II GSK 200/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-02-17
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Jan Bała, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy posiadanie średniego wykształcenia technika mechanika, połączone z wieloletnią praktyką zawodową, jest wystarczające do uzyskania uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, w świetle przepisów Prawa budowlanego obowiązujących po nowelizacji z 2005 roku?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że posiadane przez skarżącego średnie wykształcenie technika mechanika nie spełnia wymogów określonych w Prawie budowlanym do uzyskania uprawnień budowlanych. Przepisy, w tym rozporządzenie wykonawcze, precyzyjnie określają wymagane wykształcenie (np. technik budownictwa), a wykształcenie technika mechanika nie zostało uznane za odpowiednie. Wieloletnia praktyka zawodowa nie może zastąpić wymogu formalnego wykształcenia.Stan faktyczny
L. S. ubiegał się o nadanie uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w specjalności konstrukcyjno-budowlanej. Okręgowa i Krajowa Komisja Kwalifikacyjna odmówiły nadania uprawnień, wskazując na brak wymaganego wykształcenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę L. S., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez L. S. od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną L. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 19 listopada 2009 r. Zasądzono od L. S. na rzecz Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Jan Bała (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Kuza Protokolant Piotr Mikucki po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej L. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 19 listopada 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1465/09 w sprawie ze skargi L. S. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie uprawnień budowlanych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od L. S. na rzecz Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1465/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę L. S. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], o odmowie nadania uprawnień budowlanych.
Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia faktyczne:
Decyzją z dnia [..] marca 2009 r., nr [...], Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna L. Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa odmówiła nadania L. S. uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w specjalności konstrukcyjno-budowlanej.
Zaskarżoną do Sądu I instancji decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa po rozpatrzeniu odwołania L. S. utrzymała w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu podała, że wykształcenie średnie, którym legitymuje się L. S., nie spełnia warunków ustawowych określonych w art. 14 ust. 3 pkt 4 lit. a/ ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zgodnie z którym do uzyskania uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w specjalności konstrukcyjno-budowlanej wymagane jest ukończenie wyższych studiów zawodowych, w rozumieniu przepisów o wyższych szkołach zawodowych, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub ukończenia studiów magisterskich, w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku pokrewnym dla danej specjalności.
Oddalając skargę L. S. na powyższą decyzję WSA w W. stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na uznanie, iż skarżący spełniał wymogi przewidziane w art. 14 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Przepis ten został zmieniony przepisem art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 163, poz. 1364) i stosownie do jej art. 8 wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2006 r. Wprowadzając zmiany ustawodawca zawarł jednak w przepisach przejściowych do noweli dwie znaczące normy, które przewidywały pozostawienie w mocy przepisów dotychczasowych. Mowa tu o art. 5 i 7 noweli. Znaczenie w niniejszej sprawie ma pierwszy z nich. Stanowi on, że w stosunku do osób ubiegających się o uprawnienia budowlane, które przed dniem wejścia w życie ustawy uzyskały wykształcenie wymagane na podstawie przepisów dotychczasowych oraz rozpoczęły odbywanie wymaganej praktyki, stosuje się przepisy dotychczasowe. Według poprzednio obowiązujących przepisów do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie wystarczające było średnie wykształcenie odpowiednie dla danej specjalności. Jeśli więc określona osoba uzyskała odpowiednie w tym zakresie wykształcenie przewidziane poprzednio obowiązującymi przepisami i rozpoczęła odbywanie praktyki to miała prawo do ubiegania się o nadanie uprawnień budowlanych według przepisów dotychczasowych. Sąd stwierdził, iż skarżący nie spełniał kryteriów pozwalających na przyznanie mu uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie przewidzianych tak w przepisach poprzednich (obowiązujących przed nowelizacją, o której mowa wyżej) jak i obecnych. Nie tylko, bowiem nie ukończył wyższych studiów zawodowych na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub studiów magisterskich na kierunku pokrewnym, ale nawet nie posiada średniego wykształcenia odpowiedniego dla specjalności konstrukcyjno-budowlanej (tytuł technika mechanika nie jest takim wykształceniem), nie mówiąc już o pokrewnym wykształceniu wyższym. Oznacza to, że wobec braków w wykształceniu, nawet wieloletnia praktyka zawodowa (długoletni staż pracy przy wykonywaniu obowiązków wchodzących w zakres danej specjalności) nie może mieć znaczenia.
Skargę kasacyjną od wyroku z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1465/09, WSA w W. wniósł L. S. Zaskarżył powyższy wyrok w całości, żądając jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2000 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
1. art. 3 § 3 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ P.p.s.a. w związku z art. 7, 75 § 1, 77 § 1 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej K.p.a.), polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności organów samorządu zawodowego – L. Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa nie zastosował środka określonego w ustawie i nie uchylił decyzji Komisji Kwalifikacyjnej z dnia [...] marca 2009 r., pomimo że materiał dowodowy zebrany w sprawie okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości.
2. art. 3 § 3 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ P.p.s.a., w związku z art. 14 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 5 ustawy o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, polegające na błędnym przyjęciu, że skarżący nie spełnia wymogów ustawowych do uzyskania uprawnień budowlanych zgodnie z art. 14 ust. 3 sprzed nowelizacji, podczas gdy przepis ten powinien zostać przez organ zastosowany oraz poddany szczegółowej analizie porównawczej w zakresie przedmiotów zawartych w programach nauczania, a leżących u podstaw uzyskania wykształcenia szczególnie w kontekście posiadania średniego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności w rozumieniu art. 14 ust. 1 pkt 2 lit. a/ ustawy Prawo budowlane sprzed nowelizacji;
3. art. 3 § 3 i art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności organów samorządu zawodowego – L. Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa nie zastosował środka określonego w ustawie, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i nie stwierdził nieważności decyzji Komisji Kwalifikacyjnej z dnia [...] marca 2009 r., pomimo że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, a mianowicie art. 14 ust. 3 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż Sąd I instancji dokonał błędnej kontroli zaskarżonej decyzji, ponieważ nie zauważył, że organ samorządu zawodowego zaniechał wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i zebrania całościowego materiału dowodowego oraz nie wziął pod uwagę faktu posiadania przez skarżącego wieloletniego doświadczenia i praktyki w zawodzie. Ponadto zdaniem kasatora organ załatwił przedmiotową sprawę pobieżnie, lekceważąc szereg przepisów postępowania administracyjnego oraz nie powołał w podstawie prawnej swojej decyzji przepisów ustawy Prawo budowlane.
Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa nie skorzystała z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Skarga ta została oparta wyłącznie na podstawie w przewidzianej art. 174 pkt 2 P.p.s.a. (naruszeniu przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy). Zdaniem kasatora Sąd I instancji naruszył wymienione w petitum skargi przepisy postępowania, ponieważ zaniechał wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i zebrania całościowego materiału dowodowego oraz nie wziął pod uwagę faktu posiadania przez skarżącego wieloletniego doświadczenia i praktyki zawodowej
Zarzutów tych Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela. Nie zachodziła bowiem potrzeba wyjaśnienia przez Sąd I instancji okoliczności o jakich mowa w skardze kasacyjnej, gdyż w sprawie było bezsporne, iż skarżący legitymuje się jedynie wykształceniem średnim (posiada tytuł technika mechanika z racji ukończenia Technikum Mechanicznego w Zespole Szkół Technicznych).
Zgodnie zaś z art. 14 ust. 3 pkt 4 lit. a/ ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, uzyskanie uprawnień budowlanych w zakresie objętym wnioskiem skarżącego – do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie wymaga posiada średniego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności lub pokrewnego wyższego wykształcenia. Zawarta w art. 16 ust. 1 tej ustawy delegacja upoważniła właściwego ministra do wydania rozporządzenia określającego rodzaje i zakres przygotowania zawodowego do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, sposób stwierdzania posiadania tego przygotowania i wykazu kierunków wykształcenia odpowiedniego i pokrewnego dla danej specjalności. W wykonaniu tego upoważnienia ustawowego Minister Infrastruktury w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz.U. Nr 96, poz. 817) określił jako wykształcenie odpowiednie dla uzyskania uprawnień budowlanych w ograniczonym zakresie – wykształcenie średnie – technik budownictwa. Omówione przepisy nie dają organom administracji możliwości przyjęcia za odpowiednie dla danej specjalności wykształcenia niewymienionego w tym wykazie i stosowania własnych kryteriów w tej mierze. W konsekwencji też Sąd I instancji nie mógł też przyjąć, że skarżący legitymuje się niezbędnym wykształceniem skoro posiadane przez niego średnie wykształcenie (technik mechanik) nie było ujęte w wykazie (załącznik nr 1 pkt 2 – wykształcenie średnie – technik budownictwa). Nie mogły w związku z tym odnieść zamierzonego rezultatu wywody skargi kasacyjnej dotyczące posiadanej przez skarżącego wieloletniej praktyki zawodowej, skoro obowiązujące przepisy w sposób kazuistyczny wiążą uzyskanie określonego wykształcenia z możliwością nadania uprawnień budowlanych i nie przewidują w tej mierze wyjątków dla osób z wieloletnią praktyką zawodową.
Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku na mocy art. 184 P.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 tej ostatniej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło