II FZ 804/16

Dnia 16 grudnia 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 sierpnia 2016 r., sygn. akt III SA/Łd 1298/15 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi J. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 27 października 2015 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2016 r. o sygn. III SA/Łd 1298/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę J. Z. (dalej: skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi (dalej: Dyrektor IS) z dnia 27 października 2015 r. o nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.). Postanowienie jest dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. 2. Przebieg postępowania przed Sądem pierwszej instancji. 2.1. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie WSA w Łodzi podał, że skarżąca w odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 4 stycznia 2016 r. wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 zł, w terminie do jego uiszczenia wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. 2.2. Postanowieniem z dnia 29 lutego 2016 r. referendarz sądowy WSA w Łodzi odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na skutek wniesionego sprzeciwu na zapadłe orzeczenie referendarza, WSA w Łodzi postanowieniem z dnia 9 maja 2016 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Odpis tego postanowienia wraz z ponownym wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia, pod rygorem odrzucenia skargi, doręczono skarżącej w dniu 27 maja 2016 r. W dniu 3 czerwca 2016 r. skarżąca ponownie wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy równocześnie wniosła zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi z dnia 9 maja 2016 r. Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2016 r. referendarz sądowy w WSA w Łodzi ponownie odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie. Postanowieniem z dnia 20 lipca 2016 r. WSA w Łodzi odrzucił zażalenie na postanowienie tego Sądu z dnia 9 maja 2016 r. W dniu 19 lipca 2016 r. skarżąca wniosła kolejny sprzeciw od orzeczenia referendarza sądowego WSA w Łodzi z dnia 24 czerwca 2016 r. postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2016 r. WSA w Łodzi utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. Do chwili wydania przez WSA w Łodzi zaskarżonego postanowienia kwota należna tytułem wpisu od skargi nie została uiszczona. Odrzucając skargę skarżącej WSA w Łodzi stwierdził, że nieuiszczenie w zakreślonym terminie należnego wpisu sądowego obligowało Sąd pierwszej instancji od odrzucenia skargi. Podkreślił, że kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy nie skutkują przerwaniem biegu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. 3. Stanowisko skarżącej w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. 3.1. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi, w którym sformułowała wniosek o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła brak podstaw prawnych i faktycznych do jego wydania oraz sprzeczność ustaleń faktycznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym polegającą na błędnym ustaleniu, że skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi w terminie, podczas gdy nie była w ogóle do tego przez Sąd wzywana. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4.1. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawidło postanowił o odrzuceniu skargi. W świetle art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis, przy czym pismami, o których mowa w cytowanym przepisie, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Natomiast w myśl art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został w wyznaczonym terminie uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. 4.2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego tego Sądu z dnia 29 lutego 2016 r. - orzeka jako sąd drugiej instancji - zatem od postanowienia WSA w Łodzi z dnia 9 maja 2016 r. wydanego na skutek rozpoznania sprzeciwu nie przysługuje zażalenie, ani jakikolwiek inny środek zaskarżenia, ponieważ nie przewidują tego przepisy p.p.s.a., a postanowienie to zyskuje walor prawomocności z chwilą jego wydania. Tym samym należy uznać, że zasadnie skarżąca ponownie została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi, którego pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia nie uiściła. W rezultacie zaistniała podstawa do odrzucenia skargi przewidziana w art. 220 § 3 p.p.s.a., którą WSA w Łodzi prawidłowo powołał w zaskarżonym postanowieniu. W zaistniałej sytuacji upływ terminu wyznaczonego do uiszczenia wpisu obligował ten Sąd do odrzucenia skargi. 4.3. Uwzględniając, że postanowienie WSA w Łodzi z dnia 9 maja 2016 r. o sygn. III SA/Łd 1298/15 utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego w WSA w Łodzi z dnia 29 lutego 2016 r. zyskało walor prawomocności, trafnie przyjęto w zaskarżonym postanowieniu, że złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie mogło uchronić skarżącej przed ujemnymi następstwami niewykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. Obowiązkiem skarżącej domagającej się zmiany postanowienia w tym przedmiocie jest wykazanie, że nastąpiła zmiana jej sytuacji majątkowej w porównaniu do tej ocenianej poprzednio. Złożenie ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy wywołuje skutek od chwili jego wniesienia, a więc nie obejmuje zwolnienia od kosztów sądowych, które strona miała obowiązek uiścić przed jego złożeniem. Złożenie kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, dokonane nawet w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie może zatem uchylić skutków prawomocności wydanego bezpośrednio wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu od skargi. 4.4. Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.