II FZ 963/13

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-10-21

Skład orzekający: Bogdan Lubiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na twierdzeniu o braku odpowiedzialności podatkowej z uwagi na odrzucenie spadku, uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji w przypadku, gdy sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie wykazał konkretnych okoliczności uzasadniających szkodę lub trudne do odwrócenia skutki?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zażalenie strony skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Sąd kasacyjny uchylił postanowienie WSA, uznając, że przedstawione przez stronę okoliczności, poparte postanowieniem sądu cywilnego o zatwierdzeniu uchylenia się od skutków prawnych niezachowania terminu do złożenia oświadczenia spadkowego, wskazują na możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji. W związku z tym NSA wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku J. P. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. określającej zaległość płatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz orzekającej o odpowiedzialności solidarnej spadkobierców. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że skarżący nie wykazał konkretnych okoliczności uzasadniających szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Skarżący wniósł zażalenie, podnosząc, że jego odpowiedzialność podatkowa jest wątpliwa z uwagi na odrzucenie spadku po zmarłym D. P., co naraża go na szkodę.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu i wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 21 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 796/13 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 4 kwietnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie określenia zaległości płatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej spadkobierców. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 8 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 796/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 4 kwietnia 2013 r. w przedmiocie określenia zaległościach płatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej spadkobierców. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący w treści skargi wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji argumentując, iż wobec okoliczności przytoczonych w uzasadnieniu skargi, a w szczególności podjętych przez skarżącego działań zmierzających do prawidłowego ustalenia kręgu spadkobierców po zmarłym D. P., utrzymanie w biegu decyzji, która podlega wykonaniu, bezsprzecznie wywoła niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki - jeśli decyzja ta zostanie wykonana. Sąd uznał, że skarżący - odwołując się do ogólnych pojęć niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody oraz nieodwracalnych skutków - nie wskazał żadnych konkretnych okoliczności, zdarzeń, które stanowiłyby skutek wykonania decyzji. Konieczność ustalenia kręgu spadkobierców nie może być natomiast utożsamiana z przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Sąd nie miał więc jakichkolwiek podstaw do dokonania oceny zasadności przedmiotowego wniosku. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący, wnosząc o jego uchylenie w całości, zarzucił naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej "p.p.s.a."), poprzez narażenie skarżącego na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie jej wykonania. W uzasadnieniu wskazano, że w skardze skarżący podnosił, iż w jego opinii toczące się przed organem podatkowym postępowanie winno być zawieszone, gdyż jego odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe zmarłego D. P. ustalona została w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Fabrycznej, XIV Wydział Cywilny z dnia 30 maja 2011 r. wydane w sprawie o sygn. akt XIV Ns 658/12, a obecne toczy się postępowanie zmierzające do prawidłowego ustalenia kręgu spadkobierców i wydania nowego postanowienia, które ten fakt stwierdzi. W dniu 9 maja 2013 r. Sąd Rejonowy dla Wrocławia - Fabrycznej, Wydział XIV Cywilny wydał postanowienie, w którym zatwierdził uchylenie się przez J. P. od skutków prawnych niezachowania terminu do złożenia oświadczenia spadkowego o odrzuceniu spadku po D. P. zmarłym w dniu 21 stycznia 2008 r. we Wrocławiu. Z uwagi na powyższe, strona skarżąca nie jest obecnie spadkobiercą po zmarłym D. P. Tym samym nie jest również odpowiedzialna za jego zobowiązania podatkowe. Wysoce prawdopodobne jest skierowanie egzekucji do majątku J. P., gdyż jako jedyny z rodzeństwa wykazuje stały dochód, więc niewstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu naraża go na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie jej wykonania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uznanie. Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Z art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu obowiązany jest wskazać okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają wniosek, co do tego, że wykonanie aktu może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenie skutki. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd może nastąpić tylko na wniosek skarżącego. Czynności z urzędu sąd może podejmować jedynie w przypadkach przewidzianych w art. 61 § 4 p.p.s.a. Sąd kasacyjny postanowił uchylić zaskarżone orzeczenie z uwagi na argumentację podniesioną w zażaleniu, co jest dopuszczalne, zważywszy na odformalizowany charakter trybu zażaleniowego. W zażaleniu strona przedstawiła okoliczności, które wskazują, że wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę i spowoduje trudne do odwrócenie skutki. Twierdzenia strony są poparte postanowieniem Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Fabrycznej, Wydziału XIV Cywilnego sygn. akt XIV NS 1224/12 zatwierdzającym uchylenie się przez J. P. od skutków prawnych niezachowania terminu do złożenia oświadczenia spadkowego o odrzuceniu spadku po D. P., zmarłym w dniu 21 stycznia 2008 r. we Wrocławiu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji, na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło