II FZ 978/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Rypina, , , po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. w L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 października 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 932/15 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 3 czerwca 2015 r. nr ... w przedmiocie umorzenia kwoty dotacji podlegającej zwrotowi postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 14 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 932/15 odmówił M. w L. wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 3 czerwca 2015 r. w przedmiocie umorzenia kwoty dotacji podlegającej zwrotowi. Ze stanu sprawy przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że Fundacja w złożonej do Sądu skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, przy czym nie powołała żadnych argumentów na jego uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmawiając wstrzymania zaskarżonej decyzji wskazał, że decyzja o której wstrzymanie wnosi strona nie nadaje się do wykonania i wymagania, a tylko takie akty lub czynności mogą być wstrzymane. Sąd wyjaśnił, że negatywne ustosunkowanie się właściwego organu do starań zobowiązanego o umorzenie kwoty dotacji podlegającej zwrotowi nie powoduje przyznania mu żadnego prawa, ani też nie nakłada na niego żadnego dodatkowego obowiązku. Fundacja wniosła zażalenie na opisane wyżej postanowienie. W jego uzasadnieniu wskazała, czym się zajmuje, jakie są jej cele oraz wyjaśniła na czym polega spór w jakim jest z marszałkiem województwa łódzkiego. Dodała, że jest w bardzo trudnej sytuacji finansowej, a wykonanie decyzji urzędu wyrządzi znaczną szkodę i znajdzie się ona w niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Na wstępie należy podnieść, iż instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej: p.p.s.a. zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 powołanej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Najważniejszą kwestią jest ocena czy akt lub czynność, którego wstrzymania żąda strona, nadaje się do wykonania i wymaga wykonania. Jak wynika z przyjętej linii orzecznictwa problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na postawie, których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany a drugi wyłącznie uprawniony (patrz. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005 r., s. 296). Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Z zaskarżonej decyzji organ odmówił stronie umorzenia kwoty dotacji podlegającej zwrotowi, nie wynika zatem wprost obowiązek uiszczenia konkretnej kwoty zobowiązania podatkowego. Nie kreuje ona obowiązku podatkowego, nie obliguje adresata do określonego zachowania, nie może być również wykonana w trybie przymusowym poprzez wdrożenie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Jest to zatem akt prawny nienoszący znamion wykonalności, niezależnie od tego, że jego wydanie otwiera możliwość wyegzekwowania od skarżącego (ustalonej inną decyzją administracyjną) zwrotu dotacji. W konsekwencji w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowienie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Jako że przedmiotem decyzji, której wstrzymania wykonania domaga się strona, jest odmowa umorzenia kwoty dotacji podlegającej zwrotowi to zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż z uwagi na jego charakter nie nadaje się ono do wykonania ani nie wymaga dokonania. Naczelny Sąd Administracyjny końcowo wyjaśnia, że w będącym przedmiotem rozpoznania postępowaniu wpadkowym nie oceniano sytuacji finansowej Fundacji jak również nie były brane pod uwagę podnoszone w zażaleniu jej dokonania na rzecz krzewienia kultury oraz propagowania twórczości Artura Rubinsteina bowiem nie jest to przedmiotem niniejszego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie rozstrzygał również o zasadności skargi – uczyni to Sąd pierwszej instancji wydając w tej sprawie stosowne orzeczenie. Oceniano jedynie czy zasadnie Sąd pierwszej instancji odmówił wstrzymania wykonania decyzji, która jak wyjaśniono wyżej, z samej swojej natury, nie może zostać wstrzymana bowiem nie nadaje się ona do wykonania i nie wymaga wykonania. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.