II GSK 2481/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-05-27

Skład orzekający: Joanna Sieńczyło-Chlabicz, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Wojciech Sawczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił wniosek asesora komorniczego o zgodę na kontynuowanie prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego w oparciu o przepisy dotyczące zakazu prowadzenia działalności gospodarczej (art. 33 u.k.s.), zamiast przepisów dotyczących ograniczeń w podejmowaniu dodatkowego zajęcia (art. 34 u.k.s.)?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzje organów obu instancji. Organy błędnie oceniły wniosek asesora komorniczego o zgodę na kontynuowanie prowadzenia gospodarstwa rolnego w oparciu o przepisy dotyczące zakazu prowadzenia działalności gospodarczej (art. 33 u.k.s.), zamiast przepisów dotyczących ograniczeń w podejmowaniu dodatkowego zajęcia (art. 34 u.k.s.). Wniosek powinien być rozpatrzony pod kątem tego, czy prowadzenie gospodarstwa rolnego będzie przeszkadzało w pełnieniu obowiązków asesora, osłabiało zaufanie do jego bezstronności lub przynosiło ujmę godności urzędu.
Stan faktyczny
Asesor komorniczy złożył wniosek o zgodę na kontynuowanie prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego i czerpania z niego dochodów. Prezes Sądu Rejonowego sprzeciwił się temu, uznając działalność rolniczą za działalność gospodarczą zakazaną dla asesora. Minister Sprawiedliwości utrzymał tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, uznając, że organy błędnie oceniły wniosek w oparciu o przepisy dotyczące działalności gospodarczej, zamiast przepisów dotyczących dodatkowego zajęcia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Ministra Sprawiedliwości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Ministra Sprawiedliwości. Zasądzono od Ministra Sprawiedliwości na rzecz Ł. K. kwotę 126 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz (spr.) Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk Protokolant asystent sędziego Łukasz Gaweł po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 437/21 w sprawie ze skargi Ł. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 listopada 2020 r. nr DWOiP-IV.6340.74.2020 w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru kontynuowania przez asesora komorniczego działalności polegającej na prowadzeniu indywidualnego gospodarstwa rolnego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz Ł. K. kwotę 126 (sto dwadzieścia sześć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 lipca 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 437/21, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Ł.K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 listopada 2020 r. nr DWOiP-IV.6340.74.2020 w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru kontynuowania przez asesora komorniczego działalności polegającej na prowadzeniu indywidualnego gospodarstwa rolnego: uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w P. (pkt 1), zasądził na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2). Z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia przyjął on następujące ustalenia. I Pismem z dnia 3 stycznia 2020 r. asesor komorniczy Ł.K. (dalej: skarżący, strona) - na podstawie art. 34 ust. 2 w zw. z art. 34 ust. 6 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 771 ze zm.; dalej: u.k.s.) - zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w P. (dalej: Prezes) o wyrażenie zgody na kontynuowanie działalności rolniczej oraz czerpania z niej dochodu. Decyzją z dnia 14 stycznia 2020 Prezes - działając na podstawie art. 34 ust. 4 i 6 i art. 33 ust. 2 i 5 u.k.s. - sprzeciwił się zamiarowi kontynuowania przez skarżącego działalności polegającej na prowadzeniu indywidualnego gospodarstwa rolnego. Prezes uznał, że prowadzenie wnioskowanej działalności przez komornika, a także przez asesora komorniczego, jest z mocy prawa niedopuszczalne. Jak wyjaśnił, przepisy u.k.s. nie zawierają legalnej definicji działalności gospodarczej, a więc miarodajnej definicji poszukiwać należy w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1292 ze zm.; dalej: Prawo przedsiębiorców). W ocenie Prezesa działalność rolnicza spełnia wszystkie ustawowe kryteria prowadzenia działalności gospodarczej wymienione w art. 3 Prawo przedsiębiorców. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie do Ministra Sprawiedliwości (dalej: Minister, organ odwoławczy). Pismem z dnia 26 maja 2020 r. Minister wezwał skarżącego do wykazania: powierzchni prowadzonego gospodarstwa rolnego z podziałem na grunty orne, lasy, torfowiska czy nieużytki; jakiego rodzaju płody rolne są uprawiane w gospodarstwie i na jakim areale; osiąganego z prowadzonego gospodarstwa rolnego dochodu, oraz podania czy z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego korzysta z programów współfinansowanych z unijnych funduszy. Odpowiadając na to wezwanie skarżący wyjaśnił, że jest właścicielem gruntów rolnych o pow. 12,6968 ha i lasów o powierzchni 1,4925 ha. Ponadto jest posiadaczem zależnym gruntów rolnych o łącznej pow. 10,61 ha. Wskazał, że grunty rolne dzielą się na grunty orne o pow. ok. 16,83 ha, łąki i pastwiska ok. 2,59 ha, pozostałe tereny z kolei stanowią nieużytki, grunty pod rowami lub tereny nienadające się do produkcji rolnej. Na gruntach ornych w 2020 r. uprawiane były zboża oraz łubin słodki i chrzan pospolity. Z gospodarstwa rolnego w 2019 r. skarżący otrzymał dopłaty bezpośrednie w kwocie 22.051,31 zł, jak również pomoc ONW - w kwocie ok. 3.400 zł, jak również wsparcie z tytułu suszy w wysokości ok. 2.500 zł. Za płody rolne w zeszłym roku otrzymał 15.211,39 zł. Decyzją z dnia 16 listopada 2020 r. Minister - działając na podstawie art. 34 ust. 5 w zw. z ust. 6 i art. 33 ust. 2 w zw. z ust. 5 u.k.s. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazując na treść art. 33 ust. 2 i 5, art. 34 u.k.s. oraz art. 3 Prawo przedsiębiorców stwierdził, że prowadzona przez skarżącego działalność rolnicza jest de facto prowadzeniem działalności gospodarczej bowiem ma charakter zarobkowy. Według Ministra nie ma znaczenia czy prowadzona działalność gospodarcza przynosi jakikolwiek zysk, bowiem nieosiąganie zysku nie pozbawia danej działalności charakteru działalności gospodarczej. Prowadzona przez skarżącego działalność jest także działalnością zorganizowaną, ponieważ działa w oparciu o określoną strukturę organizacyjną, w szczególności przez pewien zasób środków (w tym przypadku m.in. przez np. maszyny rolnicze potrzebne do wykonywania prac polowych) oraz charakteryzuje się ciągłością. Zdaniem organu odwoławczego wykonywanie prac polowych wiąże się z powtarzalnością i regularnością wykonywanych czynności (np. zasiew, zbiór plonów czy przygotowanie pól do uprawy). Bez znaczenia jest wysuwany argument, że prace wykonywane przez skarżącego mają charakter sezonowy, gdyż wiążą się one zawsze z pewną ciągłością, regularnością i powtarzalnością. Niewątpliwie też skarżący prowadzi gospodarstwo rolne we własnym imieniu, gdyż zarządza nim i podejmowane w ramach prowadzonego gospodarstwa czynności wykonuje na własny rachunek, czego sam nie kwestionuje. Odnosząc się do zarzutów dotyczących oświadczeń majątkowych innych komorników, sędziów czy też prokuratorów Minister stwierdził, że w żaden sposób nie wynika z tych oświadczeń, że osoby te prowadzą działalność gospodarczą rozumieniu art. 3 Prawo przedsiębiorców, a mianowicie prowadzą gospodarstwa rolne, a jedynie, że posiadają tytuł prawny (własność, współwłasność, użytkowanie wieczyste itp.) do gospodarstwa rolnego i że z tego tytułu w danym roku uzyskali dochód wskazany w oświadczeniu. Ponadto z podanych oświadczeń nie wynika, że osoby je składające prowadzą działalność rolniczą osobiście i we własnym imieniu. Minister nie podzielił zarzutu skarżącego, że decyzja Prezesa narusza art. 32 Konstytucji. Minister uznał, że wbrew twierdzeniom skarżącego, decyzja Prezesa nie zobowiązuje go do wyzbycia się gospodarstwa rolnego, które w jego rodzinie znajduje się od pokoleń, a jedynie zakazuje jemu jako asesorowi komorniczemu prowadzenia go we własnym imieniu w sposób zorganizowany i ciągły, i w tym kontekście, czerpania z tego tytułu dochodów (art. 3 Prawo przedsiębiorców). Jednocześnie Minister podkreślił, że w przypadku powołania skarżącego na stanowisko komornika sądowego i tym samym uzyskania statusu funkcjonariusza publicznego, nie będzie przeszkód, aby wymieniony mógł powrócić do prowadzenia gospodarstwa rolnego w takim zakresie, w jakim prowadził je do chwili obecnej. Nie zgadzając się z powyższymi rozstrzygnięciami skarżący wniósł skargę do WSA w Warszawie, w której domagał się uchylenia decyzji organów obu instancji. WSA w Warszawie uwzględnił skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) - uchylił obie decyzje organów. WSA przytaczając treść art. 33 i art. 34 u.k.s. stwierdził, że przepisy te dotyczą różnych sytuacji prawnych. Norma wynikająca z art. 33 u.k.s. co do zasady dotyczy zakazu wykonywania przez komornika/asesora działalności gospodarczej. Natomiast w art. 34 u.k.s. wprowadzono przepisy dotyczące ograniczenia możliwości podejmowania dodatkowego zatrudnienia przez komornika/asesora. Następnie WSA przypomniał, że skarżący w swoim wniosku z dnia 3 stycznia 2020 r. zwrócił się do Prezesa o wyrażenie zgody na kontynuowanie działalności rolniczej oraz czerpania z niej dochodu. Jak sam skarżący wskazuje jego wniosek został oparty o art. 34 u.k.s. Tymczasem organy poddały analizie fakt prowadzenia przez skarżącego gospodarstwa rolnego w oparciu o art. 33 ust. 2 u.k.s. traktując ten fakt jako prowadzenie zakazanej działalności gospodarczej. Ponadto w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji Sąd I instancji nie dostrzegł rozważań w zakresie analizy przesłanek dotyczących: "(...) innego zajęcia ani sposobu zarobkowania, które przeszkadzałoby w pełnieniu obowiązków komornika, mogło osłabiać zaufanie do jego bezstronności lub przynieść ujmę godności urzędu komornika", o czym mowa w art. 34 ust. 2 u.k.s. WSA podkreślił, że podejmowanie "innego zajęcia lub sposobu zarobkowego", o jakim stanowi art. 34 ust. 2 u.k.s. dotyczy wszelkich czynności niestanowiących nawiązania stosunku pracy, o którym mowa w art. 34 ust. 1 u.k.s. Zdaniem WSA zarówno Prezes, jak i Minister wydając zaskarżone decyzje błędnie uznali, że w sprawie zachodzi konieczność oceny czy fakt prowadzenia od wielu lat przez skarżącego gospodarstwa rolnego stanowi de facto działalność gospodarczą w rozumieniu art. 33 u.k.s. w związku z art. art. 3 Prawo przedsiębiorców, całkowicie pomijając, że złożony wniosek dotyczył kwestii związanych z oceną czy fakt posiadania przez skarżącego jako asesora komorniczego gospodarstwa rolnego będzie przeszkadzał w pełnieniu obowiązków asesora komorniczego oraz będzie osłabiać zaufanie do jego bezstronności lub przynosić ujmę godności sprawowanej funkcji asesora komornika w rozumieniu art. 34 ust. 2 u.k.s. WSA podkreślił, że prowadzenie działalności gospodarczej jest zakazana z mocy prawa dla asesora/komornika, zatem wniosek o wyrażenie zgody na taką działalność co do zasady należałoby uznać za bezprzedmiotowy. Regulacje zawarte w art. 33 u.k.s. nie przewidują bowiem w ogóle procedury składania takiego wniosku w przeciwieństwie do art. 34 u.k.s. Ponadto według WSA, ponownej analizy prawnej wymaga stanowisko Ministra, że co prawda zakazuje się skarżącemu jako asesorowi komorniczemu prowadzenia gospodarstwa rolnego we własnym imieniu w sposób zorganizowany i ciągły, i w tym kontekście, czerpania z tego tytułu dochodów (art. 3 Prawo przedsiębiorców). Ale z drugiej strony Minister podkreśla, że w przypadku powołania skarżącego na stanowisko komornika sądowego i tym samym uzyskania statusu funkcjonariusza publicznego, nie będzie przeszkód, aby wymieniony mógł powrócić do prowadzenia gospodarstwa rolnego w takim zakresie, w jakim prowadził je do chwili obecnej. W ocenie Sądu I instancji taka interpretacja dopuszczająca zróżnicowanie sytuacji prawnej osoby komornika i asesora komorniczego nie jest trafna w świetle brzmienia przepisów art. 33 i 34 u.k.s. W konsekwencji WSA stwierdził, że organy dopuściły się - mogącego mieć wpływ na wynik sprawy art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 poz. 256 ze zm.; dalej: k.p.a.), art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. Organy nie ustaliły bowiem w sposób jednoznaczny, czy prowadzenie gospodarstwa rolnego przez skarżącego będzie stało w kolizji z wykonywaniem obowiązków asesora, w sytuacji określonej normą wynikającą z art. 34 ust. 2 u.k.s. W konsekwencji WSA uznał, że w sprawie doszło również do naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 34 ust. 2 i 6 u.k.s. Ponownie rozpatrując sprawę w oparciu o przesłanki z art. 34 ust. 2 i 6 u.k.s. organy dokonają oceny czy prowadzenie przez skarżącego jako asesora komorniczego indywidualnego gospodarstwa rolnego sprzeciwia się pełnieniu obowiązków służbowych, podważa zaufanie do jego bezstronności albo przynosi ujmę godności urzędu. II Minister w skardze kasacyjnej zaskarżył powyższy wyrok w całości domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: I. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1) art. 33 ust. 2 u.k.s. w zw. z art. 33 ust. 5 u.k.s. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że prowadzenie przez skarżącego gospodarstwa rolnego i czerpanie z niego dochodów nie stanowi prowadzenia działalności gospodarczej; 2) art. 34 ust. 2 i 6 u.k.s. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że prowadzenie przez skarżącego gospodarstwa rolnego, czerpanie z niego dochodów stanowi inne zajęcie i sposób zarobkowania aniżeli określony w art. 33 ust. 2 u.k.s. II. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu rozstrzygnięcia bez odniesienia się i ewentualnego wykazania błędów w argumentacji strony skarżącej kasacyjnie, która kontrargumentację sformułowała już w zaskarżonej decyzji; 2) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 87 § 1, art. 80 oraz art. 8 k.p.a., poprzez uznanie przez Sąd, że organy, w tym Minister, wydając zaskarżoną decyzję dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. - polegającego na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz na dokonaniu dowolnej oceny dowodów, bez wyraźnego wskazania przyczyn nieuwzględnienia twierdzeń i zarzutów strony skarżącej, podczas gdy organy obu instancji przeprowadziły w wyczerpującym zakresie postępowanie administracyjne, zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego, wyjaśniając istotę sprawy i wydając decyzję. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie, a także o przesłuchanie skarżącego oraz zasądzenie kosztów związanych z toczącym się postępowaniem skargowym. Pismem procesowym z dnia 22 kwietnia 2025 r. skarżący wniósł o dopuszczenie dowodów z dokumentów załączonych do pisma. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw. W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Sąd drugiej instancji. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w sprawie nie występują. W pierwszej kolejności oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego objęty został zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., jego zasadność bowiem wykluczałaby możliwość merytorycznego odniesienia się do pozostałych, objętych zarzutami skargi kasacyjnej nieprawidłowości. Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 141 § 4 p.p.s.a. określił niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sadu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39). W rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z żadnym z tych przypadków. Wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku autora skargi kasacyjnej, Sąd I instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną, w szczególności zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne wymienione w powyższym przepisie prawa i pozwala jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera też stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do pozostałych zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego, wskazanych w pkt 2 ppkt 2 petitum skargi kasacyjnej oraz zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, sformułowanych w pkt 1 ppkty 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej należy stwierdzić, że z uwagi na to, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego ściśle wiążą się z zarzutami naruszenia przepisów prawa procesowego, zasadne i celowe jest łączne odniesienie się do tych zarzutów. Przedmiotem kontroli kasacyjnej jest wyrok WSA w Warszawie uchylający zaskarżoną decyzję Ministra Sprawiedliwości oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w P. z dnia 14 stycznia 2020 r, w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru kontynuowania przez skarżącego jako asesora komorniczego działalności polegającej na prowadzeniu indywidualnego gospodarstwa rolnego. Istota sporu sprowadza się do oceny, czy Sąd I instancji prawidłowo orzekł - uchylając zaskarżoną decyzję Ministra Sprawiedliwości oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w P. w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru kontynuowania przez asesora komorniczego działalności polegającej na prowadzeniu indywidualnego gospodarstwa rolnego - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i stwierdzając, że doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a., a także do naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 34 ust. 2 i 6 u.k.s. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko Sądu I instancji, który uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Sprawiedliwości oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w P. Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że wydając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję w rozpoznawanej sprawie organy dopuściły się mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie istoty sprawy, tj. wniosku skarżącego z dnia 3 stycznia 2020 r., w którym zwrócił się on o wyrażenie zgody na kontynuowanie przez niego jako asesora komorniczego działalności rolniczej oraz czerpanie z niej dochodu na podstawie art. 34 ust. 2 w zw. z art. 34 ust. 6 u.k.s. Doszło również do naruszenia prawa materialnego, tj. art. art. 34 ust. 2 w zw. z art. 34 ust. 6 u.k.s. wskutek niedokonania przez organy oceny, czy prowadzenie gospodarstwa rolnego przez skarżącego będzie stało w kolizji z wykonywaniem przez niego obowiązków asesora, w sytuacji określonej normą wynikającą z art. 34 ust. 2 u.k.s. Stosownie bowiem do art. 34 ust. 2 u.k.s. komornik nie może podejmować innego zajęcia ani sposobu zarobkowania, które przeszkadzałyby mu w pełnieniu obowiązków komornika, mogło osłabiać zaufanie do jego bezstronności lub przynieść ujmę godności urzędu komornika. Przepisy o podejmowaniu dodatkowego zatrudnienia, zajęć lub zarobkowania stosuje się również do asesorów. O zamiarze podjęcia lub kontynuowania innego zajęcia lub sposobu zarobkowania komornik zawiadamia prezesa właściwego sądu rejonowego (art. 34 ust. 3 u.k.s.). W rozpoznawanej sprawie zarówno Prezes, jak i Minister – zamiast rozpatrzenia przedmiotowego wniosku skarżącego, złożonego na podstawie art. 34 ust. 2 w zw. z art. 34 ust. 6 u.k.s. – dokonali oceny, czy fakt prowadzenia od wielu lat przez skarżącego jako asesora komorniczego gospodarstwa rolnego stanowi działalność gospodarczą - na podstawie art. 33 ust. 2 w zw. z art. 33 ust. 5 u.k.s. W ten sposób organy całkowicie pominęły, że złożony przez skarżącego wniosek dotyczył kwestii związanych z oceną czy fakt posiadania przez skarżącego jako asesora komorniczego gospodarstwa rolnego będzie przeszkadzał w pełnieniu obowiązków asesora komorniczego oraz będzie osłabiać zaufanie do jego bezstronności lub przynosić ujmę godności sprawowanej funkcji asesora komornika w rozumieniu art. 34 ust. 2 u.k.s. W tym miejscu zaznaczyć należy, że w doktrynie przyjmuje się, że ewentualne złożenie sprzeciwu wobec kontynuacji dodatkowego zatrudnienia, zajęć lub zarobkowania powinno mieć miejsce tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach, konieczność zakończenia takiego zatrudnienia, zajęcia lub zarobkowania naraża bowiem na szkodę komornika, a także może narazić na szkodę jego dotychczasowego pracodawcę, współpracowników lub kontrahentów, na rzecz których takie czynności były podejmowane (M. Świtkowski, Komentarz do art. 34 [w:] B. Falkowski, A. Grajewski, J. Prasałek, M. Rączkowski, M. Simbierowicz, T. Skoczylas, M. Świtkowski, Komentarz do ustawy o komornikach sądowych [w:] Ustawa o komornikach sądowych. Ustawa o kosztach komorniczych. Komentarz, wyd. IV, LEX/el. 2025, pkt 4). Sąd I instancji słusznie zauważył, że cytowane wyżej przepisy dotyczą różnych sytuacji prawnych. Mianowicie norma wynikająca z art. 33 u.k.s. co do zasady dotyczy zakazu wykonywania przez komornika/asesora działalności gospodarczej. Natomiast w art. 34 u.k.s. wprowadzono przepisy dotyczące ograniczenia możliwości podejmowania dodatkowego zatrudnienia przez komornika/asesora. Ponadto z art. 33 u.k.s. wynika, że prowadzenie działalności gospodarczej jest zakazane z mocy prawa dla asesora/komornika, a zatem wniosek o wyrażenie zgody na taką działalność co do zasady należałoby uznać za bezprzedmiotowy. Regulacje zawarte w art. 33 u.k.s. nie przewidują bowiem w ogóle procedury składania takiego wniosku - w przeciwieństwie do art. 34 u.k.s. Już tylko na marginesie podnieść należy, że Minister dokonał nieprawidłowej wykładni przepisów art. 33 u.k.s. błędnie uznając, że "w przypadku powołania skarżącego na stanowisko komornika sądowego i tym samym uzyskania statusu funkcjonariusza publicznego, nie będzie przeszkód, aby wymieniony mógł powrócić do prowadzenia gospodarstwa rolnego w takim zakresie, w jakim prowadził je do chwili obecnej" (s. 11 zaskarżonej decyzji Ministra). Jak wynika bowiem z wykładni literalnej art. 33 ust. 2 w zw. z ust. 6 u.k.s., ani asesor komorniczy ani komornik nie mogą prowadzić działalności gospodarczej. W konsekwencji za nieusprawiedliwione należało uznać zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego, wskazane w pkt 2 ppkt 2 petitum skargi kasacyjnej oraz zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, sformułowane w pkt 1 ppkty 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej. Z tych wszystkich przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej i orzekł jak w sentencji wyroku na mocy art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 w zw. z art. 205 § 1 i § 3 p.p.s.a. Zasądzona na rzecz Ł. K. od skarżącego kasacyjnie organu kwota 126 zł obejmuje - wedle przedstawionych przez skarżącego biletów kolejowych - zwrot kosztów dojazdu do siedziby Sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło