II FZ 915/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik, , , po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 września 2015 r. sygn. akt I SA/Bd 638/15 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 11 maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 21 września 2015 r., sygn. akt I SA/Bd 638/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 11 maja 2015 r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej. Ze stanu sprawy przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że skarżący wraz ze skargą wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz dwójką dzieci. Oświadczył, że nie posiada oszczędności, papierów wartościowych oraz przedmiotów wartościowych. Jako majątek wnioskodawca wskazał dom o pow. 190 m², mieszkanie o pow. 67 m², dwie kamienice w G. oraz nieruchomość rolną o pow. 10 ha. Zarówno skarżący jak i jego żona prowadzą działalność gospodarczą, z których nie osiągają dochodów. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że wniosek strony nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem wysokość uzyskiwanych dochodów oraz fakt posiadania znacznego majątku w postaci nieruchomości wyklucza, zdaniem Sądu, możliwość zaliczenia skarżącego do grona osób ubogich, z myślą o których stworzona została instytucja prawa pomocy. Skarżący wniósł zażalenie na opisane powyższej postanowienie domagając się jego uchylenia. Postanowieniu zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że skarżący dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na uiszczenie opłaty od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej p.p.s.a.) - wprost przenosi na stronę obowiązek wykazania, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym – pkt 1) lub, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – pkt 2). Z treści tego przepisu bezpośrednio wynika, że ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Z powyższego wynika zatem obowiązek współpracy wnioskodawcy z sądem poprzez przedstawienie w sposób rzetelny swojego stanu majątkowego. Niedostarczenie zatem żądanych przez sąd danych, przedstawienie ich w sposób niekompletny, bądź mało czytelny powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne, niewystarczające do wydania pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia. W takiej sytuacji sąd uprawniony jest do sformułowania oceny, że wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieuzasadniony. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, że strona nie wykazała, aby spełniała przesłanki upoważniające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Naczelny Sąd Administracyjny po dokonaniu analizy jej sytuacji finansowej uznał, że skarżący nie znajduje się na skraju ubóstwa, co mogłoby spowodować ryzyko wystąpienia zagrożenia finansowego u niego i jego rodziny. Należy wskazać, że dochody jego oraz jego żony z tytułu prowadzonych działalności gospodarczych z pierwszej połowy 2015 r. wyniosły 2.394.451,76 zł. Słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, że osiągnięte przez skarżących straty nie oznaczają realnego braku środków finansowych. Niewątpliwie należy także zwrócić uwagę na sprzeczność informacji podawanych przez skarżącego w rozpoznawanej sprawie w porównaniu z innymi sprawami toczącymi się ze skarg skarżącego (np. I SA/Bd 506/15, 509/15, 510/15). Skarżący jest właścicielem 7 nieruchomości, a nie jak podał w tej sprawie czterech. Reasumując, należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji w sposób pełny i wnikliwy dokonał analizy sytuacji materialnej skarżącego i uznał, że nie została spełniona przesłanka z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Powyższej oceny skarżący nie podważył w zażaleniu. Zażalenie zawiera jedynie stwierdzenie, że doszło do błędu w ustaleniach faktycznych, polegającego na uznaniu, że skarżący dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na uiszczenie opłaty od skargi. Skoro zatem strona uważa, że stan faktyczny sprawy nie został poprawnie ustalony i oceniony przez Sąd pierwszej instancji, powinien wskazać, które jego elementy, nie są zgodne z informacjami podanymi przez podatnika we wniosku o przyznanie prawa pomocy. To, że strona nie zgadza się z oceną stanu faktycznego i prawnego dokonaną przez Sąd pierwszej instancji nie zmienia prawidłowości wydanego postanowienia i nie jest przesłanką stwierdzenia jego wadliwości. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.