uzgodnień. Podkreślono, że zabezpieczenie kwot nie miało wpływu na niezapłacenie wpisu w terminie. Skarżący wrócił z urlopu przed upływem płatności wpisu, a powodem jego nieziszczenia była wyłącznie choroba skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek określonych w art. 86 i art. 87 p.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a.), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2 P.p.s.a.), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1 p.p.s.a.) oraz dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Oceniając brak winy w uchybieniu terminu Sąd powinien uwzględnić wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, stosując obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Z brakiem winy, mamy do czynienia tylko w sytuacji, gdy terminowi uchybiono z przyczyn niezależnych od strony. Jeżeli w sprawie ustanowiono pełnomocnika, również jego postępowanie jest brane przez Sąd pod rozwagę przy ocenie zawinienia. Udzielenie pełnomocnictwa nie przerzuca na profesjonalnego pełnomocnika ciężarów finansowania postępowania sądowoadministracyjnego, jednakże pełnomocnik, któremu powierzono prowadzenie sprawy odpowiada za dokonywanie czynności procesowych w imieniu strony. Skuteczność dokonania przed sądem czynności, polegającej na wniesieniu pisma wszczynającego postępowanie w sprawie, zależy od uiszczenia wpisu (por. art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a.). Fakt, iż materialny obowiązek uiszczenia opłaty ciąży na samej stronie, nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku zapewnienie skuteczności czynności procesowej, dokonywanej w granicach pełnomocnictwa. Obowiązku tego nie należy utożsamiać z koniecznością uiszczenia opłaty z własnych środków pełnomocnika, lecz z taką organizacją prowadzenia spraw strony w postępowaniu sądowym, która zapewni skuteczne dochodzenie jej praw i interesów. Pełnomocnik winien, kierując się logiką i doświadczeniem zawodowym związanym z prowadzeniem spraw sądowych czynić przewidywania co do przebiegu czynności procesowych. Brak porozumienia pomiędzy pełnomocnikiem a klientem odnośnie konieczności zabezpieczenia ze środków strony kwot na prowadzenie sprawy sądowoadministracyjnej, należy uznać za brak staranności pełnomocnika, który ma obowiązek dbać o właściwą komunikację z klientem, w tym informować mocodawcę o konieczności ponoszenia kosztów sądowych. W rozpoznawanej sprawie nie uprawdopodobniono, że strona, działająca za pośrednictwem pełnomocnika nie ponosi winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Samo udowodnienie faktu, że strona przebywała na zwolnieniu lekarskim w trakcie biegu terminu, nie daje podstaw do uznania, że pełnomocnik dochował należytej staranności w zakresie zagwarantowania zadośćuczynienia przez stronę obowiązkowi uiszczenia należnego wpisu. Na uchybienie terminu w sposób zawiniony wpływa sama okoliczność, że pełnomocnik nie poczynił ze stroną, w okresie poprzedzającym chorobę mocodawcy, uzgodnień co do zabezpieczenia kwot umożliwiających opłacenie skargi wpisem stałym Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.