II FZ 767/17

Dnia 18 grudnia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. M. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 października 2017 r., sygn. akt I SA/Łd 835/17 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 4 lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. postanawia: oddalić zażalenie. 1. Zarządzeniem z 26 października 2017 r., I SA/Łd 835/17 S. M., został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 4 lipca 2017 r. w wysokości 2000 zł. Jako podstawę zarządzenia wskazano § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193, dalej: "rozporządzenie"). 2. W zażaleniu na powyższe zarządzenie skarżący wniósł o jego zmianę i zwolnienie go z obowiązku uiszczania opłaty od skargi na ww. decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 231 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawach pobiera się wpis stały. W niniejszej sprawie strona złożyła skargę na decyzję ustalającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych. Przedmiotem zaskarżenia jest zatem należność pieniężna, która została zakwestionowana w skardze. W konsekwencji ustalenie skarżącemu wpisu stosunkowego od wniesionej skargi w wysokości 2000,- zł, na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia, miało podstawę w obowiązujących przepisach prawa, czego skarżący nie kwestionuje, wskazując jedynie, że nie posiada środków na uiszczenie wpisu. Na marginesie należy wskazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi już rozpatrywał, złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie prawa pomocy i postanowieniem z 25 października 2017 r., utrzymał w mocy postanowienie starszego Referendarza Sądowego z 27 września 2017 r., którym odmówiono skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, wobec czego zasadnie sąd pierwszej instancji wezwał skarżącego zarządzeniem z 26 października 2017 r. do uiszczenia przedmiotowego wpisu. Odnosząc się do sytuacji finansowej sformułowanej w zażaleniu, Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zwrócić uwagę, że stosownie do art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Oznacza to, że strona postępowania w każdym czasie trwającego postępowania sądowoadministracyjnego, a nawet przed jego wszczęciem, może złożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym lub całkowitym. Rozstrzygnięcie o możliwości przyznania prawa pomocy należy do właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny nie posiada kompetencji do rozstrzygnięcia w tym zakresie. Dodać tylko należy, że art. 165 p.p.s.a. stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zatem jeżeli zmianie uległ stan faktyczny sprawy w sposób istotny, że zachodzą przesłanki do zmiany wydanego uprzednio orzeczenia. Do kategorii postanowień niekończących postępowania w sprawie, objętych zakresem przytoczonej regulacji, należą między innymi postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy. Wobec powyższego, jeżeli sytuacja skarżącego uległa zmianie (nastąpiło pogorszenie jego sytuacji finansowej) może on stosownie do art. 165 p.p.s.a. złożyć ponowny wniosek o przyznanie mu prawa pomocy do właściwego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji