II GSK 4979/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-03-20
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Wojciech Kręcisz, Stanisław Śliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, penalizujący urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, jest przepisem technicznym podlegającym obowiązkowi notyfikacji zgodnie z dyrektywą 98/34/WE, a w konsekwencji, czy jego niezastosowanie (lub zastosowanie nienotyfikowanego przepisu) skutkuje bezskutecznością nałożonej kary pieniężnej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie jest przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i nie podlegał obowiązkowi notyfikacji. W związku z tym, przepis ten może stanowić podstawę do wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, a brak notyfikacji art. 14 ust. 1 tej ustawy nie wpływa na jego stosowalność. Skarga kasacyjna została oddalona, ponieważ nie podważono skutecznie ustaleń faktycznych dotyczących urządzania gier na automacie poza kasynem gry.Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni stwierdzili, że w lokalu należącym do A. Sp. z o.o. eksploatowany był automat do gier bez zezwolenia, który oferował gry hazardowe. Przeprowadzony eksperyment i opinia biegłego potwierdziły losowy charakter gier i komercyjny cel ich urządzania. Organ celny wymierzył spółce karę pieniężną za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki. Spółka wniosła skargę kasacyjną, kwestionując możliwość zastosowania przepisów ustawy o grach hazardowych z uwagi na brak notyfikacji zgodnie z dyrektywą UE.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od A. Sp. z o.o. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. NSA Stanisław Śliwa (spr.) Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [A.] Spółki z o.o. we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Wr 1313/15 w sprawie ze skargi [A.] Spółki z o.o. we W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu z dnia [...] października 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [A.] Spółki z o.o. we W. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu 3.600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) we Wrocławiu, wyrokiem z dnia 13 lipca 2016 r. sygn. III SA/Wr 1313/15, oddalił skargę A. Sp. z o.o. (dalej także: "Spółka") we W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej (DIC) we W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu prowadzenia działalności w zakresie urządzania gier na urządzeniu poza kasynem gry.
Okoliczności faktyczne sprawy są następujące.
Funkcjonariusze celni Urzędu Celnego we W. przeprowadzili w dniu [...] września 2014 r. w lokalu położonym we [...] przy ul. [...][...] kontrolę w zakresie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U Nr 201, poz. 1540 ze zm.), zwanej dalej "u.g.h." W jej wyniku stwierdzili, że w miejscu tym eksploatowane jest urządzenie do gier [...] nr [...], bez stosownego zezwolenia na urządzanie gier na automatach, stanowiące własność A. Sp. z o.o. z siedzibą we W. Przeprowadzony eksperyment wykazał, że urządzenie to oferowało w menu gry, które jako elektroniczne emulacje gier bębnowych uchodzą w sektorze gier i zakładów wzajemnych za znane gry hazardowe. Mają one losowy charakter, o czym świadczy zainstalowana w oprogramowaniu opcja AUTOSTART, umożliwiająca grę bez udziału gracza. Aktywacja urządzenia i możliwość prowadzenia na nim gier uzależniona jest od zakredytowania akceptora banknotów lub wrzutnika bilonu ze środków gracza, co skutkuje przyznaniem limitu punktów kredytowych i wskazuje na działalność komercyjną w tym zakresie. W sprawie zasięgnięto także opinii biegłego sądowego z zakresu informatyki, która potwierdziła wskazane wyżej ustalenia funkcjonariuszy celnych.
Powyższe doprowadziło NUC we W. do stwierdzenia, że gry na badanym urządzeniu wyczerpują definicję gier na automatach, o której mowa w art. 2 ust. 3 u.g.h. Za urządzającego takie gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. organ uznał z kolei Spółkę i decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. wymierzył temu podmiotowi karę pieniężną w wysokości 12 000 zł z tytułu prowadzenia działalności w zakresie urządzania gier na urządzeniu [...] nr [...] poza kasynem gier.
DIC we W. po rozpoznaniu odwołania Spółki od tego rozstrzygnięcia utrzymał je w mocy decyzją z dnia [...] października 2015 r. Organ stwierdził, że urządzenie, którego dotyczy sprawa umożliwia gry, w których grający nie ma wpływu na wynik, co oznacza, że spełniona została wskazana w art. 2 ust. 3 u.g.h. przesłanka ich losowego charakteru. Z kolei stwierdzona możliwość uruchomienia gry po zakredytowaniu automatów wybraną przez grającego kwotą w wysokości zależnej od ilości wybranego czasu gry
i punktów przeznaczonych na rozgrywanie udostępnionych gier, a zatem odpłatność za gry dowodzi bez wątpienia komercyjnego celu ich urządzania. Organ podkreślił, że właścicielem automatu do gier, a zarazem urządzającym gry na nim jest A. Sp. z o.o. z siedzibą we W., która zawarła z B. K. umowę najmu powierzchni użytkowej (3 m2) lokalu położonego we W. przy ul. [...][...] w celu zainstalowania przez nią urządzeń rozrywkowych, w tym automatów i gier losowych. W świetle tej umowy Spółka ma wyłączne prawo do dysponowania i rozporządzania urządzeniami zainstalowanymi w lokalu. Mając powyższe na względzie DIC za zasadne uznał wymierzenie Spółce kary pieniężnej. Następnie, w bardzo obszernym wywodzie odniósł się szczegółowo do zarzutów odwołania. Podkreślił, że strona mogła wystąpić do Ministra Finansów o rozstrzygnięcie charakteru gier prowadzonych na przedmiotowym urządzeniu, a jeśli tego nie uczyniła w stosownym czasie, wówczas to organ celny uzyskał kompetencje do samodzielnych ustaleń w tym zakresie. Organ odniósł się także do kwestii techniczności zastosowanych w sprawie regulacji. Wskazał, że wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11, na który powołuje się strona przesądził jedynie o techniczności art. 14 ust. 1 u.g.h., natomiast nie wypowiedział się na temat zastosowanych w sprawie art. 2 ust. 3, ust. 5, art. 6 ust. 1 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Poza tym, samo uznanie danego przepisu za techniczny nie przesądza jeszcze o bezskuteczności przepisów u.g.h. - ze względu na naruszenie w trakcie uchwalania tego aktu procedury notyfikacyjnej określonej w dyrektywie nr 98/34 WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UEL.98.204.37 ze zm.) - bowiem dyrektywa ta przewiduje zwolnienia z tego obowiązku w art. 10 i art. 9 ust. 7. DIC podniósł, że art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 u.g.h. zostały notyfikowane Komisji Europejskiej z tym, że nastąpiło to już po ich wejściu w życie. Brak uprzedniej notyfikacji nie stanowi jednak, zdaniem organu, na tyle mocnej podstawy, aby wzruszyć domniemanie zgodności tych unormowań z Konstytucją RP zwłaszcza, że w wyroku z dnia 11 marca 2015 r. (sygn. P 4/14) Trybunał Konstytucyjny (TK) stwierdził, że u.g.h. uchwalona została bez naruszenia konstytucyjnego trybu ustawodawczego.
WSA we Wrocławiu oddalając skargę A. Sp. z o.o. odwołał się do argumentacji zawartej w dwóch wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 25 listopada 2015 r. oznaczonych sygn. II GSK 181/14 i sygn. akt II GSK 183/14 wskazując, że w pełni ją podziela. Następnie zwrócił uwagę na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 marca 2015 r. (sygn. akt P 4/14) i wskazał, że skoro mocą tego orzeczenia,
w którym rozważano także problematykę braku notyfikacji, kwestionowane przez stronę skarżącą przepisy zostały uznane za zgodne z Konstytucją, zachodzi brak podstaw prawnych do odmowy ich stosowania w sprawie. Sąd pierwszej instancji zwrócił także uwagę na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 16 maja 2016 r. (sygn. akt II GPS 1/16),
w której Sąd ten wywiódł w szczególności, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym, a w konsekwencji, nie podlegał obowiązkowi notyfikacji. Wymieniony przepis ustawy krajowej, sam w sobie nie kwalifikuje się bowiem do żadnej spośród grup przepisów technicznych, o których mowa w dyrektywie 98/34/WE. Przepis ten ustanawia sankcję za działania niezgodne z prawem, zaś ocena tej niezgodności jest dokonywana na podstawie innych wzorców normatywnych. O możliwości jego zastosowania (bądź odmowy zastosowania) decydują okoliczności konkretnej sprawy i zestawienie w jakim przepis ten występuje w ramach konstrukcji normy prawnej odnoszącej się do ustalonego stanu faktycznego. To oznacza, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. może stanowić podstawę prawną nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów tej ustawy na podmiot "urządzający gry". Podmiotem tym jest zaś każdy (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej), kto urządza grę na automatach w niedozwolonym miejscu – czyli poza kasynem gry. I to bez względu na to, czy legitymuje się koncesją na prowadzenie kasyna. Sąd podkreślił, że analizowana uchwała – na mocy art. 269 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w dacie orzekania przez NSA obowiązuje tekst ogłoszony w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.": – pośrednio wiąże każdy skład orzekający sądu administracyjnego, który może od niej odstąpić jedynie pod warunkiem przedstawienia składowi siedmiu sędziów NSA zagadnienia prawnego wynikającego z jej treści do ponownego rozważenia oraz pod warunkiem podjęcia przez taki skład NSA nowej uchwały, prezentującej odmienne stanowisko prawne. Sąd zwrócił uwagę, że podziela w pełni pogląd wyrażony przez NSA w sentencji wskazanej uchwały, jak też w całości akceptuje zawartą w jej uzasadnieniu argumentację. W tej sytuacji, odmienne stanowisko strony skarżącej, usiłujące podważyć prawidłowość tego poglądu, nie mogło mieć znaczenia dla kierunku sądowego rozstrzygnięcia. Poza tym – jak trafnie przyjął NSA – brak nawet funkcjonalnego związku między przepisami art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 6 ust. 1 u.g.h. oznacza, że wszelkie rozważania na temat potencjalnie "technicznego charakteru" (w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE) art. 6 u.g.h. są bezprzedmiotowe. Sąd uznał także za nieuzasadniony zarzut naruszenia art. 2 ust. 6 i ust. 7 u.g.h. Decyzja ministra właściwego do spraw finansów publicznych rozstrzygająca o tym, czy oceniana gra jest grą na automatach w rozumieniu tej ustawy, wymagana jest bowiem na etapie planowania lub rozpoczęcia urządzania gier.
A. Sp. z o.o. z siedzibą we W. złożyła skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia, kwestionując go w całości i wnosząc o jego uchylenie i rozpoznanie skargi co do istoty, alternatywnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, w każdym zaś przypadku o zasądzenie kosztów postępowania. Skarga zarzuca:
- na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie:
1) art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34 oraz jej art. 1 pkt 11 w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h. oraz art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 u.g.h. poprzez błędną wykładnię przepisu z art. 14 ust. 1 u.g.h. w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. oraz ww. przepisów dyrektywy wyrażającą się mylnym założeniem, że kara pieniężna z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. mogła być względem niej zastosowana, podczas gdy przepisy te wskutek zaniechania przez Polskę obowiązku notyfikacji projektu u.g.h. Komisji Europejskiej, jako nienotyfikowana regulacja techniczna nie mogą być stosowane, a tym samym nie mogą być prawną podstawą nałożenia ujemnej sankcji finansowej; z powyższym błędem wiąże się zaś mylne niezastosowanie wynikającej z przepisów dyrektywy nr 98/34 w świetle wykładni TSUE sankcji bezskuteczności względem art. 14 ust. 1 u.g.h. w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., co przesądza o niezasadności wymierzonej kary pieniężnej,
2) art. 1 pkt 11 i art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34 w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h. w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h. poprzez błędną wykładnię jak również niewłaściwe ich zastosowanie wskutek nieprawidłowego uznania, że pomiędzy art. 14 ust. 1 a art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie zachodzi związek wskazujący na techniczny charakter tychże norm, uniemożliwiający zastosowanie normy sankcjonującej z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jako urzeczywistniającej nienotyfikowany zakaz z art. 14 ust. 1 u.g.h., podczas gdy przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jako norma sankcjonująca zakaz urządzania gier poza kasynem gry nieuchronnie prowadzi do urzeczywistnienia nienotyfikowanego art. 14 ust. 1 u.g.h. jako jego podstawowej, zasadniczej normy sprzężonej sankcjonowanej, co wyklucza zastosowanie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. i nałożenie kary pieniężnej na podstawie ust. 2 pkt 2 tego przepisu, w konsekwencji braku notyfikacji projektu u.g.h. Komisji Europejskiej, co czyni niezasadnym wymierzenie kary pieniężnej w niniejszym postępowaniu, zgodnie z wiążącą wykładnią TSUE dokonaną wyrokiem z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213, C-214 i C-217/11 oraz wyrokiem z dnia 26 października 2006 r. w sprawie C-65/05 (Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Greckiej),
- na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. mogącą mieć istotny wpływ na wynik sprawy obrazę przepisów postępowania w postaci naruszenia:
1) art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 1 pkt 11 i art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34 w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h. i z art. 89 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h. poprzez nieuzasadnione oddalenie skargi w sytuacji gdy przy rozważeniu całokształtu sprawy istniały podstawy do uchylenia decyzji i uwzględnienia skargi, gdyż art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., jako norma sankcjonująca wespół z sankcjonowanym nim art. 14 ust. 1 u.g.h. stanowi "regulację techniczną", co powoduje, że zgodnie z koncepcją norm sprzężonych, w braku możliwości zastosowania norm sankcjonowanych niemożliwe jest również zastosowanie norm sankcjonujących, co wyklucza w stanie faktycznym sprawy wymierzenie jakiejkolwiek kary pieniężnej z art. 89 u.g.h.,
2) art. 66 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym poprzez mylne uznanie jakoby orzeczenie TK z dnia 11 marca 2015 r. (sygn. P 4/14) wskazywało na brak przeszkód do stosowania art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h., gdy tymczasem rozstrzygnięcie to dotyczyło problematyki ważności oraz obowiązywania ww. przepisów (ich konstytucyjności), nie zaś ich zgodności z prawem unijnym, a tym samym powinności odmowy ich stosowania, co do której wypowiedział się już w szeregu orzeczeń wyłącznie kompetentny w tej materii TSUE (wyraźnie przesądzając o bezskuteczności nienotyfikowanych norm technicznych), z czym wiąże się błędne nierozróżnienie pomiędzy nieważnością przepisu prawnego a jego nieskutecznością, podczas gdy jedynie ta druga sankcja dotyczy przepisów technicznych, które nie zostały notyfikowane, powodując niemożność ich zastosowania, natomiast przepisy te obowiązują i nadal pozostają w obrocie prawnym, nie mogą być jednak aplikowane wobec jednostek, zaś każdy sąd czy organ może (ma obowiązek) samodzielnie odmówić ich zastosowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca przedstawiła argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną DIC we W. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę
w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a., dlatego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie
z art. 174 P.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych
w skardze kasacyjnej, w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Z postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów, które oparte zostały na obydwu podstawach wymienionych w art. 174 P.p.s.a. wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Celnej we W. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem w stopniu, który uzasadniałby jej uchylenie. W kontekście odnoszącym się do ustaleń faktycznych, których niewadliwe przeprowadzenie przez organ administracji uzasadniało przyjęcie ich za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji przyjął, że uzasadniały one nałożenie na skarżącą spółkę kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych.
Zarzuty skargi kasacyjnej nie podważają prawidłowości stanowiska Sądu I in-stancji, że zaskarżona decyzja nie jest niezgodna z prawem w stopniu, który uzasadniałby jej uchylenie.
Jak wyżej już to podkreślono, Sąd I instancji za prawidłowe uznał ustalenie organów administracji, że skarżąca spółka urządzała gry na automacie poza kasynem gry, a urządzane gry były grami, o których mowa w art. 2 ust. 3-5 ustawy o grach hazardowych. Ta zasadnicza okoliczność stanowiąca element faktycznych podstaw wydanego w sprawie rozstrzygnięcia nie jest podważana przez stronę skarżącą kasacyjnie.
Uwzględniając przywołane okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, których prawidłowość nie została podważona, według Naczelnego Sądu Administracyjnego należy stwierdzić, że organy administracji uprawnione były do nałożenia na skarżącą spółkę kary pieniężnej w sytuacji gdy z ustaleń tych wynika, że działanie strony realizowało znamiona deliktu administracyjnego, o którym mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy
o grach hazardowych. Przepis ten stanowi, że karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. W oparciu o niego została nałożona na skarżącą spółkę kara pieniężna w wysokości zgodnej z art. 89 ust. 2 pkt 2 tej ustawy.
Powołana przez organ podstawa prawna nałożenia kary była więc prawidłowa. Przywołany przepis jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany - a więc sprzeczny z ustawą - urządza gry na automatach. W jego świetle, za prawnie relewantne fakty podlegające ustaleniu w postępowaniu administracyjnym w sprawie nałożenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach niezgodnie z ustawą - które w rozpatrywanej sprawie nie zostały podważone - uznać należy fakt urządzania gier na automatach do gry, o których mowa w art. 2 ust. 3 lub ust. 5 ustawy o grach hazardowych oraz ten zasadniczy dla bytu omawianego deliktu administracyjnego fakt, że gra na automatach jest urządzana poza kasynem gry. Na gruncie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych penalizowane jest bowiem zachowanie naruszające zasady dotyczące miejsca urządzania gier hazardowych na automatach, nie zaś zachowanie naruszające zasady dotyczące warunków, od spełnienia których w ogóle uzależnione jest rozpoczęcie, a następnie prowadzenie działalności polegającej na organizowaniu i urządzaniu gier hazardowych, w tym gier na automatach.
Powyższe znajduje potwierdzenie w stanowisku wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 16 maja 2016 r. w sprawie
o sygn. akt II GPS 1/16, stanowiącej w punkcie 2 jej sentencji, że urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych. Uchwałą tą skład orzekający jest związany mocą art. 269 § 1 P.p.s.a. Powołany przepis nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W związku z powyższym, istniały faktyczne oraz prawne podstawy do nałożenia na skarżącą spółkę kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry,
a żaden z zarzutów skargi kasacyjnej nie zdołał tego skutecznie zakwestionować.
Nieusprawiedliwione są także te zarzuty skargi kasacyjnej, które opierając się na obydwu podstawach określonych w art. 174 P.p.s.a. zmierzają do wykazania, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia wymienionych w tych zarzutach przepisów ustawy
o grach hazardowych oraz dyrektywy 98/34/WE przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska skarżącej spółki odnośnie technicznego charakteru przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, jak
i odnośnie charakteru relacji zachodzącej między tym przepisem, a art. 14 ust. 1 tej ustawy. Kwestia ta stanowiła przedmiot wypowiedzi Naczelnego Sądu Administracyjnego na gruncie przywoływanej już uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r. Zgodnie z punktem 1 sentencji tej uchwały, art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy
i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy
o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy.
Skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą kasacyjnie nie może odnieść także zarzut naruszenia art. 66 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym.
Z wymienionego przepisu prawa, kreującego zasadę skargowości obowiązującej
w postępowaniu przed sądem konstytucyjnym wynika, że Trybunał orzekając jest związany granicami wniosku, pytania prawnego lub skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. nie mógł naruszyć tego przepisu, nie jest bowiem jego adresatem. Inną natomiast kwestię stanowi to, czy kontrolując zgodność z prawem zaskarżonej decyzji o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry, Sąd I instancji zasadnie i trafnie odwoływał się do argumentu z wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie P 4/14. Niezależnie od oceny tego rodzaju sytuacji, mając na względzie konsekwencje wynikające z art. 184 in fine P.p.s.a. oraz wskazane wcześniej argumenty prezentowane w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego
w sprawie II GPS 1/16, uznać należy, że nie ma podstaw do twierdzenia, że wyrok Sądu I instancji nie odpowiada prawu.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a. z w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło