II GSK 231/20

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-05-21

Skład orzekający: Andrzej Skoczylas, Maria Jagielska, Stanisław Śliwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Komisja Nadzoru Finansowego dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o zatwierdzenie projektu umowy zrzeszenia banku, pomimo informowania strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy z uwagi na konieczność rozpatrzenia innego, powiązanego postępowania?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Komisji Nadzoru Finansowego, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo stwierdził bezczynność organu. Sąd kasacyjny podkreślił, że samo powiadomienie strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy, nawet z powołaniem się na konieczność rozpatrzenia innego postępowania, nie zwalnia organu z obowiązku terminowego działania, jeśli przyczyna zwłoki nie jest obiektywna i niezależna od organu lub jeśli nie zastosowano właściwych procedur zawieszenia postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. Spółki Akcyjnej na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) w przedmiocie zatwierdzenia projektu umowy zrzeszenia banku. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził bezczynność KNF, ale uznał, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa i umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania do rozpoznania wniosku. KNF wniosła skargę kasacyjną, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie możliwości uzupełniania materiału dowodowego i błędną ocenę przyczyn zwłoki w rozpoznaniu sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Komisji Nadzoru Finansowego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr.) Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia del. NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Komisji Nadzoru Finansowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2019 r., sygn. akt VI SAB/Wa 36/19 w sprawie ze skargi A. Spółki Akcyjnej w J. (obecnie A. S.A. w likwidacji w J.) na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie rozpoznania wniosku o zatwierdzenie projektu umowy zrzeszenia banku 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Komisji Nadzoru Finansowego na rzecz A. S.A. w likwidacji w J. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 października 2019 r., sygn. akt VI SAB/Wa 36/19, po rozpoznaniu skargi A. S.A. w J. na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie rozpoznania wniosku o zatwierdzenie projektu umowy zrzeszenia banku, 1/ stwierdził, że Komisja Nadzoru Finansowego dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu wniosku A. S.A. w J. o zatwierdzenie projektu umowy; 2/ stwierdził, że bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3/ umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Komisji Nadzoru Finansowego do rozpoznania wniosku o zatwierdzenie projektu umowy; oraz 4/ zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Komisja Nadzoru Finansowego, zaskarżając wyrok Sądu I instancji w jego punkcie 1, 2 i 4 oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonym zakresie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto organ skarżący kasacyjnie wniósł o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) organ skarżący kasacyjnie wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, tj.: pisma KNF z dnia [...] lutego 2019 r. (str. 3 pkt 7) oraz pisma A. z dnia [...] lutego 2019 r. (str. 5 - Ad. 7) celem wyjaśnienia istotnych wątpliwości co do ścisłego związku postępowania w sprawie zatwierdzenia przez KNF projektu Umowy Zrzeszenia A. z postępowaniem w sprawie wydania przez KNF zezwolenia na rozpoczęcie przez A. działalności, nieograniczonego jedynie do możliwości wydania decyzji w sprawie zatwierdzenia przez KNF projektu Umowy Zrzeszenia A. od uprzedniego wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu w sprawie wydania zezwolenia na rozpoczęcie przez ten Bank działalności, ale również od uwzględnienia w postępowaniu objętym skargą na bezczynność Komisji wszelkich istotnych dla niego informacji i dokumentacji z postępowania w sprawie wydania zezwolenia na rozpoczęcie działalności przez A. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 141 § 4 i art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie konsekwencji możliwości dalszego uzupełniania materiału dowodowego o dalsze dowody i informacje z postępowania w sprawie zezwolenia na rozpoczęcie działalności przez A., co wynikało wprost z pisma KNF z dnia [...] sierpnia 2018 r., znajdującego się w aktach sprawy, którym Komisja informując o tym stronę postępowania z urzędu rozszerzyła materiał dowodowy, co powinno mieć wpływ na kwalifikację pism KNF informujących o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie, jako dostatecznie uzasadniających możliwość wyznaczenia nowego terminu załatwienia sprawy. Następstwem nieuznania tych pism za przedłużające postępowanie w sposób uzasadniony i uprawniony było stwierdzenie bezczynności KNF w postępowaniu; 2. art. 141 § 4 w związku z art. 2 pkt 2 i art. 16 ustawy o funkcjonowaniu banków spółdzielczych i bankach zrzeszających (Dz. U. z 2018 r. poz. 613 ze zm.; dalej jako: u.f.b.s.) oraz art. 2 i art. 36 ust. 3 ustawy Prawo bankowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 2357) poprzez nieprzeprowadzenie wywodu prawnego, który potwierdziłby możliwość wydania dla A. decyzji w postępowaniu z art. 16 ust. 3 u.f.b.s., po zakończeniu postępowania w sprawie zezwolenia z art. 36 ust. 3 ustawy Prawo bankowe, a więc również po sukcesywnej - w przypadku zaistnienia takiej potrzeby - aktualizacji materiału dowodowego i następnie po uprzednim wydaniu decyzji KNF w tej sprawie, co pomimo stwierdzenia przez Sąd, że KNF zawieszając postępowanie, nie miałaby możliwości wcześniejszego zakończenia postępowania z uwagi na "ścisłe skorelowanie obydwu postępowań", mogło doprowadzić do uznania, że wskazana w pismach KNF przyczyna zwłoki w rozpatrzeniu sprawy nie została oceniona jako mająca znaczenie dla możliwości końcowego załatwienia sprawy i pozostająca w bezpośrednim i rzeczywistym związku z rozpoznaniem i rozstrzygnięciem sprawy, a w konsekwencji do uznania, że Komisja dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu wniosku A. o zatwierdzenie projektu umowy; 3. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niezawarcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku wyczerpującego i logicznego wywodu prawnego, uzasadniającego ustalenie, że przekazywane w trybie art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256; powoływanej dalej jako: k.p.a.) pisma Komisji do A. informujące ten Bank o wyznaczeniu nowego terminu sprawy z wyjaśnieniem przyczyny zwłoki w załatwieniu sprawy, tj. mającego znaczenie dla wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności istotnych w sprawie lub dla możliwości bądź sposobu jej końcowego załatwienia, a to w sytuacji gdy wskazana przyczyna była podstawową i utrzymującą się przeszkodą uniemożliwiającą zakończenie postępowania identyfikowaną przez Komisję i komunikowaną Bankowi jako stronie postępowania nie tylko w piśmie informującym o wyznaczeniu nowego terminu, ale również w piśmie KNF z dnia [...] marca 2019 r. stanowiącego odpowiedź na ponaglenie. Brak tego ustalenia skutkował, pomimo przekazania przez KNF do A. informacji o rzeczywistej, obiektywnej i niezależnej od KNF przyczynie niezałatwienia sprawy w terminie, uznaniem przez Sąd, że Komisja pozostawała w bezczynności; 4. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie przyczyn, dla których ewentualne uchybienie formalne, wynikające z niewydania przez KNF postanowienia o zawieszeniu postępowania, spowodowało pozostawanie przez Komisję w stanie bezczynności, w sytuacji gdy Bank był powiadamiany o obiektywnej i bezpośredniej i niezależnej od Komisji przyczynie braku możliwości rozpoznania i końcowego załatwienia sprawy, co powinno w sposób wystarczający uzasadnić nieistnienie stanu bezczynności w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy przez Komisję. Szczegółową argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej organ skarżący kasacyjnie przedstawił w jej uzasadnieniu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca spółka wniosła o oddalenie w całości skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga nie może być uwzględniona. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd I instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej mają charakter komplementarnym bowiem odnoszą się do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., a więc wad uzasadnienia zaskarżonego wyroku, niekiedy tylko w powiązaniu z innymi przepisami. Podkreślenia przy tym wymaga, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej została przedstawiona w taki sposób, że istota sporu prawnego rozpatrywanej sprawy, a także sposób sformułowania zarzutów oraz ich wzajemne powiązanie powodują konieczność łącznego ich rozpatrzenia. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż niezasadne są zarzuty naruszenia art. 141 § 4 i art. 133 § 1 p.p.s.a. "poprzez nieuwzględnienie konsekwencji możliwości dalszego uzupełniania materiału dowodowego o dalsze dowody i informacje z postępowania w sprawie zezwolenia na rozpoczęcie działalności przez A.". Odnosząc się do tych zarzutów należy zaznaczyć, że zgodnie z dyspozycją art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Taka sytuacja nie ma miejsca w okolicznościach sprawy. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wymagane od wyroku. Przedstawia bowiem stan sprawy, zarzuty podniesione w skardze, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Natomiast, czego nie bierze pod uwagę skarga kasacyjna, ta część uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego nie powinna łączyć się z oceną pod względem zgodności z prawem rozstrzygnięcia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 119/09; Lex nr 590810, dnia 23 lipca 2013 r., sygn. akt II GSK 412/12, Lex nr 1374780). Zatem, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest usprawiedliwioną podstawą dla czynienia zaskarżonemu wyrokowi zarzutu dokonania błędnych ustaleń faktycznych, czy też błędnego rozstrzygnięcia sprawy. Nie ma usprawiedliwionych podstaw także zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. Z omawianego przepisu wynika, że Sąd administracyjny orzeka więc na podstawie akt sprawy, rozpatrując ją na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy - rozumiany, jako oparcie rozstrzygnięcia na istotnych w sprawie faktach udokumentowanych w aktach sprawy - oznacza orzekanie na podstawie materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy i stanowiącego podstawę faktyczną wydania zaskarżonego aktu oraz zakaz wykraczania poza ten materiał. Konsekwencja powyższego, jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jest to, że naruszenie zasady określonej w art. 133 § 1 p.p.s.a., może stanowić, w ramach art. 174 pkt 2 p.p.s.a., usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli polega w szczególności na: 1) oddaleniu skargi, mimo niekompletnych akt sprawy, 2) pominięciu istotnej części tych akt, 3) przeprowadzeniu postępowania dowodowego z naruszeniem przesłanek wskazanych w art. 106 § 3 p.p.s.a. i 4) oparciu orzeczenia na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a. (por. np. wyrok NSA z dnia 26 maja 2010 r., sygn. akt I FSK 497/09). Naruszeniem art. 133 § 1 p.p.s.a. będzie więc takie przeprowadzenie kontroli legalności zaskarżonego aktu, które doprowadzi do przedstawienia przez sąd administracyjny I instancji stanu sprawy w sposób oderwany od materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy przy jednoczesnym niekwestionowaniu tych ustaleń (por. np. wyrok NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1645/09: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując więc - do naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. mogłoby dojść, gdyby Sąd pominął dokonane w sprawie ustalenia faktyczne, czy też dokonał własnych. Na takie naruszenia skarga kasacyjna jednak nie wskazuje. Sąd wydając zaskarżony wyrok oparł się na materiale zgromadzonym przez organ administracji , nie pominął żadnych dowodów i okoliczności sprawy, nie orzekał na podstawie dowodów nieistniejących. Jak trafnie jednak podkreśla się w orzecznictwie NSA, że zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego (por. wyroki NSA z dnia 14 września 2011 r., sygn. akt II GSK 858/10, LEX nr 1151731, z dnia 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1749/11 LEX nr 1145067, z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2374/11), co próbowano czynić w skardze kasacyjnej w niniejszej sprawie. W ocenie NSA nietrafny jest zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przedstawiony jako samodzielna podstawa kasacyjna. Poprzez kwestionowanie prawidłowości uzasadnienia wyroku, organ ponownie próbuje podważyć prawidłowość dokonanej w tym wyroku wykładni, co nie zasługuje na uwzględnienie. W tym kontekście należy wskazać, iż w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt II OSK 1485/11, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i - w razie kontroli instancyjnej - Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności bądź niezgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 1751/11, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sąd I instancji realizuje powyższe wymagania. Wynika z niego, jaki stan faktyczny został w tej sprawie przyjęty przez Sąd, dokonano też jego oceny, jak również zawarto rozważania dotyczące wykładni i zastosowania art. 35 § 3 k.p.a., art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 36 ust. 1 i 3 prawa bankowego oraz art. 16 ust. 3 u.f.b.s. To, że skarżący kasacyjnie organ nie zgadza się z dokonaną przez Sąd oceną prawną, nie oznacza, że został naruszony przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. i nie uprawnia do czynienia takiego zarzutu. Jak już bowiem zaznaczano za pomocą tego zarzutu nie można bowiem zwalczać zaaprobowanej przez Sąd podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, czy też stanowiska co do wykładni lub zastosowania prawa materialnego (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 27 lipca 2012 r., sygn. akt I FSK 1467/11 oraz z dnia 13 maja 2013 r., sygn. akt II FSK 358/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl), a taką próbę podejmuje strona skarżąca kasacyjnie, polemizując ze stwierdzeniami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Dodatkowo NSA w niniejszym składzie podziela stanowisko judykatury, iż Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wypełniając przesłanki wynikające z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku odnosić się osobno do każdego z zarzutów podniesionych w pismach procesowych sprawy i do każdego z argumentów na ich poparcie, może je oceniać całościowo. Najistotniejsze jest to aby z wywodów Sądu wynikało dlaczego w sprawie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze (por. wyrok NSA z 18 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK 702/15; wyrok NSA z 19 czerwca 2018 r., sygn. akt II GSK 2336/16; wyrok NSA z 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 2671/16; wyrok NSA z 4 października 2018 r., sygn. akt II GSK 2983/16 - publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei odpowiadając na pozostałe zarzuty skargi kasacyjne należy również uznać, iż nie są one zasadne. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ w istocie zaprzeczył swojej wcześniejszej argumentacji – bowiem z odpowiedzi na skargę (jak to trafnie uznał WSA) wynika, że organ pozostawał w bezczynności, gdyż, jego zdaniem, rozpatrzenie przedmiotowej sprawy było zależne od ostatecznego rozpoznania wniosku banku o udzielenie mu zezwolenia na rozpoczęcie działalności. Rację ma zatem Sąd I instancji, że wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, iż to sam KNF wskazał na zagadnienie wstępne jako przyczynę przedłużenia postępowania. Nie można zatem podzielić prezentowanego w skardze kasacyjnej wywodu, że "nie jest możliwe (...) stwierdzenie, że Komisja w sposób oczywisty zobligowana była zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z uzależnieniem rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy zatwierdzenia umowy projektu zrzeszenia od sprawy uprzedniego wydania rozstrzygnięcia w sprawie zezwolenia na rozpoczęcie działalności przez A. Należy podkreślić przy tym, że opisana tutaj sytuacja nie jest jednoznaczną sytuacją pozwalającą na uznanie jej za zagadnienie wstępne w czystej postaci". Odnosząc się do tej argumentacji należy zauważyć, iż uzasadnienie sądu w tym zakresie odnosiło się jednoznacznie do argumentacji przedstawionej przez organ w pismach procesowych. Z tego względu zarzuty skargi kasacyjnej w tym zakresie nie mają usprawiedliwionych podstaw. Skoro KNF jako przyczynę nie wydania decyzji w terminie wskazywał konieczność zakończenie innej sprawy administracyjnej, to nie są zasadne także zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na braki uzasadnienia zaskarżonego wyroku tj. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a w związku z art. 2 pkt 2 i art. 16 ustawy o funkcjonowaniu banków spółdzielczych i bankach zrzeszających (u.f.b.s.) oraz art. 2 i art. 36 ust. 3 ustawy Prawo bankowe poprzez nieprzeprowadzenie wywodu prawnego, który potwierdziłby możliwość wydania dla A. decyzji w postępowaniu z art. 16 ust. 3 ufbs, po zakończeniu postępowania w sprawie zezwolenia z art. 36 ust. 3 ustawy Prawo bankowe. Sąd takiej tezy w ogóle nie postawił. Odnosząc się natomiast do argumentów dotyczących naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak zawarcie przez WSA "w uzasadnieniu wyroku wyczerpującego i logicznego wywodu prawnego, uzasadniającego ustalenie, że przekazywane w trybie art. 36 Kpa pisma Komisji do A. informujące ten Bank o wyznaczeniu nowego terminu sprawy z wyjaśnieniem przyczyny zwłoki w załatwieniu sprawy" należy ponownie przypomnieć, że za jego pomocą tego zarzutu nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni. Art. 141 § 4 p.p.s.a. określa jedynie obligatoryjne elementy uzasadnienia, zaś ewentualne merytoryczne wady argumentacji, mającej uzasadniać przyjęte stanowisko sądu, czy też wady wskazań co do dalszego postępowania, nie są równoznaczne z ich brakiem, a tylko w tym ostatnim przypadku można mówić o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku sąd szczegółowo uzasadnił dlaczego przyjął, że wydane w sprawie zawiadomienia, o którym mowa w art. 36 k.p.a. nie były wystarczające dla uznania, iż organ nie pozostawał w bezczynności. WSA podkreślił, że "pomimo zastosowania przez organ regulacji przewidzianej w art. 36 k.p.a., niezałatwienie sprawy w terminie, w żaden sposób nie wynikało ani ze szczególnego stopnia jej skomplikowania, ani konieczności przeprowadzenia szeregu czynności dowodowych", natomiast "organ pozostawał w bezczynności, gdyż, jego zdaniem, rozpatrzenie przedmiotowej sprawy było zależne od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, czyli ostatecznego rozpoznania wniosku banku o udzielenie mu zezwolenia na rozpoczęcie działalności". W tym kontekście należy ponownie podkreślić, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może skutecznie zakwestionować przyjętej przez WSA metody wykładni art. 36 k.p.a. i przyjętej w tym orzeczeniu argumentacji. Na marginesie należy wskazać, że trafne jest stanowisko, iż sąd administracyjny nie ogranicza się tylko do samego ustalenia, czy w danej sprawie wydano zawiadomienie (czy zawiadomienia), o którym mowa w art. 36 k.p.a., ale powinien dokonać oceny zasadności wydania tego zawiadomienia w kontekście konkretnych okoliczności badanej sprawy. Prawidłowo zatem przyjął Sąd w niniejszej sprawie, że musi ustalić jakie przyczyny wskazano jako uzasadniające przedłużenie terminu załatwienia sprawy i ocenić zasadność czynności, które były podejmowane pomiędzy wydaniem takiego zawiadomienia, a wydaniem decyzji kończącej postępowanie (por. np. wyrok WSA w Poznaniu z 27 marca 2019 r., IV SAB/Po 66/19, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ma też wątpliwości, że wskazanie nowego terminu załatwienia sprawy powinno wskazywać rzeczywistą i uzasadnioną przyczynę zwłoki, gdyż załatwienie sprawy musi być oparte na w pełni racjonalnych przesłankach i podstawach gwarantujących efektywną (skuteczną) realizację obowiązku rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji we wskazanym nowym terminie. Tylko i wyłącznie takie zawiadomienie i wskazanie nowego terminu może być uznane za prawidłową realizację obowiązku wynikającego z art. 36 k.p.a. Stanowi ono bowiem rodzaj zobowiązania organu i gwarancję zachowania nowego, wyznaczonego terminu załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z 26 listopada 2015 r., II OSK 1117/15 oraz 28 stycznia 2015, II FSK 3276/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na zakończenie, odnosząc się do zawartego w skardze kasacyjnej wniosku dowodowego kasatora, Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za zasadne podkreślić, że sąd kasacyjny bada prawidłowość dokonanej przez sąd pierwszej instancji kontroli legalności działalności organu administracji (w zakresie zarzucanej mu bezczynności) przez pryzmat materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy. Sąd kasacyjny nie przeprowadza postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy. Może to jedynie uczynić, podobnie jak sąd pierwszej instancji, w granicach zakreślonych w art. 106 § 3 p.p.s.a., ale nawet wówczas celem tego postępowania nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy prawidłowo sąd pierwszej instancji przyjął, że organy ustaliły stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy prawidłowo zastosowały przepisy do poczynionych ustaleń. Tymczasem uzasadniając wspomniany wniosek autorka skargi kasacyjnej powołuje się na istnienie okoliczności faktycznych, które miałyby służyć ponownemu ustaleniu stanu faktycznego sprawy administracyjnej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnoszone okoliczności nie mieszczą się w granicach uzupełniającego postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz skarżącej spółki należny jest z tytułu złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną w przewidzianym do tego terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu skargi kasacyjnej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło