II GSK 319/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała (spr.) Sędzia NSA Czesława Socha Sędzia NSA Józef Waksmundzki Protokolant Patrycja Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. G. G. W. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 sierpnia 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 1794/09 w sprawie ze skargi S. G. G. W. w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu na wynalazek oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 12 sierpnia 2010 r. oddalił skargę S. G. G. W. w W. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie unieważnienia patentu. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujący stan faktyczny: Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] sierpnia 1997 r. udzielił na rzecz S. G. G. W. w W. i S. J. patentu nr [...] na wynalazek pt. "Koncentrat węglowodanowo-witaminowo-mineralny" zgłoszony dnia [...] kwietnia 1994 r. Ochrona została udzielona na rozwiązanie opisane w 6 zastrzeżeniach patentowych: 1. Koncentrat węglowodanowo-witaminowo-mineralny zawierający węglowodany, witaminy oraz składniki mineralne - znamienny tym, że zawiera: koncentrat soków owocowych w proszku w ilości od 1 do 20% wagowych, węglowodany w ilości od 45 do 98% wagowych, substancje smakowo-zapachowe w ilości od 1 do 7% wagowych oraz kompleks witamin, a także makro i mikroelementy w ilości od 0,5 do 3,6% wagowych. 2. Koncentrat według zastrz. 1 znamienny tym, że zawiera witaminy z grupy B w ilości od 5 do 500 mg/100g i makroelementy w ilości od 200 do 2000 mg/100g oraz mikroelementy w ilości od 10 do 380 mg/100g koncentratu, a także witaminę C w ilości od 10 do 150 mg/100g i/lub witaminę E w ilości od 5 do 30 mg/100g koncentratu. 3. Koncentrat według zastrz. 1 znamienny tym, że zawiera następujące witaminy z grupy B: B1, B2, B6, B12, PP, kwas pantotenowy, kwas foliowy. 4. Koncentrat według zastrz. 1 znamienny tym, że zawiera następujące makro i mikroelementy: wapń, fosfor, magnez, żelazo, mangan, potas, sód, jod, miedź, molibden, selen, chrom oraz bor. 5. Koncentrat według zastrz. 1 znamienny tym, że zawiera do 8% wagowych kwasów tłuszczowych o długości łańcucha C8 - C12. 6. Koncentrat według zastrz. 1. znamienny tym, że zawiera białka mleka i jaj w ilości do 35% wagowych. Według opisu patentowego, przedmiotem wynalazku jest koncentrat węglowodanowo-witaminowo-mineralny w postaci proszku, zawierający optymalny zestaw mono-, oligo- i polisacharydów stopniowo trawionych i wchłanianych, dostarczających systematycznie energii w czasie długotrwałego wysiłku fizycznego oraz odbudowujących zapasy glikogenu w organizmie, zawierający jednocześnie zestaw witamin i składników mineralnych w ilości zapewniającej prawidłowy przebieg procesów metabolicznych przy zwiększonym wysiłku fizycznym. Produkt przeznaczony jest głównie dla sportowców i innych osób obciążonych dużym wysiłkiem fizycznym oraz rekonwalescentów, jako dieta uzupełniająca energię oraz ew. białko. Decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2009 r., wydaną po rozpoznaniu wniosku B. Cz. i P. Cz. s.c. "K. V." z W. (obecnie "K. V." Sp. z o.o. z W.; dalej: wnioskodawca), powyższy patent unieważniono oraz przyznano wnioskodawcy od uprawnionych solidarnie kwotę 1600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W ocenie wnioskodawcy, patent został udzielony uprawnionym z naruszeniem art. 10 ustawy o wynalazczości, bowiem rozwiązanie chronione tym patentem wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki. Wnioskodawcy przedstawili następujące dowody świadczące o oczywistości rozwiązania objętego patentem o Nr [...], a to: - z ulotki preparatu M. L. A. (dowód D1) znanego jako preparat odżywczy węglowodanowo-witaminowo-mineralny w proszku, (atest z 1992 r.), przeznaczony dla sportowców. W skład preparatu wchodzą węglowodany, organiczne kwasy owocowe, składniki mineralne i witaminy. Węglowodany są zawarte w preparacie w ilości około 70% wagowych, kwasy owocowe w ilości około 20% wagowych. Zawartość węglowodanów i kwasów owocowych mieści się w zakresie wskazanym w zaostrz. 1. Preparat zawiera sód, potas, wapń, magnez, fosfor, chlorki, oraz witaminy B1, B2, B6, B12, C, E, kwas foliowy, amid kwasu nikotynowego, pantotenian wapnia; - z ulotki preparatu C. E. A. (dowód D2) znanego jako preparat odżywczy w proszku zawierający mieszaninę węglowodanów w ilości 95%, który może być stosowany łącznie z sokiem owocowym. Taki preparat może być dodawany do preparatu znanego z (D1) w celu podwyższenia udziału węglowodanów; - z zezwolenia na wprowadzenie do obrotu wydanego przez Głównego Inspektora Sanitarnego (dowód D3) znanego jako preparat odżywczy w proszku zawierający: węglowodany, odtłuszczone kakao, witaminy, makroelementy, środki smakowo-zapachowe; - z publikacji Ś. Ziemiańskiego "Fizjologiczne podstawy żywienia sportowców" (dowód D4) znanej jako podawanie sportowcom preparatów odżywczych zawierających kompleks witamin B1, B2, B6, B12, B15, C, PP oraz makro- i mikroelementów (str. 141). - z publikacji Ireny Celejowej "Odżywianie sportowców" (dowód D5) znanej jako preparaty węglowodanowo-witaminowo-mineralne dla sportowców. Na str. 58 tej publikacji podana jest informacja o preparatach węglowodanowo-witaminowych z dodatkiem związków mineralnych. Na str. 59 podana jest informacja o suchych napojach produkowanych w proszku, z których sporządza się napój po dodaniu wody. Na str. 56 podana jest informacja, że w skład mieszanek odżywczych wchodzi z reguły glukoza (która jest węglowodanem), kwas cytrynowy, kwas jabłkowy, witaminy A, E, B1, B2, B6, PP, B12, B15, składniki mineralne (sód, potas). Publikacja ta zawiera więc informacje, że preparaty takie zawierają mieszaninę witamin i mają formę proszku. Sportowcom podaje się koncentraty produktów naturalnych, m.in. w formie sproszkowanej, a walorem tych koncentratów jest zachowanie w produkcie wszystkich niezbędnych składników pokarmowych i wzajemnych między nimi stosunków. Jako przykład jest wskazany koncentrat owocu róży; - z polskiej normy PN-93 A-79032 (dowód D6) znane jest, że napoje bezalkoholowe mogą zawierać dodatek soków owocowych liofilizowanych (czyli wysuszonych za pomocą sublimacji); - znawca w danej dziedzinie wie również, że wysuszone owoce zawierają kwasy owocowe, witaminy i sole mineralne. Kwasy zawarte w owocach nazywane są kwasami owocowymi właśnie ze względu na ich występowanie w owocach. Potwierdzenie tej wiedzy znajduje się w: Encyklopedia Techniki. Przemysł spożywczy, WNT, 1978, str. 270 i 520 (dowód D7); B. Bobrański, Chemia organiczna, PWN. 1964, (dowód D8); Leksykon warzyw i owoców działających leczniczo, strony internetowe, D9); - w opisie patentowym spornego patentu część dotycząca stanu techniki zawiera informacje, podane przez uprawnionego, iż przed datą zgłoszenia znane były preparaty węglowodanowo-witaminowo-mineralne zawierające mieszaninę węglowodanów, mieszaninę witamin i składniki mineralne. Jako składniki mineralne wymieniono makroelementy (fosfor, wapń, magnez, potas) oraz mikroelementy (jod, żelazo, cynk, miedź). Uprawniony wskazał, jakie preparaty handlowe obecne na rynku w dacie zgłoszenia charakteryzowały się takim składem jakościowym, więc były to preparaty znane z jawnego stosowania. Uprawniony podał, że udział węglowodanów w jednym ze wskazanych preparatów wynosił od 10 do 25%. Z przytoczonych przez wnioskodawcę publikacji znane są zatem następujące informacje: 1) stosowanie w napojach i odżywkach składników takich jak: węglowodany, kwasy owocowe, koncentraty owoców w proszku, witaminy, makroelementy, mikroelementy, substancje smakowo-zapachowe; 2) stosowanie środków odżywczych w postaci koncentratów w proszku; 3) stosowanie węglowodanów w ilości zgodnej z ilością podaną w zastrzeżeniu niezależnym 1; 4) stosowanie kwasów owocowych i koncentratów soków owocowych w ilości zgodnej z zastrzeżeniem niezależnym 1. Urząd Patentowy RP stwierdził, że koncentrat soków owocowych w proszku zawiera kwasy owocowe oraz inne składniki, takie jak białka i tłuszcze, które to składniki są zawarte w spornym koncentracie wg wynalazku (patrz zastrzeżenia zależne 5 i 6). Są to informacje z wiedzy ogólnej, wyszukane przez uprawnionego w internecie i Urząd Patentowy ich nie neguje. Po analizie dowodów przedstawionych przez wnioskodawcę UP uznał, że opatentowany wynalazek nie spełnia warunku nieoczywistości, ponieważ został udzielony na rzeczy oczywiste i znane specjalistom posiadającym podstawową wiedzę o otrzymywaniu odżywek i mechanizmie zmniejszania własnych zasobów energetycznych człowieka w czasie intensywnego wysiłku fizycznego lub umysłowego. W literaturze patentowej wymienia się szereg poszczególnych skutków (tzw. przesłanki pozytywne), których wystąpienie ma przemawiać za spełnieniem przez zgłoszone rozwiązanie warunku nieoczywistości, jak: 1) element zaskoczenia dla znawcy; 2) rozwiązanie problemu bezskutecznie dotąd podejmowanego przez znawców przedmiotu; 3) zaspokojenie nowej potrzeby społecznej; 4) uzyskanie wyraźnego efektu ekonomicznego; 5) zastosowanie środka wbrew istniejącym dotychczas uprzedzeniom (przesądom) technicznym; 6) osiągnięcie szczególnego efektu. W przedmiotowej sprawie brak jest elementu zaskoczenia dla znawcy, brak rozwiązania problemu, zaspokojenia potrzeby społecznej, zastosowania innego środka wbrew istniejącym uprzedzeniom technicznym, osiągnięcie szczególnego efektu, ponieważ jak jasno wynika ze stanu techniki istniały odżywki o podobnym składzie jakościowym dla sportowców i innych osób obciążonych dużym wysiłkiem fizycznym. Wynalazek opatentowany o Nr [...] stanowiący proste połączenie znanych cech technicznych mógłby spełniać warunek nieoczywistości, gdyby wystąpił efekt synergii, tzn. techniczny efekt znanych cech byłby większy od efektu, jaki powinna przynieść suma tych cech. Uprawniony z patentu nie wskazał w opisie wynalazku na efekt inny niż ten, który osiąga się za pomocą preparatów ze stanu techniki. W tej sytuacji nie ma efektu synergicznego, ponieważ kombinacja znanych składników spowodowała uzyskanie znanego i identycznego jak w stanie techniki efektu. Zdaniem Urzędu Patentowego, jeżeli takiego efektu nie było, zgłoszony pomysł nie jest wynalazkiem, lecz stanowi spodziewany rezultat połączenia znanych cech. Reasumując, patent o Nr [...] dotyczący koncentratu węglowodanowo-witaminowo-mineralnego w zastrzeżeniach 1-6 zastrzega cechy oczywiste dla znawcy posiadającego podstawową wiedzę o mechanizmie zmniejszania własnych zasobów energetycznych człowieka w czasie intensywnego wysiłku fizycznego lub umysłowego oraz odżywkach znanych ze stanu techniki i dlatego powinien być unieważniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę stwierdził, że Urząd Patentowy wydając zaskarżoną decyzję odwołał się zarówno do ulotek kilku porównywalnych preparatów odżywczych węglowodanowo-witaminowo-mineralnych w proszku, funkcjonujących na rynku (preparatu M. L. A., preparatu C. E. A., a także preparatu odżywczego objętego zezwoleniem na wprowadzenie do obrotu wydanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego), a także do kilku publikacji o podstawowym charakterze, zarówno podręcznikowym, jak i encyklopedycznym – w dziedzinie objętej przedmiotowym patentem. Na podstawie tych materiałów niewadliwie ustalił, że: - w okresie przed zgłoszeniem spornego wynalazku na rynku funkcjonowały preparaty odżywcze węglowodanowo-witaminowo-mineralne w proszku (m.in. preparat M. L. A., dowód D1, posiadający atest z 1992 r.), przeznaczone dla sportowców. W skład powołanego preparatu wchodzą węglowodany, organiczne kwasy owocowe, składniki mineralne i witaminy. Węglowodany są zawarte w preparacie w ilości około 70% wagowych, kwasy owocowe w ilości około 20% wagowych. Zawartość węglowodanów i kwasów owocowych mieści się w zakresie wskazanym w zastrz. 1. Preparat zawiera sód, potas, wapń, magnez, fosfor, chlorki, oraz witaminy B1, B2, B6, B12, C, E, kwas foliowy, amid kwasu nikotynowego, pantotenian wapnia. Według Sądu, fakt ten ma znaczenie nie tylko dla oceny nowości zgłoszonego preparatu, lecz również – ze względu na podobieństwo składu – dla oceny jego oczywistości; - cały skład jakościowy preparatu według wynalazku był znany ze stanu techniki: węglowodany, koncentrat soku owocowego w proszku, witaminy, mikroelementy, makroelementy, substancje smakowo-zapachowe. Konkretnie węglowodany wg wynalazku w preparacie zawierają się w zakresie od 45 do 98% wagowych wg zastrzeżenia 1, podobnie jak w D1, D2 w zakresie podanym przez uprawnionego jedynie w odniesieniu do 1 litra wody. Obydwa preparaty można stosować łącznie, dodając dodatkową porcję węglowodanów złożonych. D1 zawiera organiczne kwasy owocowe, które zawarte są również w koncentracie soków owocowych w proszku ze spornego patentu. Obydwa preparaty D1 i D2 nie zawierają zwykłego cukru (sacharozy, która jest węglowodanem), podobnie jak patencie Nr [...], chociaż zastrzeżenie 1 obejmuje dowolny węglowodan, a więc również i sacharozę. Ponadto preparaty z D1 i D2 zawierają witaminy, makro i mikroelementy w ilościach zawierających się w spornym patencie. Jednocześnie sam uprawniony w opisie spornego patentu wskazuje preparaty witaminowo-mineralne K. Z. F. zawierających glukozę, maltodekstryny, sacharozę (węglowodany) z dodatkiem witamin takich jak: witamina C, witaminy z grupy B, E i składniki mineralne: Mg, P, Cu, K, Ca, Fe. Inny preparat P. oraz N. zawierają cukier gronowy, maltodekstryny z dodatkiem białka, witamin i składników mineralnych; - uprawniony z patentu nie wskazał w opisie wynalazku na efekt inny niż te, który osiąga się za pomocą preparatów ze stanu techniki, a więc nie potwierdził wystąpienia efektu synergicznego; kombinacja znanych składników spowodowała uzyskanie znanego i identycznego jak w stanie techniki efektu, co potwierdza ocenę Urzędu Patentowego, że zgłoszony pomysł nie jest wynalazkiem, lecz stanowi spodziewany rezultat połączenia znanych cech. Za istotne też Sąd uznał, iż uprawniony nie przedstawił badań eksperymentalnych (ich przebiegu i wyników) dotyczących przemian fizjologicznych w organizmie przy zwiększonym wysiłku fizycznym, wskazujących na opracowanie optymalnych stosunków poszczególnych składników zapewniających prawidłowy przebieg procesów metabolicznych w organizmie. Taki zaś miał być cel wynalazku chronionego spornym patentem. W ocenie Sądu, już sam fakt przeprowadzenia takich badań miałby istotne znaczenie, a ich wynik – o ile potwierdzałby zastrzeżenia patentowe – miałby w sprawie znaczenie rozstrzygające. Wynalazek nie musi być wynikiem badań naukowych, ale badania naukowe mogą potwierdzić jednoznacznie nieoczywistość wynalazku. Sąd nie dostrzegał też bezpośredniego związku między podnoszonym przez uprawnionego sukcesem komercyjnym jego preparatu a oceną jego oczywistości, zgadzając się z Urzędem Patentowym, że dowody tegoż sukcesu nie są wystarczające. Zasadnie zatem Urząd Patentowy stwierdził, że opatentowany wynalazek nie spełnia warunku nieoczywistości, ponieważ został udzielony na rzeczy oczywiste i znane specjalistom posiadającym podstawową wiedzę o otrzymywaniu odżywek i mechanizmie zmniejszania własnych zasobów energetycznych człowieka w czasie intensywnego wysiłku fizycznego lub umysłowego. Reasumując, Sąd uznał, iż wydając zaskarżoną decyzję o unieważnieniu patentu nr [...] Urząd Patentowy RP nie naruszył art. 10 ustawy o wynalazczości w zw. z art. 315 ust. 3 p.w.p. ani też nie naruszył: art. art. 7, 8, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła S. G. G. W. w W., domagając się uchylenia wyroku w całości i zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi S. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, w sytuacji gdy decyzja Urzędu Patentowego RP została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 ust. 1 i art. 107 § 3 k.p.a., polegającym w szczególności na błędnym ustaleniu przez Urząd Patentowy stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano, iż zdaniem S. Urząd Patentowy nieprawidłowo określił stan faktyczny patentu i nie dokonał wszechstronnej i dokładnej analizy zgromadzonego materiału, w wyniku czego wydał decyzję w oparciu o błędne założenia natury prawnej i faktycznej, polegające na niezgodności ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym. Nadesłane materiały przez Spółkę z o. o. "K. V." nie wnoszą jakichkolwiek nowych faktów, które nie były znane Urzędowi Patentowemu RP w momencie udzielania patentu, a podany ich skład chemiczny opisany jest w opisie patentu, w części dotyczącej stanu techniki. Braku nieoczywistości rozwiązania według patentu Urząd Patentowy RP nie dopatrzył się w momencie udzielenia patentu, analizując skład chemiczny opisany w stanie techniki, nie zgłosił w tym zakresie jakichkolwiek zastrzeżeń. Zdaniem S., rozstrzygnięcie WSA opiera się na niepełnym i nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym. Urząd Patentowy RP nie dokonał bowiem pełnej analizy porównawczej rozwiązania według patentu i rozwiązań opisanych w ulotkach uznając, że przedmiotowy wynalazek wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki. W szczególności UP nie wziął pod uwagę, że patent dotyczy koncentratu węglowodanowo-witaminowo-mineralnego jako całości, że jest preparatem pełnodawkowym, łatwo przyswajalnym o optymalnych proporcjach, zapewniającym stały dopływ produktów koniecznych do odbudowy zasobów po zwiększonym wysiłku fizycznym. Opatentowana kompozycja powinna być oceniana całościowo, a zarzut nieoczywistości powinien być stawiany całemu rozwiązaniu, a nie jego poszczególnym elementom. Zarzut oczywistości rozwiązania powinien być oparty na określonych dowodach, które wykraczają poza dotychczasowy stan techniki opisany w patencie. Urząd Patentowy RP przyjął, że kwasy owocowe i soki owocowe mają ten sam skład i że spełniają tę samą rolę w procesach metabolicznych, a przecież wiadomo, że soki owocowe zawierają oprócz kwasów owocowych także łatwo przyswajalne o wysokiej wartości odżywczej białka, tłuszcze, witaminy, makro i mikroelementy. Urząd Patentowy RP przyjął mikroelementy jako całość, nie uwzględnił roli poszczególnych elementów w procesach fizjologicznych w organizmie, ich współdziałania w procesach biochemicznych wspólnie z witaminami. Urząd Patentowy RP pominął fakt, że witaminy ułatwiają przyswajanie mikroelementów, co stanowi niepodważalny efekt synergiczny. Urząd Patentowy RP nie dokonał wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nie wskazał także faktów oraz przyczyn, których dowodom odmówił wiarogodności i mocy dowodowej. W decyzji brak jest jasnego i jednoznacznego wywodu, w jaki sposób znawca dziedziny może rozwiązać problem techniczny zastosowany w wynalazku bez wkładu własnej pracy twórczej. Kierowanie się przez WSA błędnie ustalonym stanem faktycznym, było także stwierdzenie w uzasadnieniu orzeczenia WSA, że w opisie patentu nie ma odpowiednich wyników badań eksperymentalnych dotyczących przemian fizjologicznych w organizmie. Opisy patentowe nie zawierają wyników badań eksperymentalnych. Zgodnie z Rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 września 2001 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń wynalazków i wzorów użytkowych (Dz. U. Nr 102, poz.1119 ze zm.) opis powinien określać ewentualne skutki wynalazku w odniesieniu do dotychczasowego stanu techniki, a nie wyniki badań eksperymentalnych. Sam fakt dopuszczenia środka do obrotu handlowego wymagał dokonania takich badań. W odpowiedzi na skargę kasacyjną "K. V." Sp. z o.o. w W. wniosła o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Skarga ta została oparta wyłącznie na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie powołanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania kasator upatruje m.in. w tym, iż nadesłane przez Spółkę "K. V." materiały nie wnoszą jakichkolwiek nowych faktów, które nie były znane Urzędowi Patentowemu w momencie udzielenia patentu. Rzecz jednak w tym, że w świetle art. 89 ust. 1 p.w.p. patent może być unieważniony, jeżeli nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu. Stąd też podstawą unieważnienia patentu mogą być nie tylko nowe okoliczności i dowody, które nie były brane pod uwagę przez Urząd Patentowy w toku postępowania zgłoszeniowego, ale również te, które Urząd Patentowy miał możliwość i faktycznie oceniał przed wydaniem decyzji o udzielenie patentu. Postępowanie w sprawie unieważnienia patentu polega na ponownym zweryfikowaniu prawidłowości decyzji o udzieleniu patentu pod względem zgodności z prawem. Ponadto uczestnik postępowania w toku postępowania spornego przed organem przedłożył nowe materiały szczegółowo opisane w zaskarżonej decyzji, które nie były tożsame z publikacjami cytowanymi przez stronę skarżącą w treści opisu wynalazku. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela tez zarzutu kasatora, iż Sąd I instancji oparł się na niepełnym i nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym, gdyż UP nie ocenił opatentowanej kompozycji całościowo. Temu zarzutowi przeczą rozważania Sądu I instancji, iż przed zgłoszeniem spornego wynalazku na rynku funkcjonowały preparaty odżywcze węglowodanowo-witaminowo-mineralne w proszku przeznaczone dla sportowców o zawartości węglowodanów i kwasów owocowych, które mieszczą się w zastrzeżeniu 1, a w tym przecież zastrzeżeniu została przedstawiona całościowa kompozycja zgłoszona do opatentowania. Sąd I instancji trafnie przy tym uznał, że fakt ten miał znaczenie nie tylko dla oceny nowości zgłoszonego preparatu, lecz również z uwagi na podobieństwo składu dla oceny jego oczywistości. Poza tym cały skład jakościowy preparatu według wynalazku był znany ze stanu techniki, a to węglowodany, koncentrat soku owocowego w proszku, witaminy, mikroelementy, makroelementy oraz substancje smakowo-zapachowe. Urząd Patentowy nie przyjął też założenia, iż "kwasy owocowe i soki owocowe mają ten sam skład i spełniają tę samą rolę w procesach metabolicznych", skoro stwierdził, że "koncentrat soków owocowych w proszku zawiera kwasy owocowe oraz inne składniki, takie jak białka i tłuszcze, które to składniki są zawarte w spornym koncentracie według wynalazku (...). Są to informacje z wiedzy ogólnej, wyszukane przez Uprawnionego w Internecie i Urząd Patentowy ich nie neguje". Wbrew zarzutom zawartym w skardze kasacyjnej, uprawniony z patentu nie wskazał w opisie wynalazku na efekt inny niż ten, który osiąga się za pomocą preparatów ze stanu techniki. Z treści opisu patentu oraz z treści przeciwstawionych preparatów odżywczych wynika, że dzięki rozwiązaniu według wynalazku osiąga się taki sam efekt jaki został opisany dla kompozycji znanych ze stanu techniki. Jeżeli bowiem znane były preparaty odżywcze zawierające jednocześnie witaminy i mikroelementy, to w tych znanych preparatach też musiał występować taki sam efekt synergiczny. W końcu zauważyć należy, iż wprawdzie Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku stwierdził, iż "(...) już sam fakt przeprowadzenia takich badań miałby istotne znaczenie, a ich wynik – o ile potwierdzałby zastrzeżenia patentowe – miałby w sprawie znaczenie rozstrzygające (...)", to jednak okoliczność, że w opisie patentowym nie były zawarte wyniki badań eksperymentalnych nie miała znaczenia dla sprawy, skoro efekt deklarowany przez skarżącą w opisie patentowym był znany z dotychczasowego stanu techniki. Skarżąca trafnie jednak podnosi, iż nie miała obowiązku przedstawienia wyników badań eksperymentalnych. Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku na mocy art. 184 p.p.s.a.